Officiële waarschuwingsbrief (aanmaning). 7 juni 1939. Gemeente Amsterdam, Dienst van het Marktwezen. [Briefhoofd met logo Gemeente Amsterdam / Marktwezen]

MARKTWEZEN AMSTERDAM HG.

TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

No. 26/27/1 M.
BIJLAGE
ONDERWERP:

AMSTERDAM (W.) 7 Juni 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer A. Harpman,
Nwe. Prinsengracht 56 I,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 10.

[Handgeschreven aantekening bovenaan: Verzonden 7/6]

Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt Dapperstraat te betalen, waarschuw ik U hierby, dat U alsnog vóór 11 Juni a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.

Ik wys U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blyft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 12 Juni a.s. onherroepelyk wordt ingetrokken.

Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (byvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellyk myn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

De Directeur,

[Onderaan het formulier:]
A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-’38-1633. * Inhoud: De brief is een formele sommatie aan de heer A. Harpman. Hij heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor zijn vaste standplaats op de Dapperstraatmarkt. Hij krijgt nog vier dagen de tijd (tot 11 juni) om de schuld te voldoen, anders verliest hij per direct zijn vergunning en standplaats conform het marktreglement.
* Administratieve taal: Het taalgebruik is zakelijk, dwingend en juridisch onderbouwd door verwijzing naar "artikel 11 van het Reglement op de Markten". Opvallend is het gebruik van de "y" in plaats van de "ij" (hierby, wys, blyft, onherroepelyk), wat in de toenmalige ambtenarij nog voorkwam.
* Sociale clausule: De brief bevat een ontsnappingsclausule voor mensen in nood: indien de geadresseerde "steun geniet" (werkloosheidsuitkering) of ziek is, kan de intrekking van de standplaats worden opgeschort. Dit duidt op de economische kwetsbaarheid van marktkoplui in die periode. * Historische periode: De brief is gedateerd juni 1939, slechts enkele maanden voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog en een jaar voor de Duitse bezetting van Nederland.
* Locatie: De Dapperstraat was (en is) een van de belangrijkste volksmarkten van Amsterdam. De geadresseerde woonde aan de Nieuwe Prinsengracht, in het hart van de toenmalige Joodse buurt. Veel marktkooplieden in Amsterdam-Oost waren van Joodse afkomst.
* Betekenis: Hoewel dit een standaard administratief document lijkt over een betalingsgeschil, zijn dergelijke documenten in archieven vaak bewaard gebleven als onderdeel van persoonsdossiers van slachtoffers van de latere Holocaust. Het geeft een inkijkje in het dagelijks leven en de economische strijd van een Amsterdamse burger aan de vooravond van de oorlog. A. Harpman Gemeente Amsterdam Marktwezen