Getypte brief (doorslag/afschrift) van een burger aan het gemeentebestuur. Mej. C. Renes, Weteringstraat 30, Amsterdam. (Noot: De originele spelling, interpunctie en layout zijn strikt overgenomen.)

No.48/6 L.M.1943
15/10
A F S C H R I F T.
=================

Amsterdam 14 October 1943.

Edelachtbare Heer

In antwoord op Uw schrijven van 20 Augustus 1943 waarin U onderanderen zegt de opzegging van een vaste Marktplaats geschiedt schriftelijk, zoo kan ik U mededeelen dat ik Oudejaarsdag de Marktmeester mededeeling deed dat ik niet meer op de Markt zou komen, de Marktmeester zeide alleen goed maar heeft mij geen gedrukt formulier gegeven waarop ik mijn mededeeling kon vastete stellen, ik wist niet eens dat die formulieren bestonden daar dit verzuim buiten mijn schuld is verzoek ik U alsnog beleefd restitutie van de door mij gestorten f 2,70

In afwachting verblijf ik met de meeste Hoogachting,

Mej. C. Renes.
Weteringstraat 30

No.25/25/4 M.1943 21/10

De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en Schoonmaak, Bad en Zweminrichtingen stelt deze in handen van de Heer Directeur van het Marktwezen om advies.

Amsterdam 19 October 1943. * Inhoud: Het document betreft een verzoek om terugbetaling (restitutie) van marktgeld (f 2,70). Mejuffrouw Renes voert aan dat zij haar marktplaats tijdig (op Oudejaarsdag) mondeling heeft opgezegd bij de marktmeester. Omdat deze haar niet wees op de verplichting dit via een officieel formulier te doen, vindt zij dat de administratieve fout niet bij haar ligt.
* Bureaucratisch proces: Het document illustreert de weg die een dergelijk verzoek aflegde. De brief komt binnen bij de wethouder en wordt vijf dagen later met een formele instructie ("stelt deze in handen van...") doorgestuurd naar de Directeur van het Marktwezen voor een inhoudelijk advies.
* Taal en Stijl: De schrijfstijl is een mengeling van formele beleefdheidsvormen en een ietwat onsamenhangende uitleg (één lange zin voor de hele argumentatie). Dit suggereert een burger die weliswaar de formele weg kent, maar niet gewend is aan juridische of ambtelijke correspondentie. * Oorlogstijd: De brief is gedateerd in oktober 1943, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Ondanks de oorlogssituatie bleven de civiele gemeentelijke diensten en de bureaucratie rondom markten en belastingen in Amsterdam grotendeels functioneren volgens de bestaande regels.
* Economie: Het bedrag van f 2,70 (gulden) lijkt klein, maar in 1943 was dit voor een marktkoopman of -vrouw een significant bedrag, zeker in een tijd van schaarste en distributie.
* Bestuurlijke inrichting: De titel "Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en Schoonmaak, Bad en Zweminrichtingen" is kenmerkend voor de specifieke taakverdeling binnen het Amsterdamse college tijdens deze periode, waarbij de controle over de schaarse levensmiddelen en publieke hygiëne een centrale rol speelde. C. Renes Marktwezen