Technische constructietekening / Rioolplan.
Origineel
Technische constructietekening / Rioolplan. 1943. Bovenaan het document:
AMSTERDAM.
DIENST DER PUBLIEKE WERKEN
AFDEELING RIOOLEERING.
HET HERSTELLEN VAN GEDEELTEN NEVENRIOOL IN DE DAPPERSTRAAT.______
BEHOORT BIJ BESTEK EN VOORW. Nº [blanco] VAN 1943 MET 1 TEEKENING.
Linksboven (Kaart):
SITUATIE. SCHAAL 1:1000.
[Straatnamen op de kaart]: WAGENAARSTR., DAPPERSTRAAT., 1e v. SWINDENSTR., SWINDEN STR., P. NIEUWLANDSTR., DAPPERPLEIN, REINWARDTSTR.
[In de rode vlakken]: DAPPERPLEIN, DAPPERSTRAAT.
Rechtsboven (Kaart):
SITUATIE. SCHAAL 1:200.
[Tekst in kaart]: DAPPERSTRAAT., PARTICULIER TERREIN., NEVENRIOOL 0.90/1.35, TE MAKEN OVERKAPPINGEN, GEMAAL, OP TE NEMEN EN TE LEGGEN OVERSTORTEN ø 0.30, GEMETSELD POLDERRIOOL, DAPPERSTRAAT., 1e v. SWINDENSTR.
[Aanduidingen]: A, B, 7.50, 2.00, 1.50, 4.50, 0.50, 1.50, 0.50, 68, 68A, 70, 71, 73.
Linksonder (Doorsnede en Legenda):
DOORSNEDE A-B. SCHAAL 1:50.
[Maten in doorsnede]: 0.60+, N.A.P., 1.75, 3.28, 1.75, 0.90/1.35, 3.20, 3.65, 3.15, 3.60, 0.90x1.50, 4.55, 4.60, 4.90, 4.85.
VERKLARING.
[Lijnsymbolen]:
- BESTAAND NEVENRIOOL.
- " [id.] STRAATRIOOL.
- " [id.] POLDERRIOOL.
[Gekleurde/gearcureerde symbolen]:
- [Blauw/Grijs]: TE HERSTELLEN NEVENRIOOL (OVERKAPPING).
- [Zwart blokje]: NIEUWE AFDEKPLAAT MET HALS.
- [Onderbroken lijn met cirkels]: OP TE NEMEN EN TE LEGGEN STRAATRIOOL VAN GEG. IJZ. BUIZEN ø 0.30 EN ø 0.25
- [Schuine arcering]: BESTAAND METSELWERK.
- [Kruislingse arcering]: NIEUW " [id.]
- [Gestippeld]: BESTAAND BETON.
- [Dichte stippeling]: NIEUW " [id.]
- [Rode arcering]: WERKTERREIN
Midden (Detailtekening):
DETAIL OVERKAPPING BUIS. SCHAAL 1:10.
[Bijschriften]: TE SLOOPEN GEDEELTE., BRUUT TE HAKKEN OPPERVLAK., ø 10-15., 1.7 ø 8., ø 10-15., 1.7 ø 8., SUPPORTERS ø 8., BETON DEKKING 2 cm., TE HAKKEN SPONNING., 0.90/1.35.
[Maten]: 0.20, 0.15, 0.40, 0.20.
Rechtsonder (Detailtekening):
DETAIL OVERSTORTEN. SCHAAL 1:50.
[Tekst in tekening]: 1e v. SWINDENSTR., 0.80, 0.35, ø 0.30 G.IJ.P., OP TE NEMEN RIOOL ø 0.30, 0.90/1.35., BESTAAND RIOOL ø 0.30, ø 0.25 EN ø 0.30 GEG. IJZ., ø 0.25 EN ø 0.30 GEG. IJZ., 0.50. Dit document is een gedetailleerd technisch ontwerp voor civieltechnische werkzaamheden aan het rioolstelsel van Amsterdam. De hoofdfocus ligt op het repareren en verstevigen ("overkappen") van bestaande eivormige nevenriolen met een afmeting van 0,90 bij 1,35 meter.
- Constructie: De tekening toont hoe bestaand metselwerk van het riool moet worden afgebroken en vervangen door een nieuwe betonconstructie (de overkapping). De detailtekening (schaal 1:10) specificeert nauwgezet de wapening (ø 10-15 en 1.7 ø 8) en de vereiste betondekking van 2 cm.
- Geografie: Het werkterrein concentreert zich rond de kruising van de Dapperstraat en de 1e van Swindenstraat, inclusief het Dapperplein. Dit is een cruciaal knooppunt in de Dapperbuurt.
- Technische complexiteit: De tekening maakt onderscheid tussen verschillende soorten riolen (nevenriool, straatriool en polderriool) en materialen (metselwerk vs. beton, gietijzeren buizen). Er is ook aandacht voor de hoogtematen ten opzichte van N.A.P. (Normaal Amsterdams Peil).
- Visualisatie: Door middel van kleurcodering (rood voor werkterrein) en diverse arceerpatronen wordt een duidelijk onderscheid gemaakt tussen de bestaande situatie en de geplande nieuwe ingrepen. Dit document stamt uit 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het is een treffend voorbeeld van de continuïteit van het gemeentelijk apparaat; ondanks de oorlogsomstandigheden gingen noodzakelijke onderhoudswerkzaamheden aan de stedelijke infrastructuur, zoals de riolering, gewoon door om de volksgezondheid te waarborgen.
De Dapperbuurt was in die tijd een dichtbevolkte 19e-eeuwse arbeiderswijk. De Dapperstraat, bekend om zijn dagmarkt, was (en is) een vitale verkeers- en handelsader. Werkzaamheden aan het riool op deze locatie zouden grote impact hebben gehad op het dagelijks leven en de marktkooplieden.
Technisch gezien weerspiegelt de tekening de overgangsfase in de waterbouw waarbij traditioneel metselwerk steeds vaker werd gecombineerd met of vervangen door gewapend beton. Het eivormige profiel van het riool was destijds de standaard voor stedelijke riolering omdat de vorm ervoor zorgt dat er ook bij een kleine waterhoeveelheid voldoende stroomsnelheid blijft om slibafzetting te voorkomen. Publieke Werken