Dienstbrief (getypt op briefpapier met voorgedrukte kop). 20 mei 1943. K.N. Kamm, Hoofd v/d Afd. Organisatie, namens de Stedelijk Leider van de NVD Amsterdam. [Briefhoofd links:]
WINTERHULP NEDERLAND
POSTGIRO 398400
Gemeentegiro No. W. 7777
Bankier: Rotterdamsche Bankvereeniging N.V.

NEDERLANDSCHE VOLKSDIENST
POSTGIRO 375002
Gemeentegiro No. 4500
Bankier: Rotterdamsche Bankvereeniging N.V.

STEDELIJK BUREAU AMSTERDAM
Ref. K/B No. 40842.
Afd. 4/V
toestelnummer 5.

[Briefhoofd rechts:]
884 [handgeschreven]
AMSTERDAM, 20 Mei 1943.
Raamgracht 4 - Tel. 40366, 33708, 32743

[Adres:]
Aan den Heer Directeur van het Marktwezen.
Jan van Galenstraat 14
AMSTERDAM.

[Stempel/registratie midden:]
No. 28/13/2 M. 1943 ^24/_5 [handgeschreven]
[Handgeschreven parafen in rood en zwart potlood/inkt]

[Inhoud:]
In antwoord op Uw brief van 17 dezer met de ingenomen voorrangskaart van Mevr.M.Kuipers-Guitoneau, deel ik U beleefd mede, dat deze kaart niet meer aan haar wordt uitgereikt.
Betrokkene is door mij van deze maatregel op de hoogte gesteld. Op deze wijze zal het misbruik kunnen worden tegengegaan.
Voor Uw medewerking in dezen zeg ik U beleefd dank.-

[Ondertekening:]
[Handgeschreven paraaf links: vpb ?]
Stedelijk Bureau van den Nederlandschen Volksdienst namens den Stedelijk Leider Hoofd v/d Afd. Organisatie.
i.o. [Signatuur]
(K.N.Kamm.)

[Voetnoot:]
NVD 2463 K 1127 * Administratieve efficiëntie: Het document is een typisch voorbeeld van de bureaucratische afhandeling van sociale controle tijdens de bezettingsjaren. Er wordt verwezen naar een eerdere brief ("17 dezer") en de actie is direct: de kaart wordt niet meer uitgereikt om "misbruik" te voorkomen.
* Toon: De toon is formeel en beleefd ("deel ik U beleefd mede", "zeg ik U beleefd dank"), wat contrasteert met de harde realiteit van het intrekken van privileges in een tijd van schaarste.
* Identificatie: De naam van de gedupeerde, Mevr. M. Kuipers-Guitoneau, wordt expliciet vermeld. De ondertekenaar, K.N. Kamm, ageert namens de 'Stedelijk Leider' van de NVD, wat de hiërarchische, nationaalsocialistische structuur van de organisatie benadrukt. * NVD en WHN: De Nederlandsche Volksdienst (NVD) en Winterhulp Nederland (WHN) waren nationaalsocialistische hulporganisaties die tijdens de Duitse bezetting de bestaande (vaak verzuilde) liefdadigheidsinstellingen moesten vervangen. Ze fungeerden als instrumenten voor nazificatie en sociale controle.
* Voorrangskaarten: In een tijd van rantsoenering en lange rijen gaven voorrangskaarten bepaalde burgers (vaak zij die "waardig" werden geacht door het regime, of mensen met grote gezinnen/medische noodzaak) het recht om minder lang te wachten bij winkels of markten.
* Marktwezen: Het Directoraat van het Marktwezen in Amsterdam hield toezicht op de distributie en verkoop van goederen op de markten (zoals de nabijgelegen Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat). De samenwerking tussen het Marktwezen en de NVD toont aan hoe diep de nationaalsocialistische controle doordrong in de dagelijkse logistiek van de stad.
* Datum: Mei 1943 was een roerige periode (vlak na de April-meistakingen), waarin de bezetter de grip op de samenleving verder verstrakte. De administratie van privileges zoals voorrangskaarten was een middel om gehoorzaamheid af te dwingen.