Archief 745
Inventaris 745-403
Pagina 80
Dossier 27
Jaar 1943
Stadsarchief

Verslag van een verhoor/getuigenis (getypt)

14 mei 1943

Origineel

Verslag van een verhoor/getuigenis (getypt) 14 mei 1943 Wolff gehoord op 14 Mei 1943 door den Directeur en den Heer Van Meurs.

Steeds zelfde menschen in de rij. Verscheidene menschen komen dagelijks. Ook klacht van publiek, die 2 keer in de rij gaan staan. Dames Craaybeek. klacht bij Directeur.
Ontkent uitlating dames "vreet ik zelf op en de agenten". Niemand heeft keus van visch vele klachten over voorrangskaarten. Op één dag 37 voorrangskaarten geteld.
Geeft wanorde op de markten, agenten trachten visch te krijgen ook in burger. Heb ik einde aan gemaakt eenige tijd geleden. Ik weiger steeds menschen in de loods te laten buiten de rij. Echter 2 loodsen. Als ik in één loods controleer dan is het mogelijk, dat er iemand in de andere loods komt, zonder dat ik het zie. Ik turf regelmatig. Ik heb niet den indruk, dat er visch verdwijnt tusschen De Ruyterkade en de Lindengracht. Ook verkoop in loodsen gebeurt regelmatig. Echter slechts voor 50% mogelijk. In andere loods kan ik niet alles waarnemen. Ik koop nooit visch in de loodsen. Bestelt wel eens visch bij Frans Visser, halhouder ± 3 weken geleden 3 pond aal gehad, geen andere visch.
Normaal eens per 3 of 4 weken krijg ik visch.
Ik bevorder verder niet dat agenten visch kunnen koopen. ook niet in burger na diensttijd. Trachten ze wel te doen, maar lukt ze niet.
Sedert 2 à 3 maanden laat ik niet meer toe, dat ze visch koopen.
Klacht dames is onwaar, verklaar ik ambseedig [met handgeschreven 's' boven 't'], 4 kg. aal van 4 kisten is toch absurd. Daaruit blijkt reeds de waanzinnigheid van deze klacht. Het publiek verdiept ~~zich~~ steeds in allerlei veronderstellingen, die kant noch wal raken. Daar zijn wij reeds langzaam aan [handgeschreven tussenvoeging] gewoon. Brigadier Maas werk ik veel mee. Is zeer strenge chef voor de agenten. Is wel eens met adsp. buiten geweest ter controle op agenten. Ik geloof wel, dat deze adsp. visch hebben gekocht. Ze hadden tenminste tasschen bij zich.
Verkoop Fleysman en Visser aan klanten. Echter ook altijd voor een deel aan de rij, hoewel ze dit volgens voorschrift voor winkeliers niet behoeven te doen.
Directeur vraagt: Is het mogelijk, dat visch van de overigen handelaren over gaat aan Fleysman en Visser.
Wolff: Kan ik niet beoordeelen! Heb sterk den indruk van niet.
Brigadier Maas is zeer positief in zijn meening. Ik neem geen visch en ik wil ook niet, dat mijn menschen het doen en als ik het zou merken, gaan ze op de bon. Wolff weet wel zeker, dat deze Brigadier dat niet doet.

--- * Taalgebruik: Het document is opgesteld in de toenmalige spelling (bijv. "menschen", "visch", "koopen"). De toon is zakelijk maar defensief. Wolff spreekt in de eerste persoon en probeert beschuldigingen van corruptie en zelfverrijking te weerleggen.
* Kern van de zaak: Er is een conflict tussen het publiek (vertegenwoordigd door de klacht van "Dames Craaybeek") en de controleurs van de vismarkt. De kern van de beschuldiging is dat agenten en functionarissen vis voor zichzelf houden of buiten de rij om kopen, terwijl er voor het publiek schaarste is.
* Specifieke verdediging: Wolff noemt de bewering dat hij 4 kg aal uit 4 kisten zou hebben genomen "absurd". Hij wijst op de logistieke onmogelijkheid om twee loodsen tegelijkertijd te bewaken, wat eventuele onregelmatigheden buiten zijn gezichtsveld zou kunnen verklaren.
* Interessant detail: De vermelding van "voorrangskaarten" (37 op één dag) wijst op de bureaucratische complexiteit en de grote druk op de voedselvoorziening in 1943.

--- Dit document stamt uit mei 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er in Nederland sprake van toenemende voedselschaarste en een strikt distributiesysteem. Vlees was schaars, waardoor de vraag naar vis (die vaak buiten het strikte bonnenstelsel viel of anders gereguleerd was) enorm was.

De locaties De Ruyterkade en de Lindengracht duiden op Amsterdam. De Lindengrachtmarkt was (en is) een bekende markt. Het document illustreert de sociale spanningen aan de viskramen: lange rijen, "voordringers" met voorrangskaarten, en de diepe achterdocht van de hongerige bevolking jegens politieagenten en marktmeesters die ervan verdacht werden hun positie te misbruiken om extra voedsel te bemachtigen. Het verslag is waarschijnlijk onderdeel van een intern tuchtrechtelijk onderzoek binnen de gemeentelijke havendienst of de politie.

Samenvatting

  • Taalgebruik: Het document is opgesteld in de toenmalige spelling (bijv. "menschen", "visch", "koopen"). De toon is zakelijk maar defensief. Wolff spreekt in de eerste persoon en probeert beschuldigingen van corruptie en zelfverrijking te weerleggen.
  • Kern van de zaak: Er is een conflict tussen het publiek (vertegenwoordigd door de klacht van "Dames Craaybeek") en de controleurs van de vismarkt. De kern van de beschuldiging is dat agenten en functionarissen vis voor zichzelf houden of buiten de rij om kopen, terwijl er voor het publiek schaarste is.
  • Specifieke verdediging: Wolff noemt de bewering dat hij 4 kg aal uit 4 kisten zou hebben genomen "absurd". Hij wijst op de logistieke onmogelijkheid om twee loodsen tegelijkertijd te bewaken, wat eventuele onregelmatigheden buiten zijn gezichtsveld zou kunnen verklaren.
  • Interessant detail: De vermelding van "voorrangskaarten" (37 op één dag) wijst op de bureaucratische complexiteit en de grote druk op de voedselvoorziening in 1943.

Historische Context

Dit document stamt uit mei 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er in Nederland sprake van toenemende voedselschaarste en een strikt distributiesysteem. Vlees was schaars, waardoor de vraag naar vis (die vaak buiten het strikte bonnenstelsel viel of anders gereguleerd was) enorm was.

De locaties De Ruyterkade en de Lindengracht duiden op Amsterdam. De Lindengrachtmarkt was (en is) een bekende markt. Het document illustreert de sociale spanningen aan de viskramen: lange rijen, "voordringers" met voorrangskaarten, en de diepe achterdocht van de hongerige bevolking jegens politieagenten en marktmeesters die ervan verdacht werden hun positie te misbruiken om extra voedsel te bemachtigen. Het verslag is waarschijnlijk onderdeel van een intern tuchtrechtelijk onderzoek binnen de gemeentelijke havendienst of de politie.

Gerelateerde Documenten 3