Getypte brief (doorslag of kopie). 6 maart 1943. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). Mevrouw S. Winnik-Barend. [Links boven, handgeschreven]: Verzonden 6/3

[Midden rechts]:
Mevrouw S. Winnik-Barend
Plantage Kerklaan 57 II
Amsterdam-Centrum
wijk 10

[Midden links]: 30/7/3 M.

[Midden rechts]: 6 Maart 1943.

[Body tekst]:
Hiermede verzoek ik U om Woensdag 10 Maart a.s. tusschen 9.30 en 12.00 uur, bij den Inspecteur van mijn dienst te komen.
Indien U aan deze uitnoddiging geen gevolg geeft, zal worden aangenomen, dat U geen prijs stelt op het behoud van Uw marktplaats op het Waterlooplein en zal tot intrekking van deze plaats worden overgegaan.

[Onderaan rechts]: De Directeur, * Inhoud: De brief is een sommatie aan mevrouw Winnik-Barend om zich te melden bij de inspecteur. Het onderwerp is het behoud van haar marktplaats op het Waterlooplein. De toon is dwingend: indien zij niet verschijnt, wordt haar vergunning direct ingetrokken.
* Taalgebruik: Formele, ambtelijke taal uit de jaren '40 (bijv. "Hiermede", "tusschen", "den Inspecteur"). De formulering "geen prijs stelt op" is een eufemisme voor de dreiging met onteigening.
* Administratieve sporen: De brief bevat diverse administratieve kenmerken (wijknummer, referentienummer) die typerend zijn voor het strakke Amsterdamse gemeentebestuur onder de bezetter. De handgeschreven krabbel "Verzonden 6/3" bevestigt dat de brief direct is verstuurd. * Historische context: Maart 1943 was een dieptepunt in de Tweede Wereldoorlog en de Jodenvervolging in Nederland. Amsterdam werd systematisch "gezuiverd" van Joodse inwoners. De Plantagebuurt en het Waterlooplein waren locaties met een zeer grote Joodse bevolkingsdichtheid en economische activiteit.
* De markt op het Waterlooplein: Vanaf september 1941 mochten Joodse kooplieden alleen nog op Joodse markten staan. Het Waterlooplein was een van de weinige plekken waar zij nog handel mochten drijven. In 1943 werden deze markten opgeheven of werden de vergunningen van Joodse kooplieden massaal ingetrokken als onderdeel van de economische beroving (arisering).
* De persoon: Uit archiefonderzoek (Joods Monument) blijkt dat Sara Winnik-Barend (geboren in 1891) inderdaad Joods was. Deze brief is een schrijnend voorbeeld van de bureaucratische voorbereiding op de deportatie: door mensen hun middelen van bestaan af te nemen, werden zij kwetsbaarder en makkelijker te controleren door de bezetter. Sara Winnik-Barend werd op 4 juni 1943 vermoord in vernietigingskamp Sobibor. S. Winnik Marktwezen