Handgeschreven brief/notitie. 26 maart 1943. J. Renz. Den Heer Inspecteur (waarschijnlijk de marktinspecteur). Waterlooplein 26 - 3 - 43
Den Heer
Inspecteur

Hierbij zou ik U in overweging willen
geven, het verzoek van Dhr. J. Smit pl:n: 46
om assistentie van zijn zoon, toe te staan.
Reden. Terwijl J. Smit kleine reparatie's doet,
moet zijn zoon op de stal letten (diefstal).
J. Renz Het document is een formeel verzoek aan een marktinspecteur. De afzender, J. Renz, pleit voor een verzoek van een marktkoopman genaamd J. Smit, die werkzaam is op staplaats nummer 46 ("pl:n: 46") op het Waterlooplein.

De kern van het verzoek is om toestemming te krijgen voor de assistentie van Smits zoon. De noodzaak hiervoor wordt onderbouwd met een praktische reden: Smit houdt zich bezig met reparatiewerkzaamheden, waardoor hij zijn ogen niet voortdurend op de koopwaar kan houden. Om diefstal te voorkomen, is de aanwezigheid van zijn zoon als bewaker bij de kraam ("de stal") noodzakelijk. Het taalgebruik is beleefd en zakelijk ("in overweging willen geven"). De datum van het document, 26 maart 1943, is zeer betekenisvol. Nederland bevond zich midden in de Duitse bezetting tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het Waterlooplein in Amsterdam was van oudsher een centrum van de Joodse handel en de bekende vlooienmarkt. Tegen maart 1943 was de Joodse bevolking van Amsterdam echter grotendeels weggevoerd naar concentratie- en vernietigingskampen, en was de markt onder streng toezicht komen te staan van de bezetter en de gelijkgeschakelde gemeentelijke instanties.

In deze tijd van schaarste en economische ontbering was diefstal een groot probleem op de markten. Regels voor wie er mocht werken en wie er op de markt aanwezig mocht zijn, waren zeer strikt. Men kon niet zomaar een familielid meenemen om te helpen zonder officiële toestemming. J. Renz trad hier mogelijk op als een tussenpersoon of marktmeester die de belangen van de kooplieden behartigde bij de hogere autoriteiten (de inspecteur). J. Renz J. Smit