Medische verklaring (opnamebevestiging). 5 april 1943. NEDERLANDSCH-ISRAËLIETISCH ZIEKENHUIS
TE AMSTERDAM
TELEFOON 53810 - 50588 - 50589

AMSTERDAM-C. 5 April 1943.
N. KEIZERSGRACHT 110

Verzoeke bij de beantwoording den datum van dezen
brief aan te halen.

No. 30/19/M. 1943 10/4 [handgeschreven toevoeging]

[Handgeschreven rechtsboven:]
opbergen
[paraaf] 16/4 '43

V E R K L A R I N G

Ondergeteekende, Dr. S. Kroonenberg,
Geneesheer-Directeur van het Nederlandsch
Israelietisch Ziekenhuis te Amsterdam, ver-
klaart dat
J. Härtz
geboren 31-3-1881
wonende in AMSTERDAM, Rechtboomsloot 69$^I$
sinds 1 April 1943
in het bovengenoemde Ziekenhuis verpleegd wordt.

De Geneesheer-Directeur,

[Handtekening: S. Kroonenberg]

K8619

[Handgeschreven linksonder:]
W. pl.:
pl: n: 37

[Handgeschreven middenonder, deels doorgehaald:]
huisgenoot
ongehuwd
een paar dagen
(tm 23/4)
n. i. admin.
dagen.

K. 349

--- * Functie: Dit document diende als officieel bewijs van hospitalisatie. Tijdens de bezettingsjaren waren dergelijke verklaringen van cruciaal belang voor de Joodse gemeenschap. Een opname in het ziekenhuis kon tijdelijk vrijstelling (Sperre) verlenen van deportatie naar de kampen.
* Dr. Salomon Kroonenberg: De ondertekenaar was de directeur van het Nederlandsch-Israëlietisch Ziekenhuis. Hij speelde een tragische en complexe rol in de oorlog, waarbij hij probeerde patiënten te beschermen tegen deportatie, tot het ziekenhuis zelf in 1943 door de bezetter werd ontruimd.
* Administratieve sporen: De diverse stempels, referentienummers en handgeschreven aantekeningen onderaan (zoals "ongehuwd" en "tm 23/4") duiden erop dat dit document is verwerkt door een administratieve instantie, waarschijnlijk de Joodsche Raad, die de status van ziekenhuispatiënten nauwlettend bijhield in hun cartotheek.

--- Dit document stamt uit een zeer kritieke fase van de Holocaust in Nederland. In april 1943 waren de grootschalige deportaties vanuit Amsterdam in volle gang. Het Nederlandsch-Israëlietisch Ziekenhuis aan de Nieuwe Keizersgracht was op dat moment een van de laatste relatief 'veilige' plekken voor Joden, hoewel de dreiging van een razzia in het ziekenhuis voortdurend aanwezig was.

De persoon J. Härtz (Jacob Härtz, volgens archieven van het Joods Monument) woonde aan de Rechtboomsloot. De vermelding dat hij "sinds 1 April 1943" werd verpleegd, suggereert een poging om hem via medische weg uit de handen van de bezetter te houden. De handgeschreven krabbels onderaan lijken de duur van zijn verblijf of zijn burgerlijke staat te verifiëren voor administratieve doeleinden. Kort na de datum van dit document, in de zomer van 1943, werd het ziekenhuis definitief ontruimd door de Duitsers. S. Kroonenberg