Archief 745
Inventaris 745-412
Pagina 230
Dossier 103
Jaar 1943
Stadsarchief

Handgeschreven verzoekschrift/brief.

25 juni 1943. Van: H.C.J. Lever, Vlielandstraat 18, Amsterdam Noord. Aan: Waarschijnlijk de gemeente Amsterdam of een instantie belast met markt- en ventzaken. Dossier: 466/228/1

Origineel

Handgeschreven verzoekschrift/brief. 25 juni 1943. H.C.J. Lever, Vlielandstraat 18, Amsterdam Noord. Waarschijnlijk de gemeente Amsterdam of een instantie belast met markt- en ventzaken. De onderstaande tekst volgt de oorspronkelijke spelling en interpunctie van de schrijver, inclusief taalfouten.

[Linksboven:] No. 466/228/1 M. 1943 26/6.
[Rechtsboven:] Amt 25 Juni 43 [Potloodnotitie: 981]
[In blauw potlood:] u.i. Hof

Mijn Heer

Daar ik een Ventventvergunning heb voor Haring
en zuurwaren en Gerookhe visch en zoo voort, maar
ik in 1941 daar ik toen geen Haring meer kon krijgen
naar Frankrijk ben gegaan en daar gewerkt hept
tot 14 December 1943 en toen naar Holland
ben gestuurd om dat ik ziek was en niet meer
mogt werken, en in de ziekkewet hep gelopen
tot ik naar 6 maanden uitgehokken was en
ik niet meer mag werken om dat ik het aan het
Hart hep wou ik weer gaan venten maar ik
mogt niet venten met vis en gerookhevis wel met
Zuurwaren en daar niets mee kan verdienen.
En ik in 1942 in geschreven als vis venter aan Bureau
voorbereiding organisatie detailhandel ambacht
en daar ook voor moet betalen zoo verzoek ik
u één toewijzen voor de verkoop van vis
dat ik teminsten mijn brood kan verdienen
In afwachting op één spoedig antwoord zoo
tekening ik

[Linksonder, schuin geschreven ambtelijke krabbels:]
Vol gegevens oproepen overleggen. 30-6-43
2-7-43 [Paraaf]
[Paraaf] p 2/7

[Midden onder, schuin geschreven:]
Voorlopig afwijzen niet met gegevens gekomen
12-7-43
[Paraaf]

[Rechtsonder:]
Hoogachteng
H.C.J. Lever
Vlielandstraat 18
Amsterdam N. * Taalgebruik: De brief is geschreven door iemand met een beperkte formele opleiding, getuige de vele spelfouten ("gerookhe", "hept", "teminsten", "tekening ik" in plaats van "teken ik") en de fonetische weergave van woorden.
* Inhoud: De heer Lever legt uit dat hij in 1941 naar Frankrijk is gegaan om te werken (mogelijk vrijwillig of via de arbeidsinzet), omdat er in Nederland door de oorlogsschaarste geen haring meer te krijgen was voor zijn handel. Hij is vanwege hartklachten teruggestuurd naar Nederland. Nu hij uit de ziektewet is, mag hij van de instanties wel in zuurwaren (augurken, uien) handelen, maar niet in vis. Hij betoogt dat hij wel de lasten betaalt voor een visventersregistratie bij het "Bureau voorbereiding organisatie detailhandel ambacht" (een instantie die door de bezetter was ingesteld om de middenstand te controleren), maar niet de bijbehorende rechten krijgt.
* Datum-discrepantie: De schrijver noteert dat hij tot december 1943 in Frankrijk werkte, terwijl de brief gedateerd is op juni 1943. Dit is waarschijnlijk een verschrijving en moet december 1942 zijn.
* Besluitvorming: De ambtelijke kanttekeningen laten het proces zien: eerst wordt hij opgeroepen om bewijsstukken te tonen (30 juni), maar op 12 juli 1943 wordt het verzoek "voorlopig afgewezen" omdat de aanvrager niet is komen opdagen met de gevraagde gegevens. Dit document biedt een inkijkje in het dagelijks leven tijdens de Duitse bezetting. Het illustreert de economische ontwrichting (geen haring beschikbaar in 1941), de mobiliteit van arbeiders naar het buitenland (Frankrijk), en de bureaucratische controle op de handel via de zogeheten 'Bedrijfschappen' of 'Organisatie-besluiten'. Voor een kleine zelfstandige met gezondheidsproblemen was het verkrijgen van de juiste papieren essentieel om in het levensonderhoud te kunnen voorzien in een tijd van toenemende schaarste. De Vlielandstraat in Amsterdam-Noord, waar de afzender woonde, was in die tijd een arbeidersbuurt. H.C.J. Lever Lever legt (De heer) Gemeente Amsterdam

Samenvatting

  • Taalgebruik: De brief is geschreven door iemand met een beperkte formele opleiding, getuige de vele spelfouten ("gerookhe", "hept", "teminsten", "tekening ik" in plaats van "teken ik") en de fonetische weergave van woorden.
  • Inhoud: De heer Lever legt uit dat hij in 1941 naar Frankrijk is gegaan om te werken (mogelijk vrijwillig of via de arbeidsinzet), omdat er in Nederland door de oorlogsschaarste geen haring meer te krijgen was voor zijn handel. Hij is vanwege hartklachten teruggestuurd naar Nederland. Nu hij uit de ziektewet is, mag hij van de instanties wel in zuurwaren (augurken, uien) handelen, maar niet in vis. Hij betoogt dat hij wel de lasten betaalt voor een visventersregistratie bij het "Bureau voorbereiding organisatie detailhandel ambacht" (een instantie die door de bezetter was ingesteld om de middenstand te controleren), maar niet de bijbehorende rechten krijgt.
  • Datum-discrepantie: De schrijver noteert dat hij tot december 1943 in Frankrijk werkte, terwijl de brief gedateerd is op juni 1943. Dit is waarschijnlijk een verschrijving en moet december 1942 zijn.
  • Besluitvorming: De ambtelijke kanttekeningen laten het proces zien: eerst wordt hij opgeroepen om bewijsstukken te tonen (30 juni), maar op 12 juli 1943 wordt het verzoek "voorlopig afgewezen" omdat de aanvrager niet is komen opdagen met de gevraagde gegevens.

Historische Context

Dit document biedt een inkijkje in het dagelijks leven tijdens de Duitse bezetting. Het illustreert de economische ontwrichting (geen haring beschikbaar in 1941), de mobiliteit van arbeiders naar het buitenland (Frankrijk), en de bureaucratische controle op de handel via de zogeheten 'Bedrijfschappen' of 'Organisatie-besluiten'. Voor een kleine zelfstandige met gezondheidsproblemen was het verkrijgen van de juiste papieren essentieel om in het levensonderhoud te kunnen voorzien in een tijd van toenemende schaarste. De Vlielandstraat in Amsterdam-Noord, waar de afzender woonde, was in die tijd een arbeidersbuurt.

Genoemde Personen 2

H.C.J. Lever Lever legt (De heer)

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Augurk A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Uien Huishoudelijk: Pan Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Haring Vis & Zee: Vis Vis & Zee: Visch Vleeswaren: Hart Vleeswaren: Lever Vleeswaren: Vlees

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Gemeente Amsterdam

Gerelateerde Documenten 1