Getypte brief (doorslag) met handgeschreven aantekeningen.
Origineel
Getypte brief (doorslag) met handgeschreven aantekeningen. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Marktwezen of een gelieerde gemeentelijke distributiedienst te Amsterdam). Den Heer waarnemend Politie-President, Amsterdam. [Handgeschreven, bovenaan:] Verzonden 7/10
[Rechtsboven:] SV
46b/258/2 M.
7 October 1943.
den Heer waarnemend
Politie-President,
Marnixstraat 260-264,
Amsterdam-Centrum. wijk 7
Krachtens een door den Burgemeester en de Neder-
landsche Visscherij Centrale getroffen regeling wordt te
dezer stede op de Vischmarkt aan de daarvoor in aan-
merking komende kleinhandelaren visch toegewezen, die
deze aan de bevolking moeten verkoopen. Iedere kleinhan-
delaar moet zooveel mogelijk zelf aanwezig zijn. Sedert
13 September jl. ontbreekt de kleinhandelaar F.E.W.
Jansen, geboren 12 September 1912, wonende Lijnbaansgracht
32B.
Volgens mededeeling van zijn moeder zou hij op
13 September jl. door de Duitsche Politie zijn weggehaald.
Ingevolge opdracht van het Gemeentebestuur verzoek ik U
beleefd mij te doen weten, voor welk feit Jansen is weg-
gehaald en of veroordeeling heeft plaats gehad.
Van den aard van Uw mededeeling ter zake zal het
Gemeentebestuur het laten afhangen of Jansen al dan niet
in de verdeeling blijft opgenomen.
De Directeur, * Administratieve controle: De brief illustreert hoe de gemeentelijke bureaucratie tijdens de bezetting nauwgezet toezag op de aanwezigheid van vergunninghouders. De afwezigheid van een vishandelaar werd direct opgemerkt en had gevolgen voor zijn nering.
* Rol van de Duitse Politie: Het document bevestigt de directe inmenging van de "Duitsche Politie" (Sicherheitspolizei of Ordnungspolizei) in het dagelijks leven. De Nederlandse autoriteiten (het Gemeentebestuur) moesten bij de Politie-President navraag doen om de status van een burger te verifiëren.
* Distributiesysteem: Er wordt verwezen naar de Nederlandsche Visscherij Centrale (NVC), een orgaan dat tijdens de oorlog de totale controle over de visvangst en -distributie had om de voedselvoorziening (en de export naar Duitsland) te reguleren.
* Onzekerheid: De zinsnede "voor welk feit Jansen is weggehaald" duidt op de rechtsonzekerheid van die tijd; burgers konden zonder directe opgaaf van reden aan de Nederlandse civiele instanties worden weggevoerd. In oktober 1943 was de Duitse bezetting van Nederland verhard. Amsterdam stond onder streng toezicht van de waarnemend Politie-President (destijds de pro-Duitse kolonel H.A. van Hilten). De schaarste aan voedsel was groot, waardoor de distributie van vis op de markt essentieel was voor de Amsterdamse bevolking.
De genoemde persoon, F.E.W. Jansen (Frans Ernst Wilhelm Jansen), was op de dag na zijn 31e verjaardag opgepakt. Uit dergelijke documenten blijkt vaak dat de gemeente niet uit medeleven handelde, maar uit een noodzaak om de distributieketen gesloten te houden: als een handelaar niet kon verkopen, moest de vergunning naar een ander om de voedselvoorziening niet te stagneren. De uitkomst van dit specifieke onderzoek bepaalde of Jansen zijn bron van inkomsten zou verliezen terwijl hij in gevangenschap zat. F.E.W. Marktwezen Politie Sicherheitspolizei