Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 29 oktober 1943. Mevr. T. Ferment v. Dooijeweerd, wonende aan de Prinsenstraat 7 te Amsterdam. De Politie (zoals aangegeven in de administratieve aantekening). [Stempel linksboven:] No. 466/283/1 M. 1943 1/1
[Handgeschreven linksboven, schuin:] Inschrijven / Dir /
[Handgeschreven middenboven, tussen haken:] modelbriefje aan Politie
[Rechtsboven:]
Amsterdam
29/10 - 43.
[Aanhef:]
Mijnheer
[Body:]
Bestaat de mogelijkheid dat een ander
voor mij de visch kan opnemen?
Ik sta op het oogenblik alleen in de win-
kel en kan zoodoende onmogelijk op de visch-
markt zijn.
Dat komt omdat mijn man op het oogenblik
in vucht zit en ik weet niet wanneer hij
terug komt, daarbij komt dat ik geen visch-
kaart meer heb die ben ik namelijk verloren.
Misschien dat U mij terwille kan zijn teeken
ik Hoogachtend en afwachtend.
[Ondertekening:]
Mevr T. Ferment v. Dooijeweerd
Prinsensstr 7 A, dam.
[Linksonder:]
1/1 geb 24-3-13
[Onderaan:]
De persoon in kwestie die de visch opneemt
is W. v. Beek
[Rechtsonder in rood potlood:] 466/283/2 * Inhoud: Mevrouw Ferment-van Dooijeweerd verzoekt de autoriteiten om toestemming zodat iemand anders (W. v. Beek) namens haar vis kan ophalen op de markt. Ze voert twee redenen aan: ze kan haar winkel niet onbeheerd achterlaten en ze is haar distributiebescheid ("vischkaart") verloren.
* Opvallende passage: De zin "omdat mijn man op het oogenblik in vucht zit" is historisch zeer relevant. Hiermee refereert zij aan Kamp Vught (Konzentrationslager Herzogenbusch), een SS-concentratiekamp. Dit verklaart waarom zij de winkel alleen moet drijven en de onzekerheid over zijn terugkeer.
* Taalgebruik: De brief is geschreven in de destijds gangbare spelling (bijv. "visch", "oogenblik"). De toon is beleefd doch dringend.
* Administratieve sporen: De aantekening "modelbriefje aan Politie" suggereert dat dit document door de ontvangende instantie is bewaard als een voorbeeld van hoe dergelijke verzoeken afgehandeld of geformuleerd moesten worden. De geboortedatum (24-3-13) van de afzender is later toegevoegd voor identificatie in het bevolkingsregister. * Tweede Wereldoorlog: De brief dateert uit het dieptepunt van de Duitse bezetting in Nederland (oktober 1943).
* Distributiestelsel: Tijdens de oorlog was voedsel schaars en strikt gerantsoeneerd via distributiekaarten. Het verlies van een kaart was een ernstig probleem dat officieel gemeld en gecorrigeerd moest worden om niet te verhongeren.
* Kamp Vught: Veel Nederlandse mannen werden in deze periode vastgezet in Kamp Vught vanwege verzetsactiviteiten, economische vergrijpen (zwarte handel) of als gijzelaar. De afwezigheid van de man zorgde voor grote economische en emotionele nood bij de achtergebleven gezinnen.
* Locatie: De Prinsenstraat is een bekende straat in de Amsterdamse Jordaan, een wijk die destijds veel kleine middenstanders huisvestte. Ferment (Mevrouw) T. Ferment Politie