Dienstverslag of ambtsbericht betreffende markttoezicht. 30 november 1939 (met aanvulling van 1 december 1939). 29/132/cf.

Blijkens schrijven 27/25/2/39 is aan D Hofman
toestemming verleend zich te doen assisteeren (niet ver-
vangen) door zijn zoon. Evenwel is Hofman als
regel bijna nooit aanwezig en staat zijn zoon
achter den stal. Alhoewel ik hem hierover herhaaldelijk
heb onderhouden en dit reeds heb gerapporteerd blijft
bedoeld euvel voortduren. Hij beweert dat hij moet
zoeken om handel te bemachtigen, doch dat daarin
verandering zou komen, wanneer zijn zoon op 21 jarigen
leeftijd een voorkeurkaart zou aanvragen.
Dat zoon is op 21 jarigen leeftijd een voorkeur ver-
strekt No 326, die wegens niet bezetten van een plaats
14 November l.l. is ingetrokken. Het verzoek om de assis-
tentie op zijn compagnon E Wagenaar te doen overschrijven
kan m. i. ter wille van de consequentie niet worden inge-
willigd. Tevens dient Hofman ernstig te worden onder-
houden dat hij zijn plaats persoonlijk moet bezetten,
en zich niet door zijn zoon mag laten vervangen.

Amsterdam 30-11 '39
[handtekening/initiaal]

Vrijdag 1 December was Hofman weer niet aanwezig,
terwijl de plaats door den zoon werd ingenomen.
[handtekening/initiaal] * De kern van de zaak: Marktkoopman D. Hofman heeft officieel toestemming om zich te laten assisteren door zijn zoon, maar misbruikt dit om zich volledig te laten vervangen. In de praktijk drijft de zoon de handel alleen, terwijl de vergunninghouder (vader) afwezig is.
* De verdediging: Hofman voert aan dat hij elders "handel moet bemachtigen" (inkoop of acquisitie) en belooft beterschap zodra zijn zoon oud genoeg is voor een eigen vergunning.
* De sanctionering: De zoon had reeds een eigen voorkeurkaart (nummer 326) verkregen, maar deze is per 14 november 1939 ingetrokken omdat hij geen eigen standplaats bezette.
* Het beleid: Een verzoek om een andere compagnon (E. Wagenaar) als assistent in te schrijven wordt afgewezen om een precedent ("consequentie") te voorkomen. De inspecteur adviseert een strenge berisping ("ernstig onderhouden").
* Hardnekkigheid: Uit het naschrift blijkt dat Hofman de waarschuwing direct negeert; de dag na het rapport is hij wederom afwezig. Dit document stamt uit de periode vlak voor de grootschalige ontwrichting van de Amsterdamse markten door de Tweede Wereldoorlog. In 1939 was de marktverordening in Amsterdam streng: standplaatshouders waren verplicht persoonlijk bij hun stal aanwezig te zijn om 'tussenhandel' en het onbeheerd onderverhuren van schaarse marktplaatsen tegen te gaan.

Het gebruik van de term "voorkeurkaart" duidt op het systeem waarbij marktkooplieden op basis van anciënniteit of specifieke rechten een vaste plek konden bemachtigen. De strikte handhaving in dit verslag toont aan hoe nauwlettend de marktmeesters en inspecteurs toezagen op het naleven van de reglementen, waarbij assistentie strikt gescheiden moest blijven van volledige vervanging.