Dienstbrief / Formulierbericht (met invulvelden). 19 oktober 1943. Departement van Handel, Nijverheid en Scheepvaart, Rijksbureau voor IJzer en Staal. Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam-W. [Briefkop]
B.502
DEPARTEMENT VAN HANDEL, NIJVERHEID EN SCHEEPVAART
RIJKSBUREAU VOOR IJZER EN STAAL
Gironummer 389959 — Telefoon 182550 — Telegramadres RIJKSIJZER
Afd. Duitsche Opdrachten: Telef. 115646 — Afd. Herdistributie: Telef. 112122

[Linkerkolom]
Spreekuren:
Dinsdag en Donderdag
van 10-12 en van 14-16
Kantooruren:
van 8.30-13 en van 13.30-17.45
Zaterdags van 8.30-13

In Uw antwoord te vermelden :
B 502, afd. E. S., No. 011890 [handgeschreven]
ES/Za/Rk/C

[Rechterkolom]
's-GRAVENHAGE, 19 October 1943
Lange Houtstraat 11

Aan den Directeur van het
Marktwezen
Jan van Galenstraat 14
AMSTERDAM-W

Betreft : Distributieregeling voor Edelstaal

Wij retourneeren hierbij Uw aanvraag voor 16.5 [handgeschreven] kg.
onder nr. M. 181 [handgeschreven] d.d. 29.9.43 [handgeschreven] , aangezien deze
niet aan de gestelde eischen voldoet.

U dient deze aanvraag te completeeren, eventueel opnieuw uit te
schrijven, volgens de aanwijzingen, gegeven in achterstaande specificatie
onder No(s). 6. [handgeschreven]

Wij verzoeken U dit formulier met de aanvraag aan ons terug
te zenden, daar deze anders niet in behandeling kan worden genomen.

RIJKSBUREAU VOOR IJZER EN STAAL

voor den Directeur,

[Handtekening]

[Linksonder]
Cop/ES
[Stempel:] BIJLAGE № 18 [handgeschreven]
BLIKMAN & SART AMST

[Rechtsonder]
Z. O. Z.

[Onderkant pagina]
v.O./17628 19-5-'43 K 2135 Dit document is een formele kennisgeving van het Rijksbureau voor IJzer en Staal tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Het is een gestandaardiseerd formulier dat werd gebruikt om onvolledige of foutieve aanvragen voor de toewijzing van schaarse materialen terug te sturen.

De specifieke kenmerken van het document zijn:
* Schaarste en Controle: Het betreft "Edelstaal" (gelegeerd staal), een cruciaal materiaal voor de oorlogsindustrie en machinebouw. De distributie hiervan was streng gereguleerd.
* Bureaucratie: De brief bevat talloze referentienummers, afdelingsnamen (waaronder een specifieke afdeling voor "Duitsche Opdrachten") en strikte instructies voor het corrigeren van de aanvraag.
* Locatie: Het bureau was gevestigd in Den Haag (Lange Houtstraat 11), nabij het politieke centrum.
* Status: De aanvraag van het Amsterdamse Marktwezen voor 16,5 kg staal is afgewezen op basis van punt 6 van de (niet zichtbare) achterzijde van het formulier. Tijdens de Tweede Wereldoorlog stond de Nederlandse economie volledig in het teken van de Duitse oorlogsvoering. Grondstoffen zoals ijzer en staal waren uiterst schaars. Om de verdeling hiervan te beheersen, werden "Rijksbureaus" opgericht. Deze instanties fungeerden als schakel tussen de bezetter en het bedrijfsleven/overheidsinstellingen.

Het Rijksbureau voor IJzer en Staal beheerde de voorraden en wees quota toe. Het feit dat er een aparte "Afd. Duitsche Opdrachten" bestond, onderstreept dat opdrachten voor de Wehrmacht of de Duitse oorlogsindustrie voorrang hadden. De ontvanger, de Directeur van het Marktwezen in Amsterdam, had het staal waarschijnlijk nodig voor onderhoud aan de Centrale Markthallen, maar moest hiervoor door een complex proces van vergunningsaanvragen. De datum, oktober 1943, valt in een periode waarin de schaarste in Nederland nijpend begon te worden en de bureaucratische controle door de bezetter maximaal was.