Archief 745
Inventaris 745-284
Pagina 193
Jaar 1939
Stadsarchief

Typoscript (getypte brief) met handgeschreven toevoeging.

22 maart 1939. Van: Onbekend (getekend door "De Directeur"), vermoedelijk een gemeentelijke instantie in Amsterdam (gezien het adres en het onderwerp). Aan: Mevr. S. van Gelder-Peper, Nieuwe Batavierstraat 3 III, Amsterdam-Centrum.

Origineel

Typoscript (getypte brief) met handgeschreven toevoeging. 22 maart 1939. Onbekend (getekend door "De Directeur"), vermoedelijk een gemeentelijke instantie in Amsterdam (gezien het adres en het onderwerp). Mevr. S. van Gelder-Peper, Nieuwe Batavierstraat 3 III, Amsterdam-Centrum. [Handgeschreven in de bovenmarge:] Extra

[Linksboven:] 31/15/2 M.
[Rechtsboven:] vP/G.
[Rechtsboven:] 22 Maart 1939.

[Adresblok:]
Mevr.S. van Gelder-Peper,
Nieuwe Batavierstraat 3 III,
Amsterdam-Centrum.
Wyk 2.

[Inhoud:]
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 13 dezer bericht
ik U, dat de daarin vervatte klacht is onderzocht. Echter is
niet gebleken, dat het door U bedoelde trottoir zich in ver-
ontreinigden toestand bevindt. De leverkoopman maakt gebruik
van een planken afdekking op zyn plaats, die voorkomt, dat
het vet op straat valt.

[Afsluiting:]
De Directeur, * Inhoud: De brief is een formeel antwoord op een klacht van een bewoonster. Mevrouw Van Gelder-Peper had blijkbaar geklaagd over de hygiënische toestand van de stoep ("trottoir") voor haar deur, vermoedelijk veroorzaakt door een handelaar in organisch afval of vlees (de "leverkoopman"). Na onderzoek stelt de directeur vast dat de klacht ongegrond is, aangezien de koopman maatregelen heeft getroffen (houten planken) om vetvlekken op straat te voorkomen.
* Stijl en toon: De toon is zeer formeel, afstandelijk en ambtelijk. Er wordt gebruikgemaakt van typische bureaucratische taal zoals "d.d. 13 dezer" (van de dertiende van deze maand) en "daarin vervatte klacht".
* Fysieke kenmerken: De brief is getikt op een schrijfmachine. De aantekening "Extra" bovenaan is met de hand toegevoegd, wat mogelijk duidt op een speciale behandeling van het dossier of een herinnering voor de administratie. * Geografie: De Nieuwe Batavierstraat lag in de Amsterdamse Jodenbuurt (tussen de huidige Valkenburgerstraat en de Uilenburg). Het was een dichtbevolkte buurt met veel handel en bedrijvigheid op straat. De aanduiding "Wyk 2" verwijst naar de oude wijkindeling van de stad.
* Tijdsbeeld: De brief is gedateerd op 22 maart 1939, slechts enkele maanden voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De namen "Van Gelder" en "Peper" zijn veelvoorkomende namen binnen de Joodse gemeenschap in Amsterdam in die tijd. Het document biedt een klein, alledaags inkijkje in de handhaving van de openbare orde en hygiëne in een Amsterdamse volksbuurt aan de vooravond van de oorlog.
* Sociaal-economisch: De vermelding van een "leverkoopman" getuigt van de kleinschalige straathandel die destijds gebruikelijk was. Leverkooplieden verzamelden vaak slachtafval of verkochten specifieke vleeswaren, wat gepaard kon gaan met overlast door geur of vuil. S. van Gelder Van Gelder (Mevrouw)

Samenvatting

  • Inhoud: De brief is een formeel antwoord op een klacht van een bewoonster. Mevrouw Van Gelder-Peper had blijkbaar geklaagd over de hygiënische toestand van de stoep ("trottoir") voor haar deur, vermoedelijk veroorzaakt door een handelaar in organisch afval of vlees (de "leverkoopman"). Na onderzoek stelt de directeur vast dat de klacht ongegrond is, aangezien de koopman maatregelen heeft getroffen (houten planken) om vetvlekken op straat te voorkomen.
  • Stijl en toon: De toon is zeer formeel, afstandelijk en ambtelijk. Er wordt gebruikgemaakt van typische bureaucratische taal zoals "d.d. 13 dezer" (van de dertiende van deze maand) en "daarin vervatte klacht".
  • Fysieke kenmerken: De brief is getikt op een schrijfmachine. De aantekening "Extra" bovenaan is met de hand toegevoegd, wat mogelijk duidt op een speciale behandeling van het dossier of een herinnering voor de administratie.

Bron-evidence 4

3 claims 0 relaties 0 gekoppeld 2 review
Claims
document middel
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 13 dezer bericht ik U, dat de daarin vervatte klacht is onderzocht. Echter is niet gebleken, dat het door U bedoelde trottoir zich in verontreinigden toestand bevindt.
onbekend klacht trottoir is onderzocht onbekend niet gebleken verontreiniging
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 13 dezer bericht ik U, dat de daarin vervatte klacht is onderzocht. Echter is niet gebleken, dat het door U bedoelde trottoir zich in verontreinigden toestand bevindt.
standplaats middel
De leverkoopman maakt gebruik van een planken afdekking op zyn plaats, die voorkomt, dat het vet op straat valt.
onbekend leverkoopman gebruikt afdekking onbekend planken afdekking
De leverkoopman maakt gebruik van een planken afdekking op zyn plaats, die voorkomt, dat het vet op straat valt.
adres middel
Mevr.S. van Gelder-Peper, Nieuwe Batavierstraat 3 III, Amsterdam-Centrum.
persoon Mevr.S. van Gelder-Peper woont adres Nieuwe Batavierstraat 3 III
Mevr.S. van Gelder-Peper, Nieuwe Batavierstraat 3 III, Amsterdam-Centrum.
persoon: Mevr.S. van Gelder-Peper adres: Nieuwe Batavierstraat 3 III
Gebeurtenissen
document middel
klacht over verontreinigd trottoir onderzocht; geen verontreiniging gebleken
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 13 dezer bericht ik U, dat de daarin vervatte klacht is onderzocht. Echter is niet gebleken, dat het door U bedoelde trottoir zich in verontreinigden toestand bevindt.

Historische Context

  • Geografie: De Nieuwe Batavierstraat lag in de Amsterdamse Jodenbuurt (tussen de huidige Valkenburgerstraat en de Uilenburg). Het was een dichtbevolkte buurt met veel handel en bedrijvigheid op straat. De aanduiding "Wyk 2" verwijst naar de oude wijkindeling van de stad.
  • Tijdsbeeld: De brief is gedateerd op 22 maart 1939, slechts enkele maanden voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De namen "Van Gelder" en "Peper" zijn veelvoorkomende namen binnen de Joodse gemeenschap in Amsterdam in die tijd. Het document biedt een klein, alledaags inkijkje in de handhaving van de openbare orde en hygiëne in een Amsterdamse volksbuurt aan de vooravond van de oorlog.
  • Sociaal-economisch: De vermelding van een "leverkoopman" getuigt van de kleinschalige straathandel die destijds gebruikelijk was. Leverkooplieden verzamelden vaak slachtafval of verkochten specifieke vleeswaren, wat gepaard kon gaan met overlast door geur of vuil.

Genoemde Personen 2

S. van Gelder Van Gelder (Mevrouw)

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Peper A.G.F. (Groenten): Sla Kruidenier (Droog): Meel Olie & Techniek: Machine Olie & Techniek: Olie Olie & Techniek: Vet Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Lever Vleeswaren: Vlees

Thema's

Jodenster/Maatregelen