Officiële brief / sommatie [Bovenaan links: Logo van de gemeente Amsterdam met de drie kruisen]
MARKTWEZEN AMSTERDAM HG.

TELEFOONNUMMER 85151
No. 31/60/1 M.
BIJLAGE ____
ONDERWERP: ______

[Handgeschreven rechtsboven:] Verzonden 11/10-’39

VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

AMSTERDAM (W.) 11 October 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer J.Cohen,
Prinsengracht 1059,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 4.

Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt **Uilenburg** te betalen, waarschuw ik U hierby, dat U alsnog [doorgestreept: vóór] ^op^ 15 October a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wys U er **met nadruk** op, dat, indien U langer in gebreke blyft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van **22 October** a.s. **onherroepelyk wordt ingetrokken.**
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (byvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U **onmiddellyk** myn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

                                     De Directeur,

A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. De brief is een formele ingebrekestelling gericht aan de heer J. Cohen. De Dienst van het Marktwezen constateert dat hij reeds drie weken achterloopt met de betaling van het marktgeld voor zijn standplaats op de markt Uilenburg. De brief stelt een strikt ultimatum: indien de schuld niet op 15 oktober 1939 is voldaan, wordt de vaste standplaats per 22 oktober 1939 ingetrokken.

Opmerkelijk is de explicitie vermelding van sociale omstandigheden als geldige reden voor uitstel: indien de geadresseerde "steun geniet" (een uitkering ontvangt) of door ziekte verhinderd is, kan de intrekking worden voorkomen mits dit direct gemeld wordt. Dit duidt op een bureaucratisch maar sociaal getint beleid voor de oorlog. Dit document stamt uit oktober 1939, een periode waarin Nederland nog neutraal was in de zojuist uitgebroken Tweede Wereldoorlog. De historische context van deze brief is echter van groot belang:
1. De Locatie: De markt op Uilenburg bevond zich in het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt. Het was een plek waar veel Joodse Amsterdammers in vaak armoedige omstandigheden hun brood verdienden als marktkoopman.
2. De Geadresseerde: De naam J. Cohen versterkt het vermoeden dat het hier om een Joodse koopman gaat. De Prinsengracht was destijds een plek waar veel kleine ambachtslieden en handelaren woonden.
3. Toekomstige Ontwikkelingen: Hoewel dit een reguliere administratieve handeling lijkt van de gemeente Amsterdam, kregen Joodse marktkooplieden kort hierna te maken met de bezetting. Vanaf 1941 werden zij stelselmatig van de markten verdreven door antisemitische maatregelen van de Duitse bezetter, wat uiteindelijk leidde tot hun deportatie. Dit document toont de kwetsbare sociaal-economische positie van een koopman vlak voor die fatale omslag.