Lijst 745-36 p.83 — Amsterdam 1900

Archief 745

Inventaris 745-36

Pagina 83

Jaar 1918

Document

Stadsarchief

Administratief overzicht / Weekverslag

Overzichtslijst 8 augustus 1918 Gemengd onder 80 7 persoonsregels

gemengd handschrift onder 80% 7 controle nodig

Alles Zekerder Controle nodig

Personen op deze lijst

De parser heeft deze regels uit de scan gehaald. Gekoppelde personen linken door naar hun dossier.

7 controle nodig Regels met lagere zekerheid of OCR-/transcriptiewaarschuwing

#	Naam	Adres	Product	Zekerheid	Waarschuwing	Bronregel
1	Producten	Beginvoorraad	Ontvangen	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Producten \| Besteld \| Beginvoorraad \| Ontvangen \| Gedistribueerd \| Eindvoorraad \|
2	Kl. Schelvisch	—	17150	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Kl. Schelvisch \| } \| — \| 17150 \| 17150 \| — \|
3	Wijting	—	6500	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Wijting \| } \| — \| 6500 \| 6500 \| — \|
4	Kl. Schol	—	6200	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Kl. Schol \| } 150.000 KG \| — \| 6200 \| 6200 \| — \|
5	Poon	—	1000	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Poon \| } regeeringsvisch \| — \| 1000 \| 1000 \| — \|
6	Gul	—	850	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Gul \| } \| — \| 850 \| 850 \| — \|
7	Zeelt	—	52	60%	lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig	\| Zeelt \| } \| — \| 52 \| 52 \| — \|

Transcriptie

Administratief overzicht / Weekverslag 8 augustus 1918 [Stempel linksboven:] Nº 4256 M. 1918.
[In potlood geschreven:] 4256

[Rechtsboven:]
A'dam 8 Aug. 1918.

Den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen

Overzicht van de distributie van Regeeringsaardappelen, visch en eieren gedurende de week van 29 Juli tot 3 Aug 1918.

Producten	Besteld	Beginvoorraad	Ontvangen	Gedistribueerd	Eindvoorraad
	H.L.	H.L.	H.L.	H.L.	H.L.
Aardappelen		13275	46537	47810	12002
	K.G.	K.G.	K.G.	K.G.	K.G.
Visch.
Kl. Schelvisch	}	—	17150	17150	—
Wijting	}	—	6500	6500	—
Kl. Schol	} 150.000 KG	—	6200	6200	—
Poon	} regeeringsvisch	—	1000	1000	—
Gul	}	—	850	850	—
Zeelt	}	—	52	52	—
	stuks	stuks	stuks	stuks	stuks
Eieren	1.000.000	475.027	24630	15.915	483.235
				1,5% uitval 507

De Directeur v/h Marktwezen.
[Handtekening/Paraaf] Dit document is een kwantitatief verslag van de voedselvoorraad en -distributie in Amsterdam tijdens de laatste maanden van de Eerste Wereldoorlog. Het geeft een gedetailleerd inzicht in de logistiek van de voedselvoorziening:

Eenheden: Er wordt gebruikgemaakt van drie verschillende meeteenheden: Hectoliters (H.L.) voor aardappelen, Kilogrammen (K.G.) voor vis, en aantallen (stuks) voor eieren.
Aardappelen: Er is een enorme omloop; in één week tijd wordt er bijna 48.000 hectoliter gedistribueerd, terwijl de eindvoorraad lager is dan de beginvoorraad.
Vis: Bij de vissoorten valt op dat de kolommen 'Ontvangen' en 'Gedistribueerd' identiek zijn. Dit wijst erop dat verse vis direct na aankomst werd verdeeld zonder voorraadvorming (wat logisch is gezien de beperkte houdbaarheid zonder moderne koeling). Er worden specifieke soorten genoemd zoals gul (jonge kabeljauw) en zeelt (een zoetwatervis).
Eieren: Hier is sprake van een enorme voorraad (bijna een half miljoen stuks). Opvallend is de vermelding van "1,5% uitval 507". Dit duidt op breuk of bederf tijdens het proces, wat nauwkeurig in de boekhouding werd verwerkt om het verschil tussen de som van de voorraad en de werkelijke eindvoorraad te verklaren. Het jaar 1918 markeerde het dieptepunt van de voedselnood in het neutrale Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog. Door de Britse blokkade ter zee en de onbeperkte duikbotenoorlog van Duitsland was de import van voedsel en grondstoffen vrijwel tot stilstand gekomen.
Distributiestelsel: De overheid nam de regie over de voedselvoorziening volledig over om hongersnood en woekerprijzen te voorkomen. Producten zoals de hier genoemde "Regeeringsaardappelen" en "regeeringsvisch" werden via bonkaarten tegen vastgestelde prijzen aan de bevolking verstrekt.
Wethouder voor de Levensmiddelen: De geadresseerde, de Wethouder voor de Levensmiddelen (destijds in Amsterdam vaak geassocieerd met de bekende SDAP-wethouder Floor Wibaut), bekleedde een van de meest cruciale en politiek gevoelige posten in de stad.
Voedselschaarste: Hoewel de getallen in het document groot lijken, waren ze vaak onvoldoende voor een stad met de omvang van Amsterdam, wat in die periode leidde tot sociale onrust en de bekende "Aardappeloproeren" (hoewel het grote oproer al in 1917 plaatsvond, bleef de situatie in 1918 uiterst gespannen).

Origineel

Open scan Stadsarchief

Samenvatting

Dit document is een kwantitatief verslag van de voedselvoorraad en -distributie in Amsterdam tijdens de laatste maanden van de Eerste Wereldoorlog. Het geeft een gedetailleerd inzicht in de logistiek van de voedselvoorziening:

Eenheden: Er wordt gebruikgemaakt van drie verschillende meeteenheden: Hectoliters (H.L.) voor aardappelen, Kilogrammen (K.G.) voor vis, en aantallen (stuks) voor eieren.
Aardappelen: Er is een enorme omloop; in één week tijd wordt er bijna 48.000 hectoliter gedistribueerd, terwijl de eindvoorraad lager is dan de beginvoorraad.
Vis: Bij de vissoorten valt op dat de kolommen 'Ontvangen' en 'Gedistribueerd' identiek zijn. Dit wijst erop dat verse vis direct na aankomst werd verdeeld zonder voorraadvorming (wat logisch is gezien de beperkte houdbaarheid zonder moderne koeling). Er worden specifieke soorten genoemd zoals gul (jonge kabeljauw) en zeelt (een zoetwatervis).
Eieren: Hier is sprake van een enorme voorraad (bijna een half miljoen stuks). Opvallend is de vermelding van "1,5% uitval 507". Dit duidt op breuk of bederf tijdens het proces, wat nauwkeurig in de boekhouding werd verwerkt om het verschil tussen de som van de voorraad en de werkelijke eindvoorraad te verklaren.

Historische context

Het jaar 1918 markeerde het dieptepunt van de voedselnood in het neutrale Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog. Door de Britse blokkade ter zee en de onbeperkte duikbotenoorlog van Duitsland was de import van voedsel en grondstoffen vrijwel tot stilstand gekomen.

Distributiestelsel: De overheid nam de regie over de voedselvoorziening volledig over om hongersnood en woekerprijzen te voorkomen. Producten zoals de hier genoemde "Regeeringsaardappelen" en "regeeringsvisch" werden via bonkaarten tegen vastgestelde prijzen aan de bevolking verstrekt.
Wethouder voor de Levensmiddelen: De geadresseerde, de Wethouder voor de Levensmiddelen (destijds in Amsterdam vaak geassocieerd met de bekende SDAP-wethouder Floor Wibaut), bekleedde een van de meest cruciale en politiek gevoelige posten in de stad.
Voedselschaarste: Hoewel de getallen in het document groot lijken, waren ze vaak onvoldoende voor een stad met de omvang van Amsterdam, wat in die periode leidde tot sociale onrust en de bekende "Aardappeloproeren" (hoewel het grote oproer al in 1917 plaatsvond, bleef de situatie in 1918 uiterst gespannen).