Archief 745
Inventaris 745-36
Pagina 65
Jaar 1918
Document
Stadsarchief

Handgeschreven statistisch overzicht / tabel.

Overzichtslijst Handgeschreven onder 80 11 persoonsregels
handgeschreven handschrift onder 80% 11 controle nodig

Personen op deze lijst

De parser heeft deze regels uit de scan gehaald. Gekoppelde personen linken door naar hun dossier.

11 controle nodig Regels met lagere zekerheid of OCR-/transcriptiewaarschuwing
# Naam Adres Markt Product Zekerheid Waarschuwing Actie Bronregel
1 Andijker muizen groot 8,05 - 8,75 10163 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Andijker muizen groot | 3232 | 8,05 - 8,75 | 10163 | 7,35 |
2 Friesche bloemen 3,45 4000 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Friesche bloemen | 2370 | 3,45 | 4000 | 3,50 |
3 Langedijker muizen groot 8,05 - 8,75 6572 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Langedijker muizen groot | 642 | 8,05 - 8,75 | 6572 | 7,35 |
4 Westlandsche muizen 5,95 - 8,75 - 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Westlandsche muizen | 85 | 5,95 - 8,75 | - | - |
5 Zeeuwsche bloemen - 900 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Zeeuwsche bloemen | - | - | 900 | 3,50 |
6 Diverse partijen 3,45 25061 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Diverse partijen | 12.965 | 3,45 | 25061 | 2,80 - 3,50 |
7 Friesland 1761 18025 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Friesland | 13 | 1761 | 18025 | 32 | 3591 | 37.864 |
8 Broek op Langedijk 372 932 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Broek op Langedijk | 19 | 372 | 932 | 32 | 681 | 7800 |
9 Diverse plaatsen N.H. 45 650 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Diverse plaatsen N.H. | 1 | 45 | 650 | - | - | - |
10 Noord Brabant - - 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Noord Brabant | - | - | - | 1 | 71 | 850 |
11 Westland 57 95 60% lagere parse-zekerheid; geboortedatum niet eenduidig
| Westland | 4 | 57 | 95 | - | - | - |

Transcriptie

Handgeschreven statistisch overzicht / tabel. [Bovenaan de pagina:]
met die van juni 1917:

1917 1918
aanvoer in H.L. prijzen aanvoer in H.L. prijzen
Andijker muizen groot 3232 8,05 - 8,75 10163 7,35
" " klein 1939 5,95 - 7,35 940 5,95
Friesche bloemen 2370 3,45 4000 3,50
" Borgers - - - -
" bonten - - 540 3,50
" red star 10620 3,45 22913 3,50
Langedijker muizen groot 642 8,05 - 8,75 6572 7,35
" " klein 270 5,95 - 7,35 928 5,95
Westlandsche muizen 85 5,95 - 8,75 - -
" ronden 10 - - -
Zeeuwsche bloemen - - 900 3,50
" bonten 140 - 11903 3,50
" bravo's - - 2470 3,50
Diverse partijen 12.965 3,45 25061 2,80 - 3,50
Totaal 32.273 87.995

Hieruit blijkt, dat 55.722 H.L. meer ter markt zijn gebracht dan in juni 1917.
Het volgende staatje noemt de streken, waaruit de aardappelen afkomstig zijn:

1917 1918
vaartuigen M3 inhoud H.L. vaartuigen M3 inhoud H.L.
Friesland 13 1761 18025 32 3591 37.864
de Streek 7 445 2771 12 861 8853
schuiten Hysoll [lezing onzeker] 9 395 2336 - - -
Broek op Langedijk 19 372 932 32 681 7800
Diverse plaatsen N.H. 1 45 650 - - -
Noord Brabant - - - 1 71 850
Westland 4 57 95 - - -
  1. Massale toename in volume: De totale aanvoer in juni 1918 (87.995 H.L.) is bijna drie keer zo groot als in juni 1917 (32.273 H.L.). De tekst onderstreept dit verschil van 55.722 Hectoliter expliciet.
  2. Prijsontwikkeling: Ondanks de enorme toename van het aanbod, blijven de prijzen relatief stabiel of dalen ze slechts licht. De 'Andijker muizen' (een vroege aardappelsoort) zakken in prijs, terwijl de prijzen voor andere soorten zoals de 'red star' nagenoeg gelijk blijven (rond de 3,50 gulden).
  3. Regionale herkomst: Friesland is de belangrijkste leverancier, met een verdubbeling van de aanvoer tussen 1917 en 1918. Ook de aanvoer uit 'de Streek' (West-Friesland) en Broek op Langedijk neemt fors toe.
  4. Transport: De tweede tabel toont aan dat het transport voornamelijk via het water geschiedde ("vaartuigen"). De gemiddelde grootte van de vaartuigen (inhoud in M3) lijkt in 1918 toe te nemen ten opzichte van 1917. Dit overzicht dateert uit juni 1918, de laatste maanden van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, was de voedselsituatie precair door internationale blokkades en schaarste.

Aardappelen waren het volksvoedsel bij uitstek. De grote toename in aanvoer in 1918 ten opzichte van 1917 kan duiden op een succesvollere oogst of, waarschijnlijker, op strengere overheidsregulering en distributiemaatregelen (zoals de invoering van de distributiewet) die ervoor zorgden dat meer voorraden via de officiële markten en "staatjes" zoals deze werden geregistreerd in plaats van via de zwarte markt te verdwijnen. De terminologie (soorten zoals Muizen, Bloemen, Red Star) is typerend voor de Nederlandse aardappelcultuur van die tijd. Dit document is waarschijnlijk afkomstig uit het archief van een gemeentelijke marktmeester, een aardappelbeurs of een provinciaal bureau voor voedselvoorziening.

Samenvatting

Dit document biedt een gedetailleerd inzicht in de aardappelhandel aan het einde van de Eerste Wereldoorlog. Enkele opvallende punten:

  1. Massale toename in volume: De totale aanvoer in juni 1918 (87.995 H.L.) is bijna drie keer zo groot als in juni 1917 (32.273 H.L.). De tekst onderstreept dit verschil van 55.722 Hectoliter expliciet.
  2. Prijsontwikkeling: Ondanks de enorme toename van het aanbod, blijven de prijzen relatief stabiel of dalen ze slechts licht. De 'Andijker muizen' (een vroege aardappelsoort) zakken in prijs, terwijl de prijzen voor andere soorten zoals de 'red star' nagenoeg gelijk blijven (rond de 3,50 gulden).
  3. Regionale herkomst: Friesland is de belangrijkste leverancier, met een verdubbeling van de aanvoer tussen 1917 en 1918. Ook de aanvoer uit 'de Streek' (West-Friesland) en Broek op Langedijk neemt fors toe.
  4. Transport: De tweede tabel toont aan dat het transport voornamelijk via het water geschiedde ("vaartuigen"). De gemiddelde grootte van de vaartuigen (inhoud in M3) lijkt in 1918 toe te nemen ten opzichte van 1917.

Historische context

Dit overzicht dateert uit juni 1918, de laatste maanden van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, was de voedselsituatie precair door internationale blokkades en schaarste.

Aardappelen waren het volksvoedsel bij uitstek. De grote toename in aanvoer in 1918 ten opzichte van 1917 kan duiden op een succesvollere oogst of, waarschijnlijker, op strengere overheidsregulering en distributiemaatregelen (zoals de invoering van de distributiewet) die ervoor zorgden dat meer voorraden via de officiële markten en "staatjes" zoals deze werden geregistreerd in plaats van via de zwarte markt te verdwijnen. De terminologie (soorten zoals Muizen, Bloemen, Red Star) is typerend voor de Nederlandse aardappelcultuur van die tijd. Dit document is waarschijnlijk afkomstig uit het archief van een gemeentelijke marktmeester, een aardappelbeurs of een provinciaal bureau voor voedselvoorziening.

Metadata

TypeHandgeschreven statistisch overzicht / tabel.
Lijsttypeoverzichtslijst
Scopeadministratie
Schrifthandgeschreven
Handschriftonder_80
Confidence90%