Handgeschreven statistisch overzicht / tabel.
Origineel
Handgeschreven statistisch overzicht / tabel. [Bovenaan de pagina:]
met die van juni 1917:
| 1917 | 1918 | |||
|---|---|---|---|---|
| aanvoer in H.L. | prijzen | aanvoer in H.L. | prijzen | |
| Andijker muizen groot | 3232 | 8,05 - 8,75 | 10163 | 7,35 |
| " " klein | 1939 | 5,95 - 7,35 | 940 | 5,95 |
| Friesche bloemen | 2370 | 3,45 | 4000 | 3,50 |
| " Borgers | - | - | - | - |
| " bonten | - | - | 540 | 3,50 |
| " red star | 10620 | 3,45 | 22913 | 3,50 |
| Langedijker muizen groot | 642 | 8,05 - 8,75 | 6572 | 7,35 |
| " " klein | 270 | 5,95 - 7,35 | 928 | 5,95 |
| Westlandsche muizen | 85 | 5,95 - 8,75 | - | - |
| " ronden | 10 | - | - | - |
| Zeeuwsche bloemen | - | - | 900 | 3,50 |
| " bonten | 140 | - | 11903 | 3,50 |
| " bravo's | - | - | 2470 | 3,50 |
| Diverse partijen | 12.965 | 3,45 | 25061 | 2,80 - 3,50 |
| Totaal | 32.273 | 87.995 |
Hieruit blijkt, dat 55.722 H.L. meer ter markt zijn gebracht dan in juni 1917.
Het volgende staatje noemt de streken, waaruit de aardappelen afkomstig zijn:
| 1917 | 1918 | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| vaartuigen | M3 inhoud | H.L. | vaartuigen | M3 inhoud | H.L. | |
| Friesland | 13 | 1761 | 18025 | 32 | 3591 | 37.864 |
| de Streek | 7 | 445 | 2771 | 12 | 861 | 8853 |
| schuiten Hysoll [lezing onzeker] | 9 | 395 | 2336 | - | - | - |
| Broek op Langedijk | 19 | 372 | 932 | 32 | 681 | 7800 |
| Diverse plaatsen N.H. | 1 | 45 | 650 | - | - | - |
| Noord Brabant | - | - | - | 1 | 71 | 850 |
| Westland | 4 | 57 | 95 | - | - | - |
- Massale toename in volume: De totale aanvoer in juni 1918 (87.995 H.L.) is bijna drie keer zo groot als in juni 1917 (32.273 H.L.). De tekst onderstreept dit verschil van 55.722 Hectoliter expliciet.
- Prijsontwikkeling: Ondanks de enorme toename van het aanbod, blijven de prijzen relatief stabiel of dalen ze slechts licht. De 'Andijker muizen' (een vroege aardappelsoort) zakken in prijs, terwijl de prijzen voor andere soorten zoals de 'red star' nagenoeg gelijk blijven (rond de 3,50 gulden).
- Regionale herkomst: Friesland is de belangrijkste leverancier, met een verdubbeling van de aanvoer tussen 1917 en 1918. Ook de aanvoer uit 'de Streek' (West-Friesland) en Broek op Langedijk neemt fors toe.
- Transport: De tweede tabel toont aan dat het transport voornamelijk via het water geschiedde ("vaartuigen"). De gemiddelde grootte van de vaartuigen (inhoud in M3) lijkt in 1918 toe te nemen ten opzichte van 1917. Dit overzicht dateert uit juni 1918, de laatste maanden van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, was de voedselsituatie precair door internationale blokkades en schaarste.
Aardappelen waren het volksvoedsel bij uitstek. De grote toename in aanvoer in 1918 ten opzichte van 1917 kan duiden op een succesvollere oogst of, waarschijnlijker, op strengere overheidsregulering en distributiemaatregelen (zoals de invoering van de distributiewet) die ervoor zorgden dat meer voorraden via de officiële markten en "staatjes" zoals deze werden geregistreerd in plaats van via de zwarte markt te verdwijnen. De terminologie (soorten zoals Muizen, Bloemen, Red Star) is typerend voor de Nederlandse aardappelcultuur van die tijd. Dit document is waarschijnlijk afkomstig uit het archief van een gemeentelijke marktmeester, een aardappelbeurs of een provinciaal bureau voor voedselvoorziening.