H. Salomon

Administratief register / Marktregister (waarschijnlijk een uittreksel uit de marktadministratie van de gemeente Amsterdam).

* **Sociale Samenstelling:** De lijst bevat een zeer hoog percentage Joodse namen (Nunes Vaz, Cohen, Pinto, Polak, Salomon, Schaap, Stodel, v. Thijn, etc.). Dit wijst er sterk op dat dit register betrekking heeft op een van de Amsterdamse markten in of nabij de voormalige Jodenbuurt, zoals het Waterlooplein of de markt op het Amstelveld. * **Handelswaar:** Het assortiment is zeer divers, variërend van dagelijkse levensmiddelen (aardappelen, vis, fruit) tot textiel (manufacturen, kousen, garen en band) en specialistische handel (snijbloemen, heesters, stoffeerartikelen). * **Arbeidspatroon:** De kolommen 'M D W D V Z' laten zien dat sommige handelaren de volle 6 dagen per week op de markt staan, terwijl anderen (vaak in luxere goederen of textiel) zich beperken tot de drukkere dagen zoals de vrijdag en zaterdag. * **Status:** De kolom 'Opmerkingen' geeft inzicht in de achtergrond van de handelaren; enkelen worden aangeduid als 'fabrikant', 'grossier' of eigenaar van een 'broederij', wat duidt op een hybride vorm van detail- en groothandel.

Getypte lijst met administratieve gegevens (waarschijnlijk afkomstig van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen).

* **Administratieve Fouten:** Bij H. Salomon (regel 31) is per abuis de geboortedatum in de kolom 'Datum' getypt, wat later met de hand is gecorrigeerd naar 29-12-41. * **Geografische Spreiding:** De adressen beslaan heel Amsterdam, met concentraties in de Rivierenbuurt, de Pijp en de Oosterparkbuurt. * **Marktspecifiek:** Opvallend is het grote aantal intrekkingen voor de markt in de **Gaaspstraat**. Dit was een van de weinige plekken waar Joden na de segregatiemaatregelen van de bezetter nog mochten handelen. De intrekking van deze rechten op grote schaal eind december 1941 wijst op een verscherping van de uitsluiting van Joden uit het economische leven. * **Terminologie:** "hs" staat voor huis (begane grond), Romeinse cijfers (I, II, III) duiden de verdieping aan.

Getypte lijst / Registerpagina

Het document is een overzichtslijst van Amsterdamse marktkooplieden, waarschijnlijk uit de jaren '30 of het begin van de jaren '40. De kolommen bevatten respectievelijk de naam van de handelaar, de geboortedatum, het woonadres, de toegewezen markt (standplaats) en het type goederen dat wordt verhandeld. Opvallend is de variëteit aan handelswaar: van levensmiddelen (vis, groenten, fruit, zuurwaren) tot textiel (manufacturen, kousen, corsetten) en overige artikelen (ijzerwaren, rijwielonderdelen). Er wordt veelvuldig gebruik gemaakt van aanhalingstekens (") om herhalingen van voorgaande regels aan te duiden (ditto-tekens). De typografie vertoont de kenmerken van een standaard kantoormachine uit die tijd.

Document

De lijst is een systematische registratie van marktkooplieden in Amsterdam. De kolomstructuur is helder en consequent ingevuld. Opvallend is de vermelding van bekende Amsterdamse markten zoals het Waterlooplein, de Albert Cuypmarkt, de Dappermarkt en de markt in de Gaaspstraat. De handelswaar varieert van textiel en 'ongeregeld' (tweedehands of diverse goederen) tot levensmiddelen zoals vis en groenten. Een significant deel van de genoemde personen heeft namen die in die tijd veel voorkwamen binnen de Joodse gemeenschap (o.a. Polak, Vischjager, Salomon, Toff). De handgeschreven toevoeging "afvoeringen" linksboven is een sinistere aanwijzing dat deze administratie tijdens de Tweede Wereldoorlog werd gebruikt door de bezetter of collaboreerde instanties om de deportatie van Joodse burgers te faciliteren.

Getypte brief op grijs archiefpapier.

Het document is een korte, zakelijke begeleidingsbrief waarin wordt verzocht om een bijgevoegd formulier ("aanvraagformulier A") door te sturen naar een specifieke instantie. De brief is gericht aan het **Gemeentelijk Materialen Bureau** in Amsterdam. Dit bureau hield zich waarschijnlijk bezig met het beheer en de toewijzing van schaarse materialen. De bestemming voor het formulier is het **Bedrijfschap Vee en Vleesch**, afdeling Bedrijfseconomische zaken. Bedrijfschappen waren publiekrechtelijke organen die toezicht hielden op specifieke sectoren; in dit geval de vee- en vleessector, die tijdens de oorlogsjaren streng gereguleerd was vanwege de voedseldistributie.

# TRANSCRIPTIE afzender J. Salomon. Centrale Markthalle Kamer 127 H^a.

# Salomon Hakker 18 Nov. 1906. A'dam Reitzstr 31 II (O.). A.35. No. 564699. Erkenn K 37321. [Kantlijn links: #. Kantlijn rechts: v (rood), omcirkeld: gr.]

Salomon Lakmaker 6/4/02 A'dam, Lepelstr. 89 III (C). A 35. No. 589714 Erk -42309- [Kantlijn rechts: v (rood), omcirkeld: gr.]

M. de Haan.

| | Hond Salomon de | 6/3 '14 (weesperk. ziekh.) | Rapenburgerstraat 81 II | 1 | | Isaac Abraham | | Staalstraat 22 II ? | 4 | | Italiesander Emanuel | | Rapenburgerstraat 126 hs | 3 | ### Pagina 7