A. Goldstein

Handgeschreven brief (klaagschrift/verzoek)

Het document is een formeel maar eenvoudig geschreven verzoekschrift van een markthandel (R.A. Goldstein). De schrijver klaagt over het feit dat zijn vaste standplaats ("stal") vergeven of verwijderd wordt wanneer hij te laat arriveert. Hij geeft aan dat hij heeft geprobeerd telefonisch contact op te nemen om zijn vertraging te melden, maar dat dit niet lukte. Het handschrift is een vlot, hellend cursief. Er zijn enkele spelfouten en archaïsche vormen aanwezig (zoals "thelefoneren", "markwezen" en het gebruik van de dubbele 'o' in "zoo"), wat typerend is voor de tijd en het opleidingsniveau van de gemiddelde burger in die periode. De term "hi" aan het eind van het adres staat voor 'huis' (begane grond).

Dienstmemo / Rapportage betreffende markttoezicht.

* **Inhoud:** Het document is een rapportage van een ambtenaar (de Boer) aan de Inspecteur van het Marktwezen over zes kooplieden die de regels hebben overtreden door na sluitingstijd (17:10 uur, terwijl 17:00 uur vermoedelijk de limiet was) nog goederen te verkopen. * **Sancties:** Er wordt een onderscheid gemaakt in de voorgestelde strafmaat. Voor vijf kooplieden wordt volstaan met een waarschuwing. Voor G. Slikker wordt echter een schorsing van twee dagen geëist (30 september en 1 oktober 1940). * **Recidive:** Uit de blauwe aantekening blijkt dat G. Slikker een 'bekende' is van de marktopzichters; hij had op 16 juli blijkbaar al een voorwaardelijke schorsing gekregen voor een soortgelijk vergrijp ("niet tijdig inpakken"). Dit verklaart de zwaardere straf. * **Locaties:** De vermelding "A. Cuypers" bovenaan duidt op de Albert Cuypmarkt. De adressen van de kooplieden bevinden zich in de nabijheid (Gouverneur Flinckstraat) of in de Joodse buurt (Jodenbreestraat).

Marktwezen Rapport (proces-verbaal van bevindingen)

Dit rapport is opgesteld door een ambtenaar van het Amsterdamse Marktwezen. Het beschrijft een inspectie op de Albert Cuypmarkt waarbij een onregelmatigheid werd geconstateerd bij de heer L.A. Goldstein. * **De overtreding:** Goldstein verkocht gerookte vis zonder dat hij als erkend kleinhandelaar geregistreerd stond op de verkooplijst van de visafslag. Dit betekende dat hij de vis buiten het officiële distributiekanaal om verhandelde. Tevens was hij niet ingeschreven bij de N.V.K. (Nederlandsch Verbond van Kooplieden), wat in die tijd verplicht was. * **Handhaving:** De inspecteur koos voor een relatief milde aanpak. Omdat de betrokkene claimde "onkundig" te zijn van de regels, is volstaan met een officiële waarschuwing en een verbod op verdere verkoop, mits de vis via de afslag betrokken zou worden. * **Economische details:** De vis werd verkocht voor 1,25 gulden per kilo en was door de verkoper zelf gerookt. In de context van de oorlogseconomie en schaarste was eigen productie en directe verkoop ("buiten de afslag om") streng gereguleerd.

Registerblad (waarschijnlijk bevolkingsregister, ledenlijst of personeelsadministratie).

* **Structuur:** Het document is ingedeeld in kolommen. Links staan initialen, gevolgd door de achternaam. In het midden en rechts staan datums (vermoedelijk geboortedata of data van inschrijving) en vaak een tweede naam. * **Annotaties:** De rode vinkjes en kruizen duiden op een controleproces. De namen in de rechterkolom lijken latere toevoegingen, mogelijk partners, opvolgers of verwijzingen naar andere dossiers. * **Namenmateriaal:** Veelvoorkomende Nederlandse achternamen uit die periode, zoals De Groot en Hagendoorn. Er is duidelijk onderscheid gemaakt tussen 'Jr.' (Junior) en 'Sr.' (Senior). * **Toponiemen:** Vermeldingen van de 'Paleisstr' (Paleisstraat) en 'Willemsparkweg' suggereren een stedelijke context, mogelijk Amsterdam of Den Haag.

Zakelijke brief/ambtelijk verzoek om inlichtingen.

Het document is een zakelijk verzoek, vermoedelijk afkomstig van een distributie-instantie of een productschap voor vis in Amsterdam. De kern van het schrijven is het verifiëren van de handelsgegevens van een zekere heer K.A. Goldstein, die gevestigd was aan de 1e Jan van der Heijdenstraat 142 (huis) in Amsterdam. De schrijver verzoekt de visleveranciers in Monnickendam en Volendam om op te geven hoeveel gepelde garnalen en gerookte aal Goldstein in de "basisjaren" 1939 en 1940 wekelijks bij hen afnam. Dit soort informatie was cruciaal voor de toewijzing van quota tijdens de bezettingsjaren, waarbij handelaren alleen recht hadden op goederen op basis van hun bewezen omzet van vóór de oorlog. **Opvallende taalkundige kenmerken:** * Afkortingen voor steden: A'dam, M'dam, V'dam. * "ger. aal" staat voor gerookte aal. * "hs." staat voor huis (de begane grond van het pand).

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Administratief bijblad / archiefkaart (Model No. 14, Algemene Zaken). * **Datering:** November 1941. * **Referentienummers:** 25/151/1; 25/120/2; rechtsboven nummer 894. * **Betrokken personen:** H. Goldstein; C.Y. Ona (geboren 13 september 1902). * **Locatie:** Albert Cuypstraat 90B, Amsterdam.

# TRANSCRIPTIE *onderwerp:* K.A. Goldstein. 46a/36/1 [in rode inkt] Afd Insp. Prijsbeheersching Hiermede verzoek ik U beleefd mij te willen mededeelen of gedurende de laatste weken, wegens overtreding der prijsvoorschriften, proces-verbaal is op- gemaakt tegen den marktkoopman in visch K.A. Goldstein, geb. 15.6.1903, wonende [onderaan rechts, paraaf:] v.d. G. [onderaan links:] Haas

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstbrief / Rapportage * **Instelling:** Inspectie voor de Prijsbeheersing, Amsterdam * **Datum:** 5 februari 1943 * **Kenmerk:** No. 1120, Dossier no. 28992 * **Onderwerp:** K. A. Goldstein (prijsbeheersing visverkoop) * **Geadresseerde:** Aan het Marktwezen te Amsterdam * **Fysieke kenmerken:** Getypte brief op officieel briefpapier met diver...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Archiefkaart van de Amsterdamse politie of vreemdelingendienst. * **Formulier:** Alg. Zaken Model No. 14 (10.000-10-1937-1016). * **Datum document:** 10 april 1940 (met latere aantekeningen tot augustus 1940). * **Persoon:** Josef Goldstein, geboren te Wenen op 30 september 1891. * **Kenmerken:** Handgeschreven in zwarte en bruine inkt op een voorged...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtsbrief (doorslag/archiefkopie). * **Datum:** 1 februari 1943. * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke instantie of politieafdeling, gezien het kenmerk vB/SV). * **Geadresseerde:** Den Heer Inspecteur voor de Prijsbeheersching, Emmastraat 35, Amsterdam-Zuid. * **Betreft:** Informatieaanvraag over een proces-verbaal tegen K...