P. Hekman

AI-Synthese 22

P. Hekman was een marktkoopman die in 1942 vis en garnelen verhandelde tegen een prijs van 45 cent per 100 gram, wat hoger was dan de wettige prijs van 32 cent. Hij had een stand op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West en mogelijk ook op de Waterlooplein. In 1944 was hij actief op de Waterlooplein.

Lotgevallen

1942 illegale handel Verhandelde garnelen tegen 45 cent/100g (wettige prijs 32 cent)

1944 actief Stond op de Waterlooplein op Waterlooplein

Handel

visgarnelen Ten KatemarktWaterlooplein

visgarnelenTen KatemarktWaterloopleinillegale handel

Gebaseerd op 2 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-383 | Pagina 438 | 1942

Proces-verbaal (kopie) van de Centrale Controle Dienst (C.C.D.).

Dit document is een klassiek voorbeeld van economische handhaving tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kern van de zaak draait om twee punten: 1. **Prijsopdrijving:** De wettelijke prijs voor gepelde garnalen was vastgesteld op 32 cent per 100 gram (ons). De visboer rekende echter 45 cent voor de garnalen die hij aan huis bezorgde. 2. **Illegale verwerking:** Tijdens de oorlog was het pellen van garnalen aan strikte vergunningen gebonden om de distributieketen te beheersen. De bekentenis van de echtgenote dat zij de garnalen "zelf gepeld" hadden, vormde een extra overtreding van het Visscherijbesluit 1942. De verbalisant volgt de verdachte (of diens personeel/echtgenote) op de voet, wat duidt op een actieve controle op de zwarte markt en prijsbeheersing. De notitie "Wil schikken" bovenaan geeft aan dat de verdachte waarschijnlijk bereid was een boete te betalen om verdere strafvervolging te voorkomen.

Archief 745 | 745-1406 | Pagina 155 |

Getypte administratieve lijst met handgeschreven (rode) annotaties en doorhalingen.

Dit document is een register van marktkooplieden die over een tijdelijke vergunning ("losse plaatsen") beschikten op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West. Het document weerspiegelt een actieve administratie waarbij gegevens regelmatig werden bijgewerkt. De rode handgeschreven notities duiden op een controle of audit van de marktmeester, waarbij de frequentie van aanwezigheid werd genoteerd (sporadisch, af en toe, geregeld). De "X" achter de artikelen duidt waarschijnlijk op een bevestiging van de activiteit of betaling. Opvallend is de grote variëteit aan goederen: van levensmiddelen zoals verse vis (vaak uit Volendam) en bloemen, tot nicheproducten zoals likdoornzalf, zoolbeslag en eierkloppers. Er zijn diverse personen met typisch Joodse achternamen (o.a. Jacobs, Speyer, Frenkel) woonachtig in de Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Waterlooplein), wat essentieel is voor historisch onderzoek naar de Amsterdamse marktbevolking.