S. Plukker

Getypte brief (doorslag op dun papier).

Deze korte brief is een schoolvoorbeeld van de afstandelijke, bureaucratische communicatie tijdens de bezettingsjaren. De brief bevat een korte, ongemotiveerde afwijzing van een verzoek dat door de heer S. Plukker op 30 oktober 1941 was ingediend. Opvallend is de afwezigheid van een briefhoofd of een specifieke naam van de ondertekenaar, wat vaak voorkwam bij doorslagen van uitgaande correspondentie van grote administratieve lichamen (zoals de gemeente Amsterdam of een van de door de Duitsers ingestelde instanties). De zakelijke toon, waarbij direct ter zake wordt gekomen zonder enige vorm van toelichting, is kenmerkend voor de machtsverhoudingen van die tijd.

Administratief bijblad/notitie van de Gemeente Amsterdam (Afdeling Algemene Zaken).

Dit document is een intern ambtelijk advies of besluit betreffende een vergunningsaanvraag. Een zekere S. Plukker heeft verzocht om speelgoed en luxe artikelen te mogen verkopen op de markt in de Gaasperstraat. De behandelend ambtenaar (mogelijk J.H. de Kan, een hooggeplaatste functionaris bij de Amsterdamse gemeente) adviseert negatief met de formulering "kan m.i. [mijns inziens] niet worden ingewilligd". Dit advies wordt op 7 november 1941 formeel overgenomen met de slotzin "aan verzoek kan niet worden voldaan". De administratieve nummers (103/1/1 en 103/1/2) duiden op een lopend dossier binnen de afdeling Algemene Zaken.

Aanvraagformulier voor een standplaats op een Amsterdamse hulpmarkt.

Het document is een aanvraag van Simon Plukker om te mogen verkopen op de zogenaamde 'hulpmarkten' in Amsterdam. Uit de kruisjes en de doorhaling blijkt dat hij een standplaats ambieerde op het Waterlooplein en in de Gaaspstraat voor de handel in zowel levensmiddelen als textielwaren. De locatie Joubertstraat is doorgehaald. De tekst "Bovenstaande markten zijn uitsluitend toegankelijk voor Joodsche marktbezoekers" is de kern van het document. Het bevestigt dat de aanvrager onder de anti-Joodse maatregelen van de bezetter viel. De onderkant van het formulier, bestemd voor de administratieve afhandeling door ambtenaren, is niet ingevuld op dit exemplaar, wat kan duiden op een kopie of een nog niet verwerkte aanvraag.

Officiële correspondentie (doorslag op carbonpapier)

* **Vorm:** Het betreft een doorslag (carbonkopie) van een uitgaande brief. Dit verklaart het ontbreken van een briefhoofd en een originele handtekening onder de functietitel. * **Inhoud:** De brief is uiterst kort en zakelijk. Het is een formele afwijzing van een verzoek dat twee weken eerder (30 oktober 1941) was ingediend door de heer Plukker. De reden van de afwijzing wordt niet vermeld. * **Administratieve details:** Het adres bevat de toevoeging "Wyk 220", wat duidt op een specifieke administratieve indeling van Amsterdam die door de betreffende instantie werd gehanteerd. De handgeschreven aantekening bevestigt dat de brief daadwerkelijk is verzonden op de dag van datering.

Administratieve lijst/register van handelaren.

* **Doel van de lijst:** Dit document lijkt een register van (markt)kooplieden of kleine zelfstandigen. Gezien de aard van de adressen (Jodenbuurt, Transvaalbuurt) en de rode onderstreping van namen, betreft dit zeer waarschijnlijk een lijst van Joodse straathandelaren die door de Duitse bezetter of een daaraan gelieerde instantie (zoals de Marktwezen-administratie of de Liro-bank) werd bijgehouden. * **Handgeschreven wijzigingen:** Er zijn diverse adreswijzigingen genoteerd. Sommige handelaren zijn verhuisd naar adressen buiten Amsterdam (Tilburg, Edam, Haarlem, Aalsmeer, Utrecht). * **Markeringen:** De 'X' achter de artikelen kan duiden op het intrekken van een vergunning, een vordering van voorraad, of een controle op de "Joodse status" van de onderneming. * **Handel:** De artikelen variëren van levensmiddelen (vis, groenten, fruit) tot galanterieën, manufacturen en consumpie-ijs.

Document

Deze lijst is een schrijnend voorbeeld van de bureaucratische systematiek waarmee de Jodenvervolging in Nederland werd uitgevoerd. De letter 'J' vóór de registratienummers identificeerde de personen expliciet als Joods. De lijst bevat mannen van verschillende leeftijden, variërend van jonge twintigers tot vijftigers, allen woonachtig in Amsterdam. De vele adressen in de Transvaalbuurt en de Oosterparkbuurt weerspiegelen de concentratie van de Joodse bevolking in deze wijken. De rode vinkjes, soms dubbel aangebracht, suggereren een controleproces waarbij werd nagegaan of de personen daadwerkelijk waren verschenen voor hun tewerkstelling of transport.

Document

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Achter de namen staan volgnummers die lijken te refereren aan een groter kaartsysteem. * **Identificatie:** Veel persoonsnummers beginnen met een "**J**", wat duidt op de registratie van personen als "Jood" door de Duitse bezetter of de Joodse Raad. De handgeschreven voornamen aan de rechterkant dienden waarschijnlijk ter verificatie van de identiteit (veel Joodse mannen moesten de naam 'Israel' en vrouwen 'Sara' toevoegen aan hun officiële naam, maar hier zien we de daadwerkelijke roepnamen). * **Mutaties:** De rode doorhalingen en de rode kruisjes in de marge suggereren dat deze personen niet langer deel uitmaakten van deze specifieke administratieve groep, bijvoorbeeld door deportatie, overlijden of verhuizing naar een andere wijk of 'Sperre'-categorie. * **Topografie:** De adressen beslaan bekende Amsterdamse wijken met een grote Joodse populatie in die tijd, zoals de Transvaalbuurt, de Rivierenbuurt en de oude Jodenbuurt rondom de Nieuwmarkt.

# TRANSCRIPTIE den Heer S. Plukker, Diezestraat 30, Amsterdam-Zuid. Wyk 22C 103/1/2 M 13 November 1941. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 30 October jl. deel ik U mede, dat aan het daarin vervatte verzoek niet kan worden voldaan. De Directeur,

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (doorslag op dun papier). * **Datum:** 13 november 1941. * **Afzender:** "De Directeur" (instantie niet expliciet vermeld op dit blad, vermoedelijk een gemeentelijke of bezettingsinstantie). * **Geadresseerde:** De heer S. Plukker, Diezestraat 30, Amsterdam-Zuid. * **Kenmerken:** Referentienummer 103/1/2 M, Wijknummer Wyk 22C. Het docum...

# TRANSCRIPTIE Schipper Kleyn. molenstraat. Den Helder <u> </u>

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in blauw potlood of inkt, bovenzijde:] *Verzonden 13/11 [gevolgd door een onleesbare paraaf]* [Getypt:] den Heer S.Plukker, Diezestraat 30, Amsterdam-Zuid. Wyk 220 103/1/2 M 13 November 1941. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 30 October jl. deel ik U mede, dat aan het daarin vervatte verzoek niet kan worden voldaan. De Directeur,

[Linksonder:] Erk. Lakmaker? R [Rechtsonder:] [Signatuur, lijkt op:] Reyinga