AI-Synthese 23

L.W. Berlips was actief als koopman en kleinhandelaar in groente op de Lindengracht en de Waterlooplein/Uilenburg. In 1941 werd hij door de marktautoriteiten aangeklaagd voor onbehoorlijk gedrag. In 1944 volgde een proces-verbaal voor prijsopdrijving waarbij hij en zijn vrouw tuinbonen verkochten voor ƒ 0,35 per kilo, terwijl de maximumprijs ƒ 0,19 per kilo was. Zijn vrouw Maria Femmina Basluer was huisvrouw.

Lotgevallen

1941 klacht Aangeklaagd voor onbehoorlijk gedrag op de markt
1944 boete Proces-verbaal voor prijsopdrijving: verkoop tuinbonen voor ƒ 0,35/kg (maximaal ƒ 0,19/kg) op Lindengracht

Relaties

Maria Femmina Basluer (huisvrouw)

Handel

groentetuinbonen LindengrachtWaterloopleinUilenburg
groenteprijsopdrijvingLindengrachtWaterlooplein
Gebaseerd op 3 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-352 | Pagina 49 | 1941

Dienstbrief / Rapportbegeleiding

Dit document is een formele brief van een gemeentelijk directeur aan de Amsterdamse hoofdcommissaris van politie. De kern van de brief is de afhandeling van een incident rondom een persoon genaamd L.W. Berlips op een Amsterdamse markt. Er zijn drie belangrijke elementen in de tekst: 1. **Het rapport:** Er is een politierapport opgesteld door agent H.v.d. Berg over Berlips. 2. **Getuigenis:** De marktopzichter was niet aanwezig bij het specifieke incident, maar geeft een karakteromschrijving van Berlips als iemand die "lastig" kan zijn, maar niet agressief is naar autoriteiten (de opzichter zelf). 3. **Jurisdictie:** De directeur vraagt de politie of er administratieve maatregelen vanuit de marktdienst nodig zijn (wegens ordeverstoring), of dat de politie de zaak zelf afhandelt, specifiek met het oog op "overtreding der prijsvoorschriften".

Archief 745 | 745-352 | Pagina 50 | 1941

Ambtsbrief (doorslag of kopie).

Deze brief betreft een interne correspondentie tussen de directie van het marktwezen en de Amsterdamse politie tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is een incident waarbij een markthandelaar, L.W. Berlips, betrokken was. Enkele opvallende punten: * **Handhavingsketen:** De directeur stuurt een politierapport door aan de hoofdcommissaris om te overleggen wie er strafmaatregelen moet nemen: de marktdienst zelf (administratief/tuchtrechtelijk) of de politie (strafrechtelijk). * **Karakterschets:** De marktopzichter geeft een genuanceerd beeld van Berlips; hij is "lastig" maar heeft zich tegenover de toezichthouder nooit misdragen. Dit suggereert dat het incident mogelijk een conflict was met een agent of een klant, waarbij de opzichter niet direct betrokken was. * **Prijsvoorschriften:** De brief vermeldt expliciet "overtreding der prijsvoorschriften". Dit was in 1941 een zeer gevoelig punt vanwege de distributie en prijsbeheersing tijdens de bezetting.

Archief 745 | 745-423 | Pagina 495 | 1944

Officieel rapport van de Dienst van het Marktwezen.

* **Kern van de zaak:** Dit rapport betreft een proces-verbaal voor prijsopdrijving. Een groenteman (Berlips) en zijn vrouw verkochten tuinbonen voor ƒ 0,35 per kilo op de markt aan de Lindengracht, terwijl de vastgestelde maximumprijs ƒ 0,19 per kilo bedroeg. Dit is een prijsverhoging van bijna 85% boven het wettelijk toegestane tarief. * **Verdediging van de verdachte:** Berlips voert aan dat hij de bonen "buiten de Centrale Markt om" (het grijze/zwarte circuit) moest inkopen omdat hij geen officiële toewijzing had. De controleurs weerleggen dit argument aan het einde van het rapport door te stellen dat veel andere groenten die dag wel vrij verkrijgbaar waren op de Centrale Markt. * **Recidive:** Uit de tekst blijkt dat Berlips een bekende is van de dienst; hij was minder dan een jaar eerder (september 1943) al eens gerapporteerd voor een vergelijkbaar vergrijp. * **Juridische grondslag:** Er wordt verwezen naar artikel 6 van het "prijsbeheerschingsbesluit, groente fruit en vroege aardappelen".

Koopliedenlijsten

Bron: 745-1406.md | 1406

Uilenburg — standplaats A

A Overig
Bron: 745-1406.md | 1406

Waterlooplein — standplaats A

A Overig

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-270 | Pagina 306 | 1939

# TRANSCRIPTIE [Bovenaan gecentreerd/links:] *A'dam* *W. L. Suurhoff*

Relevantie: 80%
Archief 745 | 745-300 | Pagina 354 | 1939

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven: *Extra*] G. 85/41/2 M 24 Maart 1939. den Heer L.M.Geerling, Albert Cuypstraat 143, Amsterdam-Zuid. Wyk 14. Hiermede verzoek ik U op Maandag 27 Maart a.s. te 9½ uur v.m. te mijnen kantore te willen komen. De Directeur, <u>UW KOMST IS, IN UW EIGEN BELANG, DRINGEND GEWENSCHT.</u>

Relevantie: 80% ** de directeur (instantie niet expliciet vermeld op dit blad).

Grb.1015. H/e. 28 April 1942. den Heer Wethouder P.W.

Relevantie: 80%

1/4 '39.- L. S. Mw. Swüerde - Mol St. Ant. Breestr. 74, moet onder gewende behandeling blijven is de specialist WPolak.

Relevantie: 79%
Archief 745 | 745-312 | Pagina 52 | 1940

# TRANSCRIPTIE C. J. Tounis. Lindengracht 211 II J. van Velzen Weesperstraat 125 II M. v. Wijk Bellamystr. 22 III J. S. v. d. Zwaan Burg. Tellegenstr. 70 h

Relevantie: 79% met hun bijbehorende adressen en huisnummers in amsterdam, inclusief etage-aanduidingen.