H. Sloog
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 32
H. Sloog (geb. 1902) was een koopman gespecialiseerd in textielwaren zoals lint, koord en kant. Hij had een vaste standplaats (nummer 42) op de Waterloopleinmarkt in het gedeelte 'speeltuin'. Daarnaast was hij gevestigd op de Westerstraat en Dapperstraat, waar zijn staat van dienst liep van 1928 tot november 1942. In december 1941 werd zijn standplaats op de Waterlooplein bevestigd in de lijst van marktkooplieden.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Handgeschreven brief (verzoekschrift).
* **Inhoud:** De afzender, H. Sloog, heeft een vaste standplaats (nummer 42) toegewezen gekregen op de markt van het Waterlooplein (gedeelte 'speeltuin'). Hij geeft aan dat hij zijn huidige handelswaar (fournituren zoals lint, koord en kant) op die specifieke plek niet verkocht krijgt. Hij verzoekt om uitstel voor het innemen van de plek, in de hoop andere handelswaar te vinden waarmee hij wel een inkomen kan genereren. * **Taal en toon:** De brief is geschreven in een formele, beleefde stijl die gebruikelijk was voor correspondentie met officiële instanties ("Wel. Ed. Heer", "verzoeke ik U beleefd"). Spelling zoals "noch" voor "nog" was in die tijd niet ongewoon. * **Kerngegevens:** De brief koppelt een specifieke persoon (H. Sloog) aan een adres in de Joodse buurt (Nieuwe Achtergracht) en een specifieke locatie op de markt (Waterlooplein, vak speeltuin).
Ambtelijke correspondentie / interne notitie op een voorgedrukt formulier (Ventverordening model 15).
Het document is geschreven in een duidelijk, zakelijk handschrift met zwarte inkt op gelinieerd papier. De tekst getuigt van een zekere mate van ambtelijk cynisme of scepsis; de schrijver merkt op dat het verkrijgen van een medische verklaring ("doktersbriefje") om onder de verplichting van plaatsbezetting uit te komen "nogal gemakkelijk" is. Desondanks adviseert hij de inspecteur om het verzoek van de koopman H. Sloog in te willigen. De "plaatsbezetting" was een strikte regel: marktkooplieden moesten fysiek aanwezig zijn op hun toegewezen standplaats om hun vergunning te behouden. Bij afwezigheid zonder geldige reden (zoals ziekte) liep men het risico de plek kwijt te raken aan iemand op de wachtlijst.
Getypte lijst met persoonsgegevens (mogelijk een register van marktkooplieden).
De lijst bevat een alfabetisch geordend overzicht (op achternaam, hoewel de 'R' tot 'W' op deze pagina staan) van personen met hun geboortedatum, adres en de markt waar zij waarschijnlijk een staanplaats hadden. De adressen bevinden zich grotendeels in de Amsterdamse wijken (Zuid, Oost, Centrum), met enkele uitschieters naar randgemeenten zoals Badhoevedorp en Aalsmeer. Opvallend is het gebruik van marktlocaties die specifiek werden aangewezen tijdens de bezettingsperiode.
Briefkaart (postzijde).
* **Ambtelijke verwerking:** De kaart vertoont sporen van een intensief administratief proces. De datering "23/7 '42" bij de naam Th. Renz suggereert dat de correspondentie (mogelijk de inhoud op de ommezijde) al eerder intern circuleerde of was voorbereid voordat de kaart officieel werd afgestempeld in Den Haag op 6 augustus 1942. * **De afzender:** H. Sloog woonde aan de Nieuwe Achtergracht 10-III. Uit historisch onderzoek (o.a. Joods Monument) blijkt dat Henri Sloog (geboren 1902) op dit adres woonde en van beroep koopman/markthandelaar was. Gezien de geadresseerde (Directeur van het Marktwezen) betreft dit zeer waarschijnlijk een zakelijk verzoek of een reactie op de beperkende maatregelen voor Joodse markthandelaren in 1942. * **Toezicht:** Het stempel "GEZIEN DE INSPECTEUR" met de handtekening van waarschijnlijk inspecteur De Haan wijst op de strikte controle die de gemeente Amsterdam en de bezettingsautoriteiten uitoefenden op het marktwezen en specifiek op Joodse burgers. * **Route:** Opmerkelijk is het poststempel uit 's-Gravenhage. Dit kan erop duiden dat de kaart via een centraal regerings- of inspectieorgaan in Den Haag is gelopen voordat deze bij het Amsterdamse Marktwezen terechtkwam.
Getypte doorslag van een officiële brief.
Het document is een zakelijke bevestiging van de officiële standplaatsregistratie van de heer H. Sloog op twee bekende Amsterdamse markten: de Westerstraat (Jordaan) en de Dapperstraat (Oost). De brief vermeldt een zeer lange staat van dienst van veertien jaar (sinds 1928). Opvallend is dat de brief, geschreven in juli 1942, al spreekt over een einddatum in de toekomst (november 1942). Dit duidt erop dat de vergunningen ofwel voor een vaste termijn waren vastgelegd, of dat er op dat moment al administratieve stappen werden ondernomen om de marktactiviteiten van de geadresseerde te beëindigen.
Archieflijst-vermeldingen
Getypte lijst met administratieve gegevens (waarschijnlijk afkomstig van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen).
| H.Sloog | 28-7-98 | Nieuwe Achtergracht 18 III | Waterlooplein | 29-12-41 |
Getypte lijst met persoonsgegevens (mogelijk een register van marktkooplieden).
| 199 | H. Sloog | 28-7-98 | Nw. Achtergracht 18 | Waterlooplein |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats aterlooplein 29-12-41
Waterlooplein — standplaats Textiel 29-12-41
Relevante Archieffragmenten
Div. bylagen (w.o. teek).
M. de Haan.
**H.v.L.** (geïnitialiseerd)
A. 59, Vught, 2804. HILLEGOM, W. van Zanten, Hoofdstraat 130, Tel. 5636. HILVERSUM, Coöperatieve Veiling Vereeniging, Berensteinscheweg, Tel. 4913. HIPPOLYTUSHOEF, Albert Lont, Nieuwestraat. HOEK VAN HOLLAND, A. de Munk, Prins Hendrikstraat 234. H. de Man, Prins Hendrikstraat 243a, Tel. 12. **[Rechter pagina]**
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]