J.M.
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Officieel rapport / proces-verbaal.
Het document beschrijft een economisch delict tijdens de Duitse bezetting. Johanna Maria Hijstek werd op de Nieuwmarkt betrapt op twee overtredingen: 1. **Distributiefraude:** Het verkopen van gebak (roombollen) zonder de verplichte distributiebonnen te innen. Dit werd in oorlogstijd zwaar opgenomen omdat het de gecontroleerde voedselvoorziening ondermijnde. 2. **Overtreding Prijsaanduidingsbesluit 1941:** Het niet duidelijk vermelden van de prijs van de goederen. Deze wet was door de bezetter ingevoerd om woekerprijzen en zwarte handel tegen te gaan. De handgeschreven aantekening ("14 dagen + vonnis Weth. onbep. tijd") wijst op de administratieve sanctie: waarschijnlijk een schorsing van de markt voor 14 dagen en een voordracht aan de Wethouder voor een ontzegging van de standplaats voor onbepaalde tijd. ---
Document
Het document is een verslag van een inspectie of controle op de distributie van fruit. De centrale figuur is H.J. Kraan, die ervan beschuldigd wordt fruit (mogelijk bramen) buiten de reguliere kanalen om te verhandelen. * **Onregelmatigheid:** Kraan heeft fruit afgevoerd in Waspik dat niet is ingekeurd voor de sapfabriek, wat in die tijd verplicht was onder de distributiewetgeving. * **Het excuus:** Kraan beweert dat hij toestemming heeft van de G.M.V. (de rijksinstantie die toezag op de voedselvoorziening) omdat het fruit bestemd zou zijn om te worden gedroogd voor de **Landwacht**. * **Zwarte handel:** Het feit dat de inspecteur noteert dat hij "niet aan de markt komt" op het Pretoriusplein suggereert dat de handel buiten de officiële marktplaatsen omging, wat duidt op economisch delict of zwarte handel.
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels.
* **Inhoud:** De brief is een verificatieverzoek van de N.O.B. aan de Directie van de Centrale Markt in Amsterdam. De 'Adviseur Paarden' vraagt of twee specifieke personen (K. Elmers en J.M. Reesen) inderdaad werkzaam zijn als transporteurs van aardappelen voor de markt. * **Doel:** De verificatie is noodzakelijk omdat de genoemde heren een aanvraag hebben ingediend voor de toewijzing van een paard. In de context van de schaarste tijdens de bezettingsjaren was voor dergelijke bedrijfsmiddelen een bewijs van noodzaak vereist. * **Administratieve verwerking:** De stempels tonen aan dat de brief op 10 februari (10/2) bij de Centrale Markt is ingeboekt onder nummer M.1944. De rode aantekeningen wijzen op een interne afhandeling op 14 februari en een uiteindelijke beantwoording (mogelijk aan de aanvrager of de N.O.B.) op 17 februari 1944. * **Taalgebruik:** Formeel, zakelijk Nederlands met de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "dezen brief", "Heeren"). Opmerkelijk is de typefout "vervoer va van" in de tweede alinea.
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE W. L. M. te zijner aanzien zal nemen. [Paraaf, mogelijk 'DD' of 'SJ']
# TRANSCRIPTIE [1] Maarkt. bij laatstgenoemd kantoor . [2] J d V [paraaf]
# TRANSCRIPTIE den heer J.J.de Kort-Halli, Lindengracht 336 _A_L_H_I_E_R_(C).
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin:] J. Brouwer
# TRANSCRIPTIE afzender J. Salomon. Centrale Markthalle Kamer 127 H^a.