Simon Appel
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 32
Simon Appel (geb. 1908) was een marktkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1942 verkocht hij wollen stoffen en zijde. In maart 1943 verkocht hij huishoudelijke artikelen. Hij overleed op 9 juli 1943. Zijn adres was Blasiusstraat 90. De specifieke reden voor het beëindigen van zijn handel is niet expliciet vermeld in de beschikbare data, maar de doorhalingen in de administratie wijzen op verdwijning uit de markt.
Lotgevallen
Handel
Archiefstukken & Foto's
Archiefdocumenten
Administratieve registratiekaart of indexlijst.
Het document lijkt een uittreksel uit een kaartsysteem van een instantie die toezicht hield op Joodse ondernemers of handelsreizigers tijdens de Tweede Wereldoorlog. * **Personen:** * **S. Appel (Salomon Appel)**, geboren op 21 augustus 1908. Hij woonde in de Blasiusstraat 90-II te Amsterdam en handelde in textiel (wol en zijde). * **J. Sternfeld (Joseph Sternfeld)**, geboren op 27 maart 1904. Hij woonde in de Uiterwaardenstraat 73-huis te Amsterdam en handelde in manufacturen en wol. * **Betekenis doorhalingen:** De doorhalingen suggereren dat deze personen uit de actieve administratie zijn verwijderd. Dit kon destijds verschillende redenen hebben: de liquidatie van het bedrijf door een 'Verwalter' (Duitse bewindvoerder), het intrekken van een handelsvergunning, of deportatie van de betrokkene. * **Locatie:** De genoemde straten (Blasiusstraat en Uiterwaardenstraat) liggen in Amsterdam, in wijken waar destijds veel Joodse gezinnen woonden.
Administratieve systeemkaart of registerblad.
* **Typografische bijzonderheden:** In de kolomkop "Sdres" is een duidelijke typefout gemaakt (bedoeld is "Adres"). Bij de straatnaam "U terwaardenstraat" is een spatie getypt waar "Uiterwaardenstraat" bedoeld wordt. * **Inhoud:** Het document registreert personen gekoppeld aan hun handelsactiviteiten. S. Appel (geboren 21 augustus 1908) handelde in "wollen stoffen en zijde". J. Sternfeld (geboren 27 maart 1904) handelde in "manufacturen en wol". * **Geografische focus:** De adressen verwijzen naar Amsterdam: de Blasiusstraat (Oosterparkbuurt) en de Uiterwaardenstraat (Rivierenbuurt). * **Status:** De systematische doorhaling van alle regels wijst op een beëindiging van de registratie of een administratieve afhandeling van deze dossiers.
Getypte lijst van marktkooplieden.
* **Demografie:** De lijst bevat namen van personen die nagenoeg allemaal van Joodse afkomst zijn. De geboortedata lopen uiteen van 1874 (B. Rozelou) tot 1920 (E. de Leeuw), wat wijst op een brede leeftijdsgroep die actief was in de handel. * **Geografie:** De woonadressen concentreren zich in de bekende Amsterdamse wijken waar veel Joodse burgers woonden, zoals de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg), de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Tilanusstraat, Blasiusstraat) en de Rivierenbuurt (Rijnstraat, Lekstraat). * **Economie:** De verhandelde artikelen laten een divers beeld zien van de marktsector: textiel, manufacturen, verse eetwaren (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) en huishoudelijke artikelen. * **Administratieve bijzonderheden:** De optelsom onderaan is cruciaal. Het toont aan dat er 271 plaatsen zijn toegewezen ("uitgereikt"), terwijl er in eerste instantie slechts 254 beschikbaar waren, wat resulteert in een tekort of overschot van 17 plaatsen (mogelijk extra plekken die buiten het reguliere raster werden gecreëerd).
Registratiekaart of indexkaart, vermoedelijk afkomstig uit de administratie van de Joodse Raad of een aanverwante instantie tijdens de Tweede Wereldoorlog.
* **Doorhalingen:** Het feit dat alle gegevens zijn doorgehaald, is kenmerkend voor deze archieven. Het duidde er vaak op dat de betreffende persoon niet meer op het opgegeven adres verbleef, veelal als gevolg van deportatie, gedwongen verhuizing naar een "Joodse wijk" of overlijden. * **Identificatie:** * **S. Appel:** Betreft Samuel Appel (geboren 21 augustus 1908). Volgens oorlogsarchieven is hij op 9 juli 1943 vermoord in Sobibor. * **J. Sternfeld:** Betreft Jozef Sternfeld (geboren 27 maart 1904). Hij is op 23 juli 1943 vermoord in Sobibor. * **Locatie:** De adressen (Blasiusstraat en Uiterwaardenstraat) bevinden zich in Amsterdam, in buurten die tijdens de bezetting een hoge concentratie Joodse bewoners kenden. * **Beroep/Artikel:** De kolom "Artikel" wijst op een economische registratie. Beide heren waren werkzaam in de textielsector ("wollen stoffen", "zijde", "manufacturen"). Dit type kaart werd vaak gebruikt om Joodse ondernemers en hun voorraden in kaart te brengen voor de uiteindelijke liquidatie van hun zaken door de bezetter (via instanties zoals de Omnia-Treuhandgesellschaft).
Document
* **Administratieve Structuur:** De lijst is georganiseerd in vier kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel. Aan de voet van de pagina staat een berekening van de totale capaciteit van de marktstandplaatsen. De beschikbare capaciteit (240 met een 20% marge) komt uit op 288 plaatsen, waarvan er 271 zijn toegewezen, met een overschot van 17. * **Artikelen:** Er is een breed scala aan koopwaar zichtbaar, variërend van eerste levensbehoeften (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) tot textielwaren (manufacturen, kanten, mode-artikelen) en huishoudelijke artikelen. * **Geografie:** De adressen bevinden zich uitsluitend in Amsterdam, met een sterke concentratie in wijken als de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg, Jodenbreestraat), de Pijp (Albert Cuypstraat, Van Woustraat) en Amsterdam-Oost (Tilanusstraat, Retiefstraat, Blasiusstraat).
Handgeschreven administratief register/lijst.
Dit document is een administratief overzicht van marktkooplieden in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De lijst is gestructureerd in kolommen die de identiteit, de standplaats en de handelsactiviteit van de personen vastleggen. * **Kolom 1:** Bevat de namen en initialen van de marktkooplieden. * **Kolom 2:** Vermeldt de geboortedata, wat essentieel was voor persoonsregistratie. * **Kolom 3:** Geeft de straat aan waar de marktstandplaats zich bevond (bijv. Gaaspstraat, Joubertstraat, Waterlooplein). Dit zijn locaties in de Amsterdamse Transvaalbuurt en het Joodse kwartier. * **Kolom 4:** Toont data in december 1942 en de eerste maanden van 1943. Dit zijn de momenten waarop de "mutatie" of "afvoering" plaatsvond. * **Kolom 5:** Beschrijft de aard van de handel (bijv. visch, textiel, groente en fruit). De aantekeningen aan de rechterkant ("C.L.", "niet opg.") verwijzen waarschijnlijk naar administratieve codes van de marktmeester of de bezettende autoriteiten. De term "Afvoeringen" in de linkerbovenhoek en de specifieke data (winter '42-'43) duiden op een gedwongen stopzetting van de werkzaamheden.
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats ollen stoffen en zijde
Waterlooplein — standplaats ollen stoffen en zijde
Waterlooplein — standplaats 22 Mrt '43 huish
Relevante Archieffragmenten
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Dienstverslag / Rapport van een marktcontroleur. * **Kenmerk:** Nº 77/6/1 M. 1940. * **Datum:** 12 april 1940. * **Locatie:** Amsterdam (Centrale Markthallen). * **Auteur:** J. van Leeuwen, controleur bij het Marktwezen. * **Betrokkenen:** Grossier Ph. Nikkelsberg (Halplaats 14), grossier R. Polak en een werknemer van Polak. * **Onderwerp:** Rapp...
# TRANSCRIPTIE [Briefhoofd links] HYGIËNISCHE ROOMIJSBEREIDING SINDS 1927 ~~WAGENAARSTRAAT 103/5~~ TELEFOON 51416 BANKREKENING: NED. MIDDENSTANDSBANK OOSTERPARK 89 [Briefhoofd midden/rechts] **AUTOMATIEK - SIMON BOER** DAPPERSTRAAT 34 AMSTERDAM 27 DECEMBER 1940 Aan den Heer Directeur Marktwezen AMSTERDAM. [Stempel] **№ 26/89/1 M. 1940** [handgeschreven] 30/12 [Handgeschreven aantekening re...
van Smeerdijk B 2,wonende VVespuciusstraat 81 H te Amsterdam.Nadat wij Brouwer het een en ander hadden medegedeeld verklaarde hij inderdaad behulpzaam te zijn geweest bij het ontvreemden van boven omschreven sinasappelen,waarvan hij naar verkoop een derde gedeelte ontvangen zou hebben. ***
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officieel rapport van het Marktwezen Amsterdam. * **Datum:** 13 januari 1939. * **Onderwerp:** Diefstal van een kist Jaffa-sinaasappelen (appelen) door A.H. Kalkoven. * **Betrokkenen:** A.H. Kalkoven (koper), B. Polak (grossier), Marktopzichter (rapporteur, mogelijk J. de Boer), Bedrijfschef van het Marktwezen. * **Referenties:** Kenmerk Nº 77/4/2 M. ...
# TRANSCRIPTIE [Links boven:] 3/7 1940 [Rechts boven:] Amsterdam [Stempel:] Nº 53/33 // M. 1940 3/2 Geachte Directeur [Potloodnotitie:] Jh Broene Ondergetekende heeft een vriendelijk verzoek aan U Edele en dat is of een knecht van mij Toegang tot de Markthallen kan verkrijgen voor het eventuweel koopen van Sinaasappel stekken het is voor de schillen te doen. Want ondergetekende is Fabrikant va...