Getypte rapportage/brief. 26 april (waarschijnlijk 1929 of 1939, aangeduid als "9"). Onbekende inspectiedienst (vermoedelijk de controledienst van de gemeente). Den Heer Directeur voor Maatschappelijken Steun, Amsterdam. 1
20/12/2 26 April 9
Amsterdam. den Heer Directeur voor
Maatschappelijken Steun,

J.van Beem Retiefstraat 124
G.M.Waterman Gr.v.Prinstererstr.14
A.F.Boomstra Balistraat 40
wed.H.Willenborg O.Z.Voorburgwal 224.

H.v.Elburg, Koningsstraat 12, bezet des Zaterdags een plaats op de Dapperstraat; hij verkoopt daar handwerksigaren; zijn omzet bedraagt van 1000 - 1200 sigaren.
G.J.Emons, woont thans P.Nieuwlandstraat 2, bezet plaatsen op de markten Lindengracht, Uilenburg, Dapperstraat en Waterlooplein; hij verkoopt handwerksigaren; de ontvangst daarvoor op Uilenburg wordt geschat op ± f 9,- per Zondag; zijn omzet op Zaterdag op de Dapperstraat wordt geschat op ± 1400 sigaren. Op de beide overige markten bleek het personeel van mijn dienst niet in staat om bij benadering op te geven, hoeveel de omzet bedroeg. Een zoon van voornoemden Emons, H.J.Emons, geboren 8/10 1908 neemt plaatsen in op het Amstelveld en Albert Cuypstraat (des Zaterdags); hij verkoopt daar ook handwerksigaren; de omzet is onbekend.
M.Izaaks, Nw.Kerkstraat 129, bezet een plaats op de markt Lindengracht; gedurende den tijd, dat het onderhavige onderzoek plaatsvond, heeft hij echter zijn plaats niet ingenomen.
H.H.Jonkman, Egelantiersgracht 101, bezet plaatsen op de markten Dapperstraat en Waterlooplein; hij verkoopt momenteel echter geen sigaren.
G.Lisser, Archimedeslaan 23, bezet des Zaterdags een plaats op de Dapperstraat; hij verkoopt handwerksigaren; zijn omzet wordt geschat op ± 1000 sigaren.
L.Steenbergen, St.Jansstraat 39, bezet des Maandags een plaats op het Amstelveld; de soort en zijn omzet van sigaren is bij het marktpersoneel niet bekend.
N.Visjager, L.Kadijk 4, bezet een plaats op de markt Lindengracht; gedurende den tijd, dat het onderhavige onderzoek plaatsvond, heeft hij echter zijn plaats niet ingenomen.
S.Vigeveno, Reguliersdwarsstraat 27, bezet des Zondags een plaats op de markt Uilenburg; hij verkoopt daar fabriekssigaren; zijn omzet is niet bekend. Dit document is een ambtelijk verslag van een onderzoek naar de neveninkomsten van personen die waarschijnlijk een beroep deden op de "Maatschappelijken Steun" (de toenmalige sociale dienst) in Amsterdam. De focus ligt op de handel in sigaren op diverse Amsterdamse markten (Dapperstraat, Lindengracht, Uilenburg, Waterlooplein, Albert Cuyp en Amstelveld).

Er wordt een onderscheid gemaakt tussen "handwerksigaren" (zelfgedraaid) en "fabriekssigaren". De rapportage is zeer specifiek over dagen, locaties en geschatte volumes (aantallen sigaren of guldens), wat wijst op actieve observatie of navraag bij marktmeesters. De opmerking dat bepaalde personen hun plaats "niet ingenomen" hebben tijdens het onderzoek, suggereert dat men gericht heeft gecontroleerd of de aanvragers daadwerkelijk aanwezig waren. De jaren '20 en '30 in Amsterdam werden gekenmerkt door een strikt regime wat betreft de bedeling. De dienst "Maatschappelijke Steun" voerde strenge controles uit om fraude te voorkomen. Veel van de genoemde namen (zoals Waterman, Izaaks, Vigeveno, Visjager) zijn typisch voor de Joodse bevolking van Amsterdam in die tijd, die sterk vertegenwoordigd was in de ambulante handel en de sigarenmakerij.

Locaties zoals Uilenburg waren het hart van de oude Joodse buurt. De armoede in deze jaren dwong velen tot kleinschalige handel op de markt om de karige steun aan te vullen. Dit document legt de bureaucratische controle op deze overlevingsstrategieën vast. De datum "26 April 9" duidt waarschijnlijk op 1929 of 1939; gezien de economische context van de grote crisis lijken de jaren '30 het meest aannemelijk.