Archief 745
Inventaris 745-322
Pagina 406
Dossier 29
Jaar 1940
Stadsarchief

Brief (handgeschreven)

26 september 1940 Van: Een marktkoopman (naam niet vermeld op deze zijde)

Origineel

Brief (handgeschreven) 26 september 1940 Een marktkoopman (naam niet vermeld op deze zijde) Amsterdam 26 Sept 1940
WelEdele Heer m[arkt] Insp[ecteur]

Na aanleiding van Uw schrijven 25 Sept 1940
over het niet bezette van mijn staanplaats op
de dagmarkt Waterlooplein, wil ik Uw mede-
deelen dat sedert 24 Aug 1940 mijn vrouw
in het ziekenhuis ligt wegens bevalling.
Mijn huisgezin is onverzorgd achtergelaten
en ik moet toch zorgen dat eten drinken en
verzorging op tijd aanwezig is voor de overige
kinderen zodat ik niet naar de markt kon
gaan. Reeds 14 dagen heb ik een kindje erbij gekregen
en mijn vrouw is weder thuis. Is het niet
mogelijk dat ik mijn 10 dagen vergoed kan
krijgen voor de dagen dat ik niet heb kunnen [staan...] * Taalgebruik: Het document is geschreven in een formele, enigszins archaïsche stijl die typerend is voor correspondentie met instanties in die tijd ("WelEdele Heer", "Na aanleiding van"). Er staan enkele kleine spelfouten in ("Na" in plaats van "Naar", "mede-deelen" los geschreven), wat duidt op een schrijver die gewend is aan praktisch werk, maar de moeite neemt om de juiste toon aan te slaan.
* Inhoud: De schrijver legt uit waarom hij zijn staanplaats op de Waterloopleinmarkt niet heeft bezet. Zijn vrouw lag vanaf 24 augustus in het ziekenhuis voor een bevalling. Omdat hij de zorg voor de andere kinderen op zich moest nemen ("overige kinderen"), kon hij niet op de markt staan.
* Verzoek: De brief dient als reactie op een officiële waarschuwing of navraag van de inspectie. De schrijver verzoekt nu om teruggave of verrekening van het stageld voor de 10 gemiste dagen.
* Toestand: De brief eindigt abrupt onderaan de pagina, wat suggereert dat er mogelijk een tweede blad was of dat de schrijver de zin op de achterzijde heeft afgemaakt. * Historische periode: De brief is geschreven in september 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de bezetting al een feit was, draaide de lokale bureaucratie en marktregulering in Amsterdam nog op de gebruikelijke wijze door.
* Waterlooplein: De markt op het Waterlooplein was (en is) een van de meest iconische markten van Amsterdam, gelegen in de toenmalige Joodse buurt. In 1940 was dit nog een levendig handelscentrum, hoewel de beperkende maatregelen voor Joodse burgers kort na deze datum drastisch zouden toenemen.
* Sociaal-economisch: De brief geeft een inkijkje in het leven van de werkende klasse. Het wegvallen van de moeder in een groot gezin ("overige kinderen") dwong de vader om thuis te blijven, met direct inkomstenverlies tot gevolg. De vraag om vergoeding van het stageld benadrukt de precaire financiële situatie van de marktkoopman.

Samenvatting

  • Taalgebruik: Het document is geschreven in een formele, enigszins archaïsche stijl die typerend is voor correspondentie met instanties in die tijd ("WelEdele Heer", "Na aanleiding van"). Er staan enkele kleine spelfouten in ("Na" in plaats van "Naar", "mede-deelen" los geschreven), wat duidt op een schrijver die gewend is aan praktisch werk, maar de moeite neemt om de juiste toon aan te slaan.
  • Inhoud: De schrijver legt uit waarom hij zijn staanplaats op de Waterloopleinmarkt niet heeft bezet. Zijn vrouw lag vanaf 24 augustus in het ziekenhuis voor een bevalling. Omdat hij de zorg voor de andere kinderen op zich moest nemen ("overige kinderen"), kon hij niet op de markt staan.
  • Verzoek: De brief dient als reactie op een officiële waarschuwing of navraag van de inspectie. De schrijver verzoekt nu om teruggave of verrekening van het stageld voor de 10 gemiste dagen.
  • Toestand: De brief eindigt abrupt onderaan de pagina, wat suggereert dat er mogelijk een tweede blad was of dat de schrijver de zin op de achterzijde heeft afgemaakt.

Historische Context

  • Historische periode: De brief is geschreven in september 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de bezetting al een feit was, draaide de lokale bureaucratie en marktregulering in Amsterdam nog op de gebruikelijke wijze door.
  • Waterlooplein: De markt op het Waterlooplein was (en is) een van de meest iconische markten van Amsterdam, gelegen in de toenmalige Joodse buurt. In 1940 was dit nog een levendig handelscentrum, hoewel de beperkende maatregelen voor Joodse burgers kort na deze datum drastisch zouden toenemen.
  • Sociaal-economisch: De brief geeft een inkijkje in het leven van de werkende klasse. Het wegvallen van de moeder in een groot gezin ("overige kinderen") dwong de vader om thuis te blijven, met direct inkomstenverlies tot gevolg. De vraag om vergoeding van het stageld benadrukt de precaire financiële situatie van de marktkoopman.

Locaties

Amsterdam

Gerelateerde Documenten 3