Handgeschreven zakelijke brief. 2 november 1942. D. Keizer, winkelier (gevestigd aan de Van Wouwstraat 179, Amsterdam). Een niet nader genoemde Commissie (vermoedelijk de Rijkscommissie voor de Visserij of een lokaal distributieorgaan). No 464/835/1 M. 1942 $\frac{2}{11}$

Volendam, 2 November 1942.

Geachte Commissie,

Ondergetekende D. Keizer winkelier
Van Wouwstraat 179. Amsterdam, verzoekt
alsnog in aanmerking te mogen komen
voor een dubbele toewijzing zoet watervis.
Tevens verzoek ik één kistje garnalen
meer, en indien mogelijk ook gerookte vis.
Reden van mijn verzoek is, dat ik op
hoge winkelkosten zit.

Hoogachtend,
D. Keizer

Meerzijde 2.

[In een grof handschrift, vermoedelijk een ambtelijke krabbel:]
2x Zoetwater
op l. b. [?]
[onleesbare paraaf] De brief is een formeel verzoek van een Amsterdamse winkelier aan een commissie die verantwoordelijk is voor de distributie van vis. De afzender, D. Keizer, vraagt om een aanzienlijke verhoging van zijn quotum: een verdubbeling van de hoeveelheid zoetwatervis en extra garnalen en gerookte vis. Als argument voert hij "hoge winkelkosten" aan, wat duidt op de economische druk waaronder kleine zelfstandigen stonden tijdens de oorlogsjaren.

De brief is opmerkelijk omdat de afzender uit Amsterdam komt, maar schrijft vanuit Volendam (waarbij hij ook het lokale adres 'Meerzijde 2' vermeldt). Dit suggereert dat hij persoonlijk naar de bron van de visvoorziening is gereisd om zijn belangen te behartigen. De aantekening onderaan ("2x Zoetwater") lijkt een besluit of een instructie van een ambtenaar te zijn, wat impliceert dat zijn verzoek om verdubbeling (althans voor de zoetwatervis) werd overwogen of ingewilligd. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1942 was de schaarste in Nederland al groot en was bijna de gehele voedselvoorziening onderworpen aan een streng distributiesysteem.

Winkeliers waren voor hun handel volledig afhankelijk van officiële toewijzingen (quota). Omdat vlees steeds vaker op de bon was of simpelweg niet beschikbaar, was vis een cruciale vervanger in het dieet van de bevolking. Volendam was in die tijd een vitale schakel voor de aanvoer van vis uit het IJsselmeer (de "zoet watervis" waarover gesproken wordt). Brieven zoals deze geven een direct inkijkje in de dagelijkse overlevingsstrijd van ondernemers en de bureaucratische rompslomp die gepaard ging met de voedselvoorziening in oorlogstijd. D. Keizer