Bestelbon voor de distributie van groenten.
Origineel
Bestelbon voor de distributie van groenten. XXX
Gemeentelijke Distributie van Groenten
Bestelbon A № 051149
GEZINSKAART No. .......................................................
Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen
afgifte van dezen bon en van de desbetreffende
strook der gezinskaart. De groenten kunnen op
de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald
aan distributieplaats .......................................................
Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.
Deze bon is slechts geldig in de week
volgende op die waarin besteld is.
Datum bestelling ...........................................................
[Rechterkolom]
.............. pond roode kool
.............. ,, savoye kool
.............. ,, uien
.............. ,, wortelen
.............. ,, koolrapen
.............. ,, bieten (rauw)
.............. ,, zuurkool
........................................................................................
Totaal ............. pond à 3 cent per kg = f ......................
Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.
(Handteekening) Dit document is een officieel bestelformulier dat werd gebruikt tijdens de periode van schaarste en distributie. De bon diende om specifieke wintergroenten (zoals kool, uien en wortelen) te bestellen bij een gemeentelijk distributiepunt.
Enkele opvallende details:
* Koppeling: De bon was alleen geldig in combinatie met een strook van de 'gezinskaart', het centrale document in het Nederlandse distributiestelsel.
* Termijn: Er was een strikte tijdslimiet; de bestelling moest een week vooraf worden geplaatst.
* Prijs: Er wordt een vaste prijs genoemd van "3 cent per kg", wat wijst op door de overheid gereguleerde prijzen om woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan.
* Identificatie: De drie kruisen (XXX) aan de linkerzijde duiden nagenoeg zeker op de gemeente Amsterdam. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) ontstond door de oorlogsomstandigheden en de export naar Duitsland een groot tekort aan basisbehoeften. Om de beschikbare voorraden zo eerlijk mogelijk te verdelen, werd een complex distributiestelsel ingevoerd. Vrijwel alles — van brood en vlees tot brandstof en kleding — was alleen 'op de bon' verkrijgbaar.
Groenten vielen ook onder deze regeling. De 'Gemeentelijke Distributie van Groenten' regelde de toewijzing op lokaal niveau. Burgers moesten hun bestelbonnen inleveren bij aangewezen distributieplaatsen (vaak scholen of openbare gebouwen) om hun rantsoen op te kunnen halen. De vermelde groenten op deze lijst (koolrapen, zuurkool, bieten) waren typische 'oorlogsgroenten' die goed bewaard konden worden en lokaal beschikbaar waren. Gemeente Amsterdam