Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 15 november 1943. Klaas Schilder (bijnaam 'Mok'), winkelhouder te Volendam. De Verdeelings Commissie van Visch, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam. [Linksboven:]
No. 46b/293/1 M. 1943 19/11
[Rechtsboven:]
527
Volendam 15 Nov 1943
w. hulp
( dossier 1/4 44 )
Aan de verdeelings Commissie van Visch
Jan v Galenstraat 14 Amsterdam
W. E. Heeren ,
De ondergeteekende Klaas Schilder ( mok )
Winkelhouder aan de Hoofdweg verzoekt u
nogmaals beleefd in aanmerking te moge komen
voor dubbele zoetwater gepelde Garnalen fijne
en gerookte visch. Hopende dat u van
mijn verzoek ernstig nota wilt nemen, omdat het
voor het bestaan blijven van een vischwinkel toch
al niet gemakkelijk is, kan men dat niet
van een winkel onthouden .
Hopende op een gunstig antwoord teeken ik
hoogachtend
Klaas Schilder
Katkammerstraat 28 Volendam
[Linksonder in ander handschrift:]
Bericht aan K. Schilder
dat verzoek pas
in April a.s. in
behandeling kan
worden genomen
24-11-43
[onleesbare paraaf]
[Rechtsonder:]
Ace.
D.
modellen
46b/293/2
S
2.02. * Taal en Stijl: De brief is geschreven in een formele, ietwat nederige toon die gebruikelijk was voor officiële correspondentie in die tijd ("W. E. Heeren" staat voor Weledele Heeren, "ondergeteekende", "beleefd verzoekt").
* Inhoud: De afzender, een viswinkelier uit Volendam, verzoekt om een toewijzing van garnalen en gerookte vis. Hij wijst op de moeilijke economische omstandigheden voor ondernemers ("omdat het voor het bestaan blijven van een vischwinkel toch al niet gemakkelijk is").
* Administratieve verwerking: De kanttekening linksonder laat zien dat het verzoek niet direct werd ingewilligd. Pas in april 1944 (bijna vijf maanden later) zou het verzoek in behandeling worden genomen, wat getuigt van de bureaucratische stroefheid en schaarste tijdens de bezettingsjaren.
* Identificatie: De toevoeging "( mok )" achter de naam van de afzender is een typisch Volendamse 'bijnaam' of 'vargas', noodzakelijk om personen met veelvoorkomende achternamen (zoals Schilder) van elkaar te onderscheiden. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In 1943 was de voedselvoorziening strikt gereguleerd via een systeem van distributie en toewijzingen. De "Verdeelings Commissie van Visch" was het centrale orgaan dat bepaalde welke handelaren welke hoeveelheden vis kregen om te verkopen. De locatie aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam was het hart van de groothandel (bij de Centrale Markthallen). De brief illustreert de dagelijkse overlevingsstrijd van kleine neringdoenden in een tijd van extreme schaarste en overheidscontrole. E. Heeren K. Schilder