Ongebruikte bestelbon voor groentedistributie (Bestelbon A). [Linkerzijde]
[Geme]ntelijke Distributie van Groenten

Bestelbon A № 051897
GEZINSKAART No. .....................................................

Het nevenstaande wordt slechts afgeleverd tegen afgifte van dezen bon en van de desbetreffende strook der gezinskaart. De groenten kunnen op de daarvoor aangewezen uren worden afgehaald aan distributieplaats ....................................................

Zoek geraakte bonnen worden niet vergoed.

Deze bon is slechts geldig in de week volgende op die waarin besteld is.

Datum bestelling ...........................................................

[Rechterzijde]
.................. pond roode kool
.................. ,, savoye kool
.................. ,, uien
.................. ,, wortelen
.................. ,, koolrapen
.................. ,, bieten (rauw)
.................. ,, zuurkool

Totaal ......... pond à 3 cent per kg = f ............

Bovenstaand bedrag door mij ontvangen.

(Handteekening) * Toestand: Het document is een ongebruikt exemplaar; de velden voor de gezinskaart, datum, distributieplaats en de gewenste hoeveelheden zijn niet ingevuld.
* Taal en spelling: Er wordt gebruikgemaakt van de oude spelling (vóór 1947), zoals te zien aan de woorden "dezen", "roode" en "Handteekening".
* Inhoud: De bon somt typische Nederlandse wintergroenten op (kolen, wortelen, uien, koolrapen, bieten en zuurkool). Opvallend is de prijsnotatie onderaan: "3 cent per kg". Hoewel de hoeveelheden in "pond" (destijds 500 gram) genoteerd moesten worden, werd de prijs blijkbaar per kilogram berekend.
* Functionaliteit: De bon diende als een officieel bewijsstuk in een streng gecontroleerd distributiesysteem. Het was gekoppeld aan de 'gezinskaart', het centrale document waarop de rantsoenering van een huishouden werd bijgehouden. Dit document stamt uit de periode van de distributie in Nederland, een systeem dat tijdens de Eerste en vooral de Tweede Wereldoorlog noodzakelijk was vanwege schaarste. Door de Duitse bezetting en de blokkades ontstonden tekorten aan vrijwel alle basisbehoeften. Om een eerlijke verdeling te waarborgen en woekerprijzen tegen te gaan, stelde de overheid (en op lokaal niveau de gemeenten) distributiediensten in.

Burgers moesten hun bonnen inleveren bij erkende distributiepunten om hun rantsoen te kunnen kopen. De genoemde groenten op deze bon waren de basis van het Nederlandse dieet tijdens de oorlogsjaren, aangezien meer exotische producten of luxe goederen niet langer beschikbaar waren. De strikte voorwaarde dat een verloren bon niet werd vergoed, onderstreept de grote waarde van deze papieren in die tijd; zonder bon had men simpelweg geen recht op voedsel.