Proces-verbaal van politie (getuigenverklaring en beslaglegging).
Origineel
Proces-verbaal van politie (getuigenverklaring en beslaglegging). 28 februari 1939 (geschreven als "1900negentigdertig"). 3
XXXXXXXXXXX
2e 2e
aardappelen
op zyn bakfiets laadde. Vervolgens legde hy het zeil weer over de
aardappelen en bond hy het touw vast zooals het oorspronkelyk had
vastgeze ten. Vervolgens moet hy hebben opgemerkt dat ik my in het pak-
huis van myn broer bevond. Hy kwam naar my toe en vroeg naar den prys
van poters, ofschoon hy nooit by ons koopt. Ik vermoed dat hy my deze
vraag stelde met de bedoeling om te weten te komen of ik zyn hande-
lingen had opgemerkt. Ik antwoordde hem op zyn vraag naar poters en
liet niet merken dat ik had gezien dat hy het mud bonte aardappelen
by Greidanus had weggenomen. Op hetzelfde oogenblik arriveerde
Greidanus tot wien Karel, die naar ik later hoorde genaamd is Karel
Kreyt, zich vervolgens richtte. Ik zag dat hy met Greidanus sprak,
poters oplaadde en vertrok. Na zyn vertrek vroeg ik aan Greidanus of
hy het weggenomen mud bonte aardappelen betaald had. Greidanus
antwoordde ontkennend, waarna ik hem mededeelde hetgeen ik had waar-
genomen."
Van het door my inbeslaggenomen mud bonte aardappelen
heb ik een monster aardappelen, alsmede de twee zakken, gemerkt
Sucre Graeffe en Fa C.F. Helms en Zonen, behouden. De overige aardappe-
[Marginale notitie:]
Doorhaling
vier woor-
den
ggk.
len~~xxxxxxxxxxxxxxxxxxx~~ heb ik aan den eigenaar Greidanus terug-
gegeven.
Het monster aardappelen, alsmede de twee door my in
beslaggenomen zakken zullen door my op wettige wyze worden gedepo-
neerd ter Griffie van de Arrondissementsrechtbank alhier.
Ik heb Kreyt voornoemd een proces-verbaal aangezegd.
Hiervan opgemaakt dit proces-verbaal te Amsterdam op
ambtseed, den achttentwintigsten Februari 1900negentigdertig.
Gezien:
De Commissaris van Politie
in de 2e Sectie: * Observatie: De verbalisant bevond zich in het pakhuis van zijn broer toen hij zag hoe de verdachte, Karel Kreyt, een 'mud' (ongeveer 100 liter/70-100 kg) aardappelen ontvreemdde van een zekere Greidanus.
* Psychologisch aspect: De tekst beschrijft een interessant moment van sociale interactie; de dief probeert de getuige af te leiden of te peilen door naar de prijs van 'poters' (pootaardappelen) te vragen, hoewel hij daar normaal nooit klant is.
* Bewijsvoering: Er is beslag gelegd op een monster van de aardappelen en de specifieke zakken (met merknamen "Sucre Graeffe" en "Fa C.F. Helms en Zonen"). De rest is teruggegeven aan de rechtmatige eigenaar.
* Taalgebruik: Typisch ambtelijk Nederlands uit het interbellum (bijv. "ofschoon", "teruggegeven", "aangezegd"). Opvallend is de schrijfwijze van het jaartal: "1900negentigdertig" voor 1939. Dit document is een pagina uit een strafdossier in de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. In deze periode van economische malaise kwam kleinschalige diefstal van levensmiddelen, zoals aardappelen, regelmatig voor. De gedetailleerde wijze waarop de diefstal en de daaropvolgende confrontatie worden beschreven, geeft een inkijkje in de politiediensten van die tijd, waarbij agenten ook buiten hun directe diensttijd (bijvoorbeeld in het pakhuis van familie) alert bleven op onregelmatigheden. De "2e Sectie" van de Amsterdamse politie was destijds gevestigd aan de Warmoesstraat, een gebied met veel handel en pakhuizen.