Proces-verbaal / Verklaring van een verdachte. 12 april 1939 (betreft gebeurtenissen op 11 en 12 april 1939). 40 kisten droegen de namen van de volgende veilingen:3 Naaldwyk, 10 Honselaarsdyk,19 Kwintsheul,1 Monster,3 Zwartendyk,2 Wateringen, 1 Sammersbrug,1 Poeldyk.

In verband met vorenstaande mededeelingen begaf ik,verbalisant my naar het pakhuis van den grossier Th.A.B.Pouw,hetwelk zich bevindt op pier D.op de terreinen van de Centrale Markt.Hier trof ik een persoon aan,die my desgevraagd opgaf te zyn genaamd
WILLEM GREVENSTUK,
geboren te Haarlemmermeer 9 Maart 1912,knecht en te wonen Badhoevelaan 51 te Badhoevedorp,Ryk Haarlemmermeer.Na oorspronkelyk anders verklaard te hebben bekende hy my op 12 April 1900negenendertig het volgende:
"Ik heb my Dinsdagavond 11 April 1939 te ongeveer 8 uur namiddags naar het pakhuis van myn patroon Th.Pouw begeven,hetwelk zich bevindt op pier D.op de terreinen van de Centrale Markt,Jan van Galenstraat te Amsterdam(West).Daar laadde ik 40 ledige Westlandsche kisten,welke myn patroon in eigendom toebehoorden,op een handkar.Deze handkar plaatste ik vervolgens op het verhoogde voetpad voor pier C.,waarna ik weer naar huis ging.Hedenmorgen te ongeveer 6.30 uur wilde ik deze kisten te gelde maken by Barend van Dyk,die ledige kisten inneemt tegen uitbetaling van het statiegeld dat daarvoor betaald is.Aangezien van Dyk my by vorige gelegenheden steeds vroeg voor wie ik de kisten kwam inleveren, begreep ik dat er op my gelet werd.Bovendien had ik weinig tyd en zoodoende vroeg ik den overkruier A.Swaab,die zich in de omgeving van pier C.ophield,de 40 ledige Westlandsche kisten voor my by van Dyk te willen inleveren.Ik zei hem dat hy maar tegen van Dyk moest zeggen dat de kisten voor H.Tabak moesten worden ingeleverd.Ik nam maar een willekeurigen naam.Tabak had niets met de kisten te maken of te maken gehad.Ik heb aan Swaab niet medegedeeld hoe ik de kisten heb bemachtigd en ik heb hem dan ook in het geheel geen aandeel in de opbrengst in uitzicht gesteld.Ik nam my voor hem slechts zyn kruiersloon te betalen als hy de kisten voor my afgegeven en het geld ontvangen had.Toen hy dan ook na eenige oogenblikken terugkwam met de mededeeling dat Tabak zelf het geld voor de kisten in ontvangst moest komen nemen,betaalde ik hem Fl.1.0.25 kruiersloon,waarmede de zaak voor Swaab was afgedaan en waarop hy zyn werkzaamheden hervatte.De kisten die U my toont,(ik,verbalisant toon Grevenstuk de 40 by van Dyk in beslaggenomen ledige kisten) behooren totvde soorten,die Pouw in het pakhuis aanwezig had en waarvan ik er 40 op de handkar laadde en aan Swaab ter inlevering afgaf.Het lag in myn bedoeling om my het geld van deze 40 kisten, welke Fl.0.30 per kist minus de provisie van van Dyk opbrengen,toe te eigenen.Ik was by Pouw belast met het toezicht op het ledige fust,van welke positie ik op vorenvermelde wyze misbruik maakte.Dit is in de 6 weken,dat ik by Pouw in dienst ben,de 5e keer dat ik kisten by hem wegnam.Onder meer heb ik op 4 April en 8 April 1939 op de bonnen No 760 en 466,welke U my toont(ik,verbalisant toon Grevenstuk de beide van van Dyk overgenomen bonnen)voor 32 en 33 ingeleverde ledige Westlandsche kisten Fl.9.12 en Fl.9.40 ontvangen. Deze beide keeren leverde ik de kisten zelf in.Ik gaf den eersten keer den naam Pouw,den tweeden keer den naam Bakker op.Pouw was myn patroon,den naam Bakker had ik wel eens op een kar zien staan. Geen enkele handelaar die den naam Bakker draagt heeft met myn handelingen echter iets uitstaande gehad.Vóór 4 April 1939 heb ik nog twee keeren ledige kisten ingeleverd,waarvoor ik toen telkens Fl.7.- á Fl.8.-per keer ontving.Alle kisten welke ik heb ingeleverd by van Dyk en waarvan ik het geld niet aan myn patroon heb afgedragen,alsmede de 40 kisten welke ik hedenmorgen door bemiddeling van Swaab trachtte in te leveren,heb ik by myn patroon Pouw weggenomen.Ik heb hiervoor geen toestemming gehad en mocht de kisten dan ook niet wegnemen of daarover op andere wyze beschikken." De verdachte, Willem Grevenstuk, bekent in dit document dat hij stelselmatig leeg fust (houten groentekisten) van zijn werkgever, de grossier Th.A.B. Pouw, heeft gestolen om de statiegeldwaarde zelf te innen.

De kernpunten van zijn verklaring zijn:
* De laatste diefstal: Op de avond van 11 april 1939 stal hij 40 kisten van verschillende veilingen (o.a. Naaldwijk en Kwintsheul).
* Modus operandi: Hij probeerde de kisten de volgende ochtend via een tussenpersoon (de kruier A.Swaab) in te leveren bij opkoper Barend van Dyk onder de valse naam "H. Tabak", omdat hij vermoedde dat hij in de gaten werd gehouden.
* Mislukking: De opkoper vertrouwde het niet en eiste dat "Tabak" zelf het geld kwam innen, waarop Grevenstuk de kruier betaalde en de poging staakte.
* Recidive: Grevenstuk geeft toe dat dit de vijfde keer was in zes weken tijd. Eerder had hij al circa 33 gulden verdiend met soortgelijke diefstallen, waarbij hij de namen van zijn baas (Pouw) of een willekeurige handelaar (Bakker) opgaf.
* Vertrouwensbreuk: Hij misbruikte zijn specifieke functie als toezichthouder op het ledige fust om de goederen te ontvreemden. * Centrale Markt Amsterdam: De huidige 'Food Center Amsterdam' aan de Jan van Galenstraat, geopend in 1934 als centraal punt voor de handel in levensmiddelen.
* Westlandse kisten: Gestandaardiseerde houten veilingkisten die eigendom waren van specifieke veilingen in het Westland. De diefstal hiervan was een bekend probleem in de jaren '30; het statiegeld (hier Fl. 0,30 per kist) vertegenwoordigde een aanzienlijke waarde. Ter vergelijking: een dagopbrengst van Fl. 9,40 was in 1939 voor een ongeschoolde arbeider bijna een weekloon.
* Kruier / Overkruier: Losse arbeiders op markten en stations die tegen betaling goederen transporteerden. Grevenstuk gebruikte Swaab als onwetende handlanger.
* Verbalisant: De politieambtenaar die het proces-verbaal opmaakt.
* Fust: Een algemene term in de handel voor verpakkingsmateriaal (kisten, vaten, zakken) waarop vaak statiegeld rust.