Handgeschreven aantekeningen (waarschijnlijk vergaderverslag of onderzoeksnotities). 12 maart 1935 (vermeld op de linkerpagina). (Linkerpagina)

[In kader bovenaan]: 200.000 kg. per dag.

wordt in stad vies met schillenhandelaars,
ook door kinderen.
P. Zakken, zijn smerig en vuil; daarmee
worden in troepen schillen opgehaald.
K. kinderen: eerlijkheid: gaan troppen vrij. -
Meerderheid werkt met kinderen: 14, 15 jaar
gezinnen.
kinderen gooien papier, dat om schillen
zit op straat.
geen bezwaar tegen knechten als maar lygge-inst [hygiënisch?]
Dir verbod tegen kinderen niet gewenscht
want dan duurder.
zeker 90 % met paard en wagen.
Dir geeft moeilijk. 700: verkeersbezwarent [doorgehaald: en]
dan verkeersbezwarent.
rest handkarren, driewielers en enkele auto.
Tadus [Radius?]
(700 is nadere schatting, waren 1000 doch
dit is fout
12 Maart 1935
200 ophalers
P. 2500 kg. per week per man.
brengen 0.80 per kg. op.
halen gemiddeld 20.- per week in den winter.

200

500.000
52

10.000.000
25.000.000

26.000.000 alleen aan schillen per jaar.
+ groenteafval.

prijs.
700 - welk deel verkoopt de boel? 350 verkoopen
rest gebruikt in eigen bedrijf. 1/2 à 2/3 [pijl naar 350]
per seisoenprijs (1/5 - 20/11) en (1/12 - 31/3)
0.45 ct - 100 kg 0.80 kg
gemiddeld 0.60 per 100 kg.
25 x 0.60 per week = 15.- per persoon
+ etensresten. 0.02 per kg. gehele jaar door

(Rechterpagina)

18.- - 20.- per week gemiddeld.
Dir kan men daarvan betalen het veilgeld [veilinggeld?]
ad. 0.60 per maand?
Komp reeds naar voren gebracht - alg. verzorging.
wel geneigd; dan beperkt aantal schillenophalers
Dir afsluiting is alleen bonafide ophalers, die reeds
nu doen.
wijkindeeling? K. groot deel weer op terugkomen.
Schagen concurrentie regelen; voor wijkindeeling.
Dir. motiveer - bereid zijn om veilgeld te betalen.
S. 0.60 van over als ook geveild wordt.
Dir bijstandsregeling.
Dir zijn er bedrijven: 5 knechten in verschillende wijken
neen
S. er wordt gewerkt.
éen kant 1 hoog; andere 2 hoog; 3e 3 hoog.
soms wel 20 schillenbakken in een schacht.
diefstal.
bij wijkindeeling goede controle.

--- Het document biedt een gedetailleerd inkijkje in de informele economie van de "schillenboeren" in de jaren dertig. De kernpunten zijn:

1. Hygiëne en Overlast: Er zijn klachten over de vervuiling van de stad door smerige zakken en zwerfvuil (papier) dat door de ophalers, vaak kinderen, wordt achtergelaten.
2. Kinderarbeid: Er wordt gediscussieerd over de inzet van kinderen van 14-15 jaar. Een verbod wordt door de 'Directeur' onwenselijk geacht omdat dit de kosten zou opdrijven.
3. Schaalgrootte: De cijfers zijn indrukwekkend voor die tijd: men schat de totale jaarlijkse opbrengst op 26 miljoen kilo schillen. Er zijn ongeveer 700 ophalers actief, die voornamelijk met paard en wagen werken.
4. Economie: De berekeningen laten zien dat een ophaler gemiddeld 15 tot 20 gulden per week verdient. Er wordt gesproken over het invoeren van "veilgeld" (een soort belasting of vergunningsrecht) van 60 cent per maand.
5. Professionalisering en Regulering: Er is sprake van een transitie van een vrije, rommelige markt naar een gereguleerd systeem met wijkindelingen, controles op diefstal en het weren van niet-bonafide ophalers.
6. Stedelijke Infrastructuur: De vermelding van "schillenbakken in een schacht" in etagewoningen wijst op een vroege vorm van collectieve afvalinzameling in stedelijke hoogbouw.

--- In de eerste helft van de 20e eeuw was organisch afval (aardappelschillen, broodresten, groenteafval) een waardevolle grondstof. Schillenboeren haalden dit aan de deur op om het te verkopen als veevoer, met name voor varkenshouders rondom de steden.

Dit document uit 1935 valt midden in de economische crisis (de Grote Depressie). De overheid probeerde in deze periode meer grip te krijgen op informele sectoren, zowel vanuit hygiënisch oogpunt (volksgezondheid) als uit fiscaal oogpunt. De discussie over wijkindeling en vergunningen was een stap richting de moderne gemeentelijke reinigingsdiensten, waarbij de zelfstandige schillenboer langzaam uit het straatbeeld zou verdwijnen. De genoemde bedragen (15-20 gulden per week) waren in 1935 een bescheiden maar cruciaal inkomen voor arbeidersgezinnen.