Doorslag van een officiële brief. 26 september 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten of een vergelijkbare gemeentelijke instantie in Amsterdam). extra

HG.

den Heer W.A.Wiegel,
Weesperzijde 64 II,
Amsterdam-Oost.
Wijk 11.

25/159/3 M. 26 September 1940.

Naar aanleiding van Uw verzoek om vrijstelling van be-
taling van marktgeld tijdens de periode, dat U niet met textiel-
goederen op de markt mocht staan deel ik U mede, dat dit verzoek
wordt afgewezen. De gevolgen van de maatregelen, welke in verband
met de tijdsomstandigheden noodig zijn, moeten door de burgers
individueel worden gedragen.

De Directeur, De kern van deze brief is de afwijzing van een verzoek om kwijtschelding van marktgeld. De heer Wiegel, een marktkoopman in textiel, kon gedurende een bepaalde periode zijn beroep niet uitoefenen vanwege overheidsmaatregelen. Hij verzocht daarom om vrijstelling van de verschuldigde staanplaatsgelden.

De weigering is opgesteld in een kille, ambtelijke toon. De rechtvaardiging die wordt gegeven is veelzeggend: de negatieve gevolgen van maatregelen die genomen zijn vanwege de "tijdsomstandigheden" (een eufemisme voor de Duitse bezetting en de daarmee gepaard gaande beperkingen) dienen door de burgers persoonlijk gedragen te worden. De overheid neemt hier geen financiële verantwoordelijkheid voor de schade die zij de burger berokkent door het opleggen van verboden. De brief dateert van september 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode begon de bezetter, vaak via het bestaande Nederlandse ambtenarenapparaat, de economie strakker te reguleren.

Textiel was een van de eerste productgroepen die onderhevig waren aan schaarste en distributiemaatregelen. Het feit dat de heer Wiegel "niet met textielgoederen op de markt mocht staan" kan duiden op vroege beperkingen in de handel of specifieke verordeningen die bepaalde groepen handelaren troffen. De bureaucratische houding in de brief is kenmerkend voor de manier waarop de Nederlandse administratie bleef functioneren onder het nieuwe bewind: strikt volgens de regels, ook wanneer die regels de burgers in het nauw dreven door de uitzonderlijke oorlogssituatie. W.A. Wiegel Wiegel (De heer)