Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag voor het archief). 26 september 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten, Amsterdam). Den Heer S. Hartog, Meerhuizenstraat 34, Amsterdam-Zuid. [Handgeschreven:] Verzonden 26/9 [Paraaf:] m. de beer

[Getypt rechtsboven:] VP/HG.

den Heer S. Hartog,
Meerhuizenstraat 34,
Amsterdam-Zuid.

Wijk 22A.

25/162/2 M. 26 September 1940.

Naar aanleiding van Uw verzoek om vrijstelling van betaling van marktgeld tijdens de periode, dat U niet met textielgoederen op de markt mocht staan deel ik U mede, dat dit verzoek wordt afgewezen. De gevolgen van de maatregelen, welke in verband met de tijdsomstandigheden nodig zijn, moeten door de burgers individueel worden gedragen.

De Directeur, Deze korte, zakelijke brief is een afwijzing van een verzoek om kwijtschelding van marktgeld. De heer S. Hartog had dit verzoek ingediend omdat hij gedurende een bepaalde periode zijn handel in textielgoederen niet op de markt had mogen uitoefenen. De directeur wijst dit verzoek resoluut af met een beroep op de "tijdsomstandigheden".

De toon is bureaucratisch en onverbiddelijk. Er wordt gesteld dat de nadelige gevolgen van overheidsmaatregelen door de individuele burger zelf gedragen moeten worden. Het document weerspiegelt de ambtelijke starheid in een periode waarin de regels voor met name Joodse ondernemers steeds nijpender werden. De datum van de brief, 26 september 1940, is cruciaal. De Duitse bezetting van Nederland was op dat moment ruim vier maanden oud. De term "tijdsomstandigheden" is een eufemisme voor de oorlogssituatie en de daarmee gepaard gaande verordeningen van de bezetter.

In deze vroege fase van de bezetting werden al diverse maatregelen genomen om Joden uit het economische leven te weren of hun werkzaamheden te bemoeilijken. De heer S. Hartog was zeer waarschijnlijk een Joodse marktkoopman (de Meerhuizenstraat in Amsterdam-Zuid lag in een buurt met veel Joodse bewoners). Het feit dat hem verboden was met textiel op de markt te staan, wijst op specifieke beperkingen die toen al van kracht werden. Het wrange van deze brief is dat de overheid hem wel verbiedt te werken, maar hem desondanks verplicht de bijbehorende standplaatsgelden te betalen, zonder enige ruimte voor coulance. S. Hartog