Archief 745
Inventaris 745-317
Pagina 368
Jaar 1940
Stadsarchief

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

2 oktober 1940. Van: H. Molleman (p/a Mopurgo), Van Woustraat 112 II, Amsterdam (Z). Aan: Waarschijnlijk de Marktmeester of een gemeentelijke instantie belast met marktvergunningen in Amsterdam.

Origineel

Handgeschreven brief (verzoekschrift). 2 oktober 1940. H. Molleman (p/a Mopurgo), Van Woustraat 112 II, Amsterdam (Z). Waarschijnlijk de Marktmeester of een gemeentelijke instantie belast met marktvergunningen in Amsterdam. No 25/203/M.1940 4/10 [stempel/kenmerk]
A.dam 2 October 1940

Wel Ed. Heer.

in Mop [aantekening in marge]

Uw schrijven ontvangen en daaruit ver-
nomen, dat ik weer geregeld mijn plaats moet
innemen, anders ik word doorgehaald.
Zoo als Uw misschien bekend zal zijn stond
ik met vleeschwaren, en door dat thans
onmogelijk te krijgen is wat ik noodig
heb, en nog eenigen tijd kan duren als-
vorens dat geregeld zal zijn, hoop ik dat
ik nog in de gelegenheid zal worden gesteld
zoodra ik mijn handel heb weer mijn
plaats kan innemen. Anders zou ik erg
gedupeerd zijn terwijl het toch zeker
buiten mijn schuld is dat dit zoo ge-
beurd. Zoo hoop ik dan dat Uw mijn
schrijven begrepen zult hebben, bij voor-
baat mijn dank.

Teken ik, Hoogachtend
H. Molleman p/a Mopurgo
van Woustraat 112 II
Amsterdam (Z)

ps.
Nummer mijn voorkeurskaar
493 voor Alb. Cuijpstraat. De brief is geschreven door H. Molleman, een marktkoopman die handelt in "vleeschwaren" (vleesproducten). Hij reageert op een officiële aanzegging dat hij zijn vaste standplaats weer moet innemen, op straffe van uitsluiting ("doorgehaald worden").

De kern van zijn betoog is overmacht: door de oorlogsomstandigheden zijn vleeswaren "onmogelijk te krijgen". Hij verzoekt om coulance zodat hij zijn plek (nummer 493 op de Albert Cuypmarkt) niet definitief verliest terwijl hij wacht op nieuwe voorraad. De schrijfstijl is beleefd en enigszins formeel ("Wel Ed. Heer"), maar bevat enkele grammaticale onjuistheden die kenmerkend zijn voor de gesproken taal van die tijd (bijv. "anders ik word doorgehaald" en de spelling "voorkeurskaar"). Dit document stamt uit de beginfase van de Duitse bezetting van Nederland (oktober 1940). Hoewel de grootschalige hongerwinter nog ver weg was, begon de schaarste direct na de inval in mei 1940 door de instelling van distributiestelsels en het feit dat veel goederen naar Duitsland werden weggevoerd.

De brief illustreert de precaire positie van kleine zelfstandigen in Amsterdam tijdens de bezetting. De vermelding "p/a Mopurgo" (Mopurgo is een bekende Sefardisch-Joodse familienaam in Amsterdam) en het adres in de Van Woustraat (de Pijp) plaatsen de brief midden in de dynamiek van een buurt die destijds een grote Joodse gemeenschap en veel markthandel kende. De Albert Cuypmarkt was toen, net als nu, het economische hart van deze wijk. De angst om "doorgehaald" te worden wijst op de strikte regulering van de marktplaatsen door de gemeente. H. Molleman

Samenvatting

De brief is geschreven door H. Molleman, een marktkoopman die handelt in "vleeschwaren" (vleesproducten). Hij reageert op een officiële aanzegging dat hij zijn vaste standplaats weer moet innemen, op straffe van uitsluiting ("doorgehaald worden").

De kern van zijn betoog is overmacht: door de oorlogsomstandigheden zijn vleeswaren "onmogelijk te krijgen". Hij verzoekt om coulance zodat hij zijn plek (nummer 493 op de Albert Cuypmarkt) niet definitief verliest terwijl hij wacht op nieuwe voorraad. De schrijfstijl is beleefd en enigszins formeel ("Wel Ed. Heer"), maar bevat enkele grammaticale onjuistheden die kenmerkend zijn voor de gesproken taal van die tijd (bijv. "anders ik word doorgehaald" en de spelling "voorkeurskaar").

Historische Context

Dit document stamt uit de beginfase van de Duitse bezetting van Nederland (oktober 1940). Hoewel de grootschalige hongerwinter nog ver weg was, begon de schaarste direct na de inval in mei 1940 door de instelling van distributiestelsels en het feit dat veel goederen naar Duitsland werden weggevoerd.

De brief illustreert de precaire positie van kleine zelfstandigen in Amsterdam tijdens de bezetting. De vermelding "p/a Mopurgo" (Mopurgo is een bekende Sefardisch-Joodse familienaam in Amsterdam) en het adres in de Van Woustraat (de Pijp) plaatsen de brief midden in de dynamiek van een buurt die destijds een grote Joodse gemeenschap en veel markthandel kende. De Albert Cuypmarkt was toen, net als nu, het economische hart van deze wijk. De angst om "doorgehaald" te worden wijst op de strikte regulering van de marktplaatsen door de gemeente.

Genoemde Personen 1

Locaties

Albert Cuypmarkt

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Fruit): Peer A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Kruidenier (Droog): Meel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Hart Vleeswaren: Vlees Vleeswaren: Vleesch

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen