Dienstbrief / Administratieve correspondentie. 17 februari 1940. De Directeur (organisatie niet expliciet vermeld op dit blad, mogelijk een andere gemeentelijke afdeling of een sociale instelling). De Heer Directeur voor Maatschappelijken Steun, Amsterdam. [Linksboven, getypt:]
30/18/2 M.
1

[Midden boven, getypt:]
HG.

[Rechtsboven, handgeschreven:]
Lex. M. de Boer [?]

[Rechtsboven, getypt:]
17 Februari 1940.

[Handgeschreven dwars over de datum:]
Verzonden 17/2 -'40.

[Adresblok, getypt:]
den Heer Directeur voor
Maatschappelijken Steun,
Reguliersdwarsstraat 65-71,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 5.

[Inhoud brief:]
In bijlage dezes heb ik de eer U een afschrift
te doen toekomen van een op 14 Februari jl. door S.Speyer,
Waterlooplein 25 II, aan mij gerichten brief. Ik verzoek
U beleefd mij te doen mededeelen, of Speyer voornoemd is
te beschouwen als een persoon, die - op grond van het
feit, dat hij onderhoudsplichtige bloedverwanten heeft -
geen volledige ondersteuning van het Gemeentelijke Bureau
voor Maatschappelijken Steun ontvangt, doch wiens finan-
cieele omstandigheden overigens volkomen gelijk zijn te
stellen met die van hen, die wel volledige ondersteuning
ontvangen.

[Ondertekening:]
De Directeur, * Onderwerp: De brief betreft een verzoek om informatie over de specifieke status van de sociale ondersteuning van een burger, S. Speyer.
* Kernvraag: De afzender wil weten of Speyer minder financiële steun krijgt omdat hij familieleden ("onderhoudsplichtige bloedverwanten") heeft die wettelijk geacht worden hem te onderhouden, terwijl zijn feitelijke financiële nood even groot is als die van mensen die wel volledige steun ontvangen.
* Stijl: De brief is geschreven in de uiterst formele, ambtelijke stijl van die tijd ("heb ik de eer U een afschrift te doen toekomen", "U beleefd mij te doen mededeelen").
* Kenmerken: De handgeschreven notitie "Verzonden 17/2 -'40" duidt op een administratieve verwerking op de dag van datering. De afkorting "HG." bovenaan staat waarschijnlijk voor "Hooggeachte" of is een intern dossierkenmerk. * Historisch tijdsgewricht: De brief dateert van slechts drie maanden voor de Duitse inval in Nederland (mei 1940). Het is een periode van economische schaarste en sociale spanning.
* Locatie: Waterlooplein 25 II bevond zich in het hart van de Joodse buurt in Amsterdam. Uit oorlogsarchieven (zoals het Joods Monument) is bekend dat op dit adres Samuel Speyer woonde, die in 1942 in Auschwitz is vermoord. Dit document geeft een inkijkje in de precaire financiële situatie van bewoners in deze wijk vlak voor de bezetting.
* Sociaal stelsel: Het "Gemeentelijk Bureau voor Maatschappelijken Steun" was de voorloper van de huidige sociale dienst. In 1940 gold de Armenwet, waarbij de gemeente pas bijsprong als de familie (bloedverwanten) absoluut niet in staat was te helpen. De brief toont aan hoe strikt deze onderhoudsplicht werd gecontroleerd.