Getypt afschrift van een brief.
Origineel
Getypt afschrift van een brief. 18 april 1939. Commissie van Voorbereiding (namens diverse land- en tuinbouwbonden). De samenwerking in coöperatief verband zal ook kunnen omvatten al hetgeen de tuinders in verband met exploitatie der gronden aan belangen gemeen hebben, byvoorbeeld wat betreft credietvoorziening en inrichting der bedryven, de aansluiting der bedryven aanwaterleiding en electriciteitsnet, dit laatste om de toepassing van het nieuwe systeem van ~~electrieiteitxx~~ electrische bodemverwarming en andere vormen van gebruik van electriciteit ter verbetering der productie te bevorderen. Zoo bestaan er ook reeds plannen tot inrichting van een proeftuin c.a. waarvoor reeds medewerking van het Departement van Landbouw is toegezegd.
Voorloopig is het oog gevestigd op de gronden, liggende tusschen Sloterweg en Slotervaart en wel voor een gedeelte, omvattende rond 200 ha netto oppervlakte.
Nadat, in een op 21 Maart 1939 door de R.K. Diocesane Land- en Tuinbouwbond Afdeeling Amsterdam daarvoor speciaal belegde vergadering (waar ook de leden van de beide andere in gecombineerd verband werkende vereenigingen, namelyk de Amsterdamsche Markttuinders en de Christelyke Boeren- en Tuindersbond Afdeelinf Amsterdam waren uitgenoodigd, terwyl verder enkele deskundigen aanwezig waren) van de plannen was melding gemaakt, deze in enkele hoofdtrekken waren uiteengezet en de noodzaak en het belang van samenwerking waren betoogd, werd met op één na algemeene stemmen besloten tot het instellen van een commissie van voorbereiding, welke het onderwerp in zyn geheelen omvang in studie zou nemen.
In deze commissie werden benoemd de Heeren N.J. Dinkgreve, J.J.Th. Schreurs en G.J. Ottenhof voor de L.T.B., B.L. van der Weide voor de A.M.T., en W. Bernard voor de C.B.T.B. De Commissie heeft daarna uit haar midden een bestuur gekozen en daartoe aangewezen de ondergeteekenden N.J. Dinkgreve als Voorzitter en B.L. van der Weide als Secretaris.
De Commissie stelt er prys op het College van Burgemeester en Wethouders by dezen van hare instelling mededeeling te doen, zich by voorbaat overtuigd houdende, dat de taak, welke zy op zich genomen heeft, by Uw College belangstelling zal ondervinden. Zy stelt zich voor om na onderzoek naar de voorwaarden waaronder de tuinders in dezen tot samenwerking kunnen worden gebracht, tot nadere voorstellen te komen. Mochten deze voorstellen tot oprichting van een coöpetarie leiden, dan zal deze zich te zyner tyd met bepaalde voorstellen tot het Gemeentebestuur wenden.
Teneinde tot voorstellen te komen, die voor verwezenlyking vatbaar zyn zal het noodig zyn, dat de Commissie tijdens de voorbereiding en eventueele uitwerking der plannen overleg kan plegen met en zoo noodig voorlichting kan ontvangen van de Gemeentelyke instanties, die het naast by deze zaak betrokken zyn, waaronder in de eerste plaats de Diensten Publieke Werken (afdeeling Grondbedryf) en Marktwezen.
De Commissie vertrouwt, dat zy in dit opzicht op de medewerking van het Gemeentebestuur zal mogen rekenen. Zy ziet met belangstelling Uw berichten dienaangaande tegemoet.
Amsterdam, 18 April 1939.
Voor eensluidend afschrift,
de Secretaris van Amsterdam,
get. Van Lier.
Met de meeste hoogachting teekent
de Commissie van Voorbereiding
voornoemd:
w.g. N.J. Dinkgreve Voorzitter
w.g. B.L. van der Weide Secretaris. * Taal en Spelling: Het document is opgesteld in het Nederlands van voor de spellingwijziging van 1947 (bijv. "bedryven", "tusschen", "ondergeteekenden"). Opvallend is de typefout "coöpetarie" (in plaats van coöperatie) in de vijfde alinea.
* Inhoud: De kern van de brief is de aankondiging van een samenwerkingsverband tussen drie grote tuinbouwbonden (katholiek, protestants en algemeen). Ze willen de modernisering van de tuinbouw in de Sloterpolder bevorderen door middel van collectieve voorzieningen zoals elektriciteit (voor bodemverwarming), waterleiding en kredietfaciliteiten.
* Sociaal-economisch: Het document toont de "verzuiling" van die tijd (R.K., Christelijk en de algemene A.M.T.), maar laat ook zien dat deze groepen op pragmatisch niveau samenwerkten voor economisch gewin en innovatie.
* Technologie: Er wordt expliciet melding gemaakt van "electrische bodemverwarming", wat in 1939 een zeer moderne innovatie was voor de glastuinbouw om de productie te vervroegen en te verhogen. Dit document stamt uit april 1939, slechts enkele maanden voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog en een jaar voor de Duitse inval in Nederland. De regio waarover gesproken wordt — het gebied tussen de Sloterweg en de Slotervaart — was destijds een cruciaal tuinbouwgebied dat Amsterdam van verse groenten voorzag.
De plannen voor een grootschalige coöperatie en een proeftuin laten zien dat de tuinbouwsector aan de vooravond van een grote professionaliseringsslag stond. Echter, veel van deze gebieden zouden na de oorlog (conform het Algemeen Uitbreidingsplan van 1934) worden bebouwd voor de realisatie van de Westelijke Tuinsteden (zoals Slotervaart en Slotermeer), waardoor de hier besproken tuinbouwgronden uiteindelijk grotendeels verdwenen zijn. Het document vormt daarmee een historisch bewijs van de agrarische bedrijvigheid in een gebied dat nu volledig verstedelijkt is.