Zakelijke correspondentie (brief). 10 juni 1940. Handelsonderneming "Newcastle", Bijkantoor Amsterdam (gevestigd aan de Joos Banckersweg 3). [Briefhoofd]
Handelsonderneming "Newcastle"
GEVESTIGD te 's-GRAVENHAGE.
IMPORTRICE VOOR NEDERLAND VAN "ARNOCO" EN "ARNOL" OILS
Producten van James Arnott en Sons Ltd.
BIJKANTOOR AMSTERDAM, JOOS BANCKERSWEG 3
DIR. A. J. TULLEKEN
BIJKANTOREN:
AMSTERDAM
DE BILT
BERGEN OP ZOOM
POSTGIRO 199755 TELEFOON 86742 GEM. GIRO T 2150

[Datum en referentie]
№ 63/2/1 M.1940 17/6 AMSTERDAM, 10 Juni 1940 19.......

[Adres]
den Heer Directeur
afd. Marktwezen.
Alhier.

[Inhoud]
Edelachtbare Heer,

Beleefd brengen wij onder Uw aandacht, dat wij nog een flinke voorraad smeerolien en vetten hebben. Onze verkoop aan garages staat stil. Ondanks de moeilijkheden, waarin een jonge onderneming als de onze moest verkeeren, hebben wij ons hoofd nog boven water kunnen houden. Ons personeel hebben wij nog niet ontslagen. Wij moeten evenwel verkoopen om in stand te blijven.

Mocht U smeerolien en vetten noodig hebben dan vernemen wij dit gaarne van U. Onze producten zijn van -algemeen erkende- prima kwaliteit. Een analyse-staat sluiten wij hierbij in.

Gaarne van U hoorend,

Hoogachtend,
Handelsonderneming "Newcastle"
Bijkantoor Amsterdam
[Signatuur - onleesbaar]
Dir.

[Handgeschreven aantekeningen rechtsboven]
[onleesbaar: waarschijnlijk initialen]
m. Hr. Sixma
Hr. Jackman [?]

[Handgeschreven afdoening onderaan]
Verbruikers van minder dan 1000 Kg/jaar
(hier onder valt M.W.) mogen alle bestell. bij d[e]
fa. die vroeger in hoofdzaak leverde. Aanbieding
heeft dus voor ons geen interesse. Mededeeling
Rijks Bur. v. Aardolieprod.
M. [Initialen] In deze brief biedt Handelsonderneming "Newcastle" haar voorraad smeeroliën en vetten aan bij de gemeente Amsterdam (Afdeling Marktwezen). De toon is beleefd doch enigszins dwingend; de schrijver benadrukt dat de verkoop aan garages is stilgevallen en dat de verkoop aan de gemeente noodzakelijk is om het bedrijf en het personeel te behouden.

De handgeschreven notitie onderaan vormt de ambtelijke reactie op dit verzoek. Hieruit blijkt dat de afdeling Marktwezen (M.W.) geen zaken kan doen met Newcastle. Op basis van richtlijnen van het 'Rijks Bureau voor Aardolieproducten' moeten kleine verbruikers (onder de 1000 kg per jaar) hun bestellingen plaatsen bij hun oorspronkelijke, vaste leveranciers. De aanbieding van Newcastle wordt daarom terzijde gelegd. De datum van de brief, 10 juni 1940, is cruciaal voor de context. Nederland was op dat moment minder dan een maand bezet door nazi-Duitsland (de capitulatie vond plaats op 14/15 mei 1940). De economische ontregeling waar de brief naar verwijst ("verkoop aan garages staat stil") is een direct gevolg van de invasie en de beginnende schaarste.

De verwijzing naar het "Rijks Bur. v. Aardolieprod." (Rijksbureau voor Aardolieproducten) is kenmerkend voor de vroege bezettingsjaren. Dit soort Rijksbureaus werden opgericht om de distributie en rantsoenering van schaarse goederen en grondstoffen strikt te reguleren. De afwijzing onderaan de brief laat zien hoe snel de bureaucratie van de distributie en de gedwongen winkelnering (vasthouden aan oude leveranciers) na de inval werd geformaliseerd. U. Onze Gemeente Amsterdam Marktwezen Rijksbureau