Proces-verbaal (formulier Model C.M. 38-250-3-'39-138). [Links boven:]
77/46/1 M.40

PRO-JUSTITIA
MARKTWEZEN TE AMSTERDAM

Artikel 461 Wetboek van Strafrecht.

No. Politie

Proces-verbaal

Ik, ondergetekende, Jan Vis
Ambtenaar bij het Marktwezen te Amsterdam, tevens onbezoldigd veldwachter, verklaar het navolgende:
Op 19 September 1940, des ~~na~~ voor middags te ongeveer 7 uur 30 minuten bevond ik mij, in uniform gekleed ~~in burger gekleed~~ op het terrein van de Centrale Markt, aan de Jan van Galenstraat te Amsterdam (W) en constateerde, dat een persoon aldaar liep, terwijl ik het vermoeden had, dat hij uit geenerlei hoofde daartoe bevoegd was.

Bedoeld terrein is door kanalen en hekwerken geheel van de openbare wegen afgesloten en op verschillende plaatsen bij toegangen in de hekwerken en aan den waterkant zijn borden aangebracht met het duidelijk leesbare opschrift: „Verboden Toegang", „art. 461 Wetb. van Strafrecht".

Ik hield bedoelde persoon staande en verklaarde hij desgevraagd niet uit eenigerlei hoofde bevoegd te zijn, om op den grond van de Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat te Amsterdam te loopen. Hij was niet in het bezit van een legitimatiekaart met daarbij behoorend geldig betalingsbewijs, die recht van toegang geeft tot de Centrale Markt. Deze kaarten worden door den Directeur van het Marktwezen op een door belanghebbende gedaan verzoek, afgegeven.

Desgevraagd gaf hij op genaamd te zijn:
JOSEPHUS MARIA KEMPER,
geboren te Amsterdam, den 22en Juli 1922
wonende Lodewijk Boisotstraat 2 II te Amsterdam
van beroep zonder

Ik zegde hem dit Proces-verbaal aan.

Hiervan op mijn ambts eed ~~Belofte~~ opgemaakt dit Proces-verbaal te Amsterdam,
8 October 1940.

De Ambtenaar voornoemd,
[Handtekening: J Vis]

GEZIEN :
De Commissaris van Politie
in de 2e Sectie :

Z. O. Z. * Betrokkene: Josephus Maria Kemper, een 18-jarige jongeman zonder beroep, wonende in de Amsterdamse De Baarsjes (Lodewijk Boisotstraat).
* Overtreding: Overtreding van Artikel 461 van het Wetboek van Strafrecht (huisvredebreuk/verboden toegang). Hij bevond zich op het afgesloten terrein van de Centrale Markt zonder de vereiste legitimatiekaart en het bijbehorende betalingsbewijs.
* Vaststeller: Jan Vis, een ambtenaar van het Marktwezen die tevens de bevoegdheid van onbezoldigd veldwachter bezat, wat hem opsporingsbevoegdheid gaf op dit specifieke terrein.
* Locatie: De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat (het huidige Food Center Amsterdam), een terrein dat destijds streng bewaakt werd om de handel in goede banen te leiden. Dit proces-verbaal is opgemaakt in oktober 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel het document een standaard strafrechtelijke overtreding (artikel 461) betreft, is de context van de Centrale Markt in oorlogstijd van belang. De markt was de "buik van Amsterdam"; de controle op wie daar aanwezig mocht zijn, was essentieel voor de voedseldistributie en het tegengaan van illegale handel of diefstal.

Opvallend is dat de verdachte "zonder beroep" is en pas 18 jaar oud. In een tijd van toenemende schaarste en beginnende distributiemaatregelen werden de regels op de Centrale Markt strikt gehandhaafd. De vermelding dat hij geen "betalingsbewijs" had voor een legitimatiekaart duidt op het administratieve systeem waarbij marktbezoekers moesten betalen voor het recht om op het terrein te handelen of aanwezig te zijn. Marktwezen Politie