Ambtelijke brief/memo.
Origineel
Ambtelijke brief/memo. 11 september 1941. De Directeur (waarschijnlijk van de Centrale Markt of een gerelateerde gemeentelijke dienst, gezien de context en adressen). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Amsterdam ("Alhier"). [Links boven, handgeschreven in blauw potlood:] laten
VD/HG.
1/70/2 M.
11 September 1941.
Tentoonstelling
"Voeding in dezen tijd".
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .
Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d. 10 dezer om spoedig advies ontvangen stuk heb ik de eer U hieronder een opgave te doen toekomen van de personen, die naar mijn meening voor de opening der tentoonstelling "Voeding in dezen tijd" moeten worden uitgenodigd.
De Directeur,
[Lijst met namen en functies:]
Directeur van de N.V. Nederlandsche Veiling van Land- en Tuinbouwproducten "Amsterdam" / B. van Es, Centrale Markt, Amsterdam-West.
Voorzitter van de Vereeniging van Groothandelaren in Fruit, Groenten en Aardappelen "Onderling Belang" / W.F. Dijkstra, Potgieterstraat 12, Amsterdam-West.
Voorzitter van de Amsterdamsche Federatie van Vereenigingen van Kleinhandelaren in Aardappelen, Groenten en Fruit. / J.F. Barends, Kleine Kattenburgerstraat 81, Amsterdam-Centrum.
Voorzitter Vebena / P. van Es, Jan van Galenstraat 16, Amsterdam-West.
Bestuurder Akkerbouwcentrale / Kl. de Vries Jr., Molenweg F 99, Groote IJpolder, Sloterdijk.
Voorzitter Gecombineerde Tuinbouworganisaties / N.J. Dinkgreve, Hoofdweg 75, Amsterdam-West.
Rijkstuinbouwconsulent / Ir. G.W.v.d. Helm, Amstelveen. * Taal en Stijl: De brief is geschreven in de formele, ambtelijke stijl van die tijd, inclusief de toen geldende spelling ("dezen", "Nederlandsche", "meening"). De toon is uiterst beleefd ("heb ik de eer U...").
* Inhoud: Het betreft een reactie op een "kantbrief" (een korte instructie in de kantlijn van een ander document) van de Wethouder van de vorige dag. De Directeur levert een lijst aan van sleutelfiguren uit de Amsterdamse voedselvoorziening en distributieketen die aanwezig zouden moeten zijn bij de opening van een specifieke tentoonstelling.
* Sleutelfiguren: De lijst bevat vertegenwoordigers van veilingen, groothandelaren, kleinhandelaren en landbouworganisaties. Veel van de geadresseerden zijn gevestigd in Amsterdam-West, nabij de Centrale Markthallen (geopend in 1934), wat het logistieke hart van de voedselvoorziening was. * Historische Context: Het document dateert van september 1941, ruim een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
* Voedselschaarste: De titel van de tentoonstelling, "Voeding in dezen tijd", is veelzeggend. In 1941 was de distributie van voedsel al in volle gang en werden tekorten steeds voelbaarder. Dergelijke tentoonstellingen waren bedoeld om het publiek voor te lichten over hoe om te gaan met rantsoenering, het gebruik van surrogaten en het voorkomen van verspilling.
* Bestuurlijke Rol: De "Wethouder voor de Levensmiddelen" had in oorlogstijd een cruciale maar uiterst moeilijke taak: het waarborgen van de voedselvoorziening voor de stad onder druk van Duitse vorderingen en schaarste. In 1941 was dit (waarschijnlijk) de NSB-wethouder die door de bezetter was aangesteld of een ambtenaar die onder streng toezicht stond.
* Vebena: De genoemde organisatie "Vebena" staat voor de Vereniging ter Bevordering van de Nederlandse Aardappelhandel. Dit onderstreept hoe essentieel de aardappelvoorziening was voor de volksvoeding in oorlogstijd.