Ambtsbrief (Afschrift van een circulaire). 7 november 1941. De Commissaris der provincie Noordholland (A.J. Backer), handelend namens de Secretaris-Generaal van het Departement van Binnenlandsche Zaken. No. 1570 A.Z. 1941. Afschrift.

   **1054 Am. 1941**              **PROVINCIAAL BESTUUR VAN NOORDHOLLAND.**

1e Afdeeling Haarlem, 7 November 1941.
No. 50/22937
Onderwerp: Marktw.
Schrijfwijze gemeentenaam
Terneuzen.

Gezien [paraaf]

  Ten verzoeke van den Secretaris-Generaal van het Departement van Binnenland-

sche Zaken deel ik U mede, dat gebleken is, dat ten aanzien van de schrijfwijze
van den naam der gemeente Terneuzen tot dusver geen uniformiteit heeft bestaan.
Het verdient aanbeveling in deze de schrijfwijze te volgen, waartoe de raad
dier gemeente in zijn vergadering van 24 Maart 1938 heeft besloten, n.l. "Terneu-
zen", welke schrijfwijze, blijkens het destijds ingestelde onderzoek historisch
verantwoord kan worden geacht.
Namens den Secretaris-Generaal verzoek ik in den vervolge bovenaangegeven
schrijfwijze aan te nemen en de daarvoor in aanmerking komende instanties in Uwe
gemeente met een en ander in kennis te stellen.

                                                        **De Commissaris der provincie**
                                                                **Noordholland,**
                                                                  **B a c k e r .**

A a n
Heeren Burgemeester der gemeenten
in Noordholland.
Voor eensluidend afschrift,
de Gemeentesecretaris van Amsterdam,
J.F. FRANKEN.
C.S. Stadhuis
A'dam 11-'41.

Nº 1/89 / M. 1941 10/11 [stempel]

--- * Doel van het document: Het standaardiseren van de schrijfwijze van de Zeeuwse plaatsnaam "Terneuzen" (voorheen vaak geschreven als Ter Neuzen) binnen het openbaar bestuur in heel Nederland.
* Besluitvorming: De keuze voor "Terneuzen" (aan elkaar geschreven) is gebaseerd op een besluit van de gemeenteraad van Terneuzen zelf uit 1938, dat weer steunt op historisch-etymologisch onderzoek.
* Ambtelijke hiërarchie: Het document toont de top-down structuur van het toenmalige bestuur. De instructie komt van het ministerie (Binnenlandse Zaken), wordt door de Commissaris der Provincie verspreid naar de burgemeesters, en in dit specifieke geval door de gemeentesecretaris van Amsterdam gereproduceerd voor intern gebruik binnen de hoofdstad.
* Taalgebruik: Het document hanteert de toen gebruikelijke ambtelijke spelling (zoals "den naam der gemeente", "in den vervolge"), die kort daarna (1947) door de spelling-Marchant officieel zou worden vereenvoudigd.

--- * Historische context: Het document dateert van november 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de inhoud puur administratief en taalkundig lijkt, weerspiegelt de ondertekenaar de politieke situatie: A.J. Backer was een NSB-lid dat door de bezetter was aangesteld als Commissaris der Provincie (de titel 'der Koningin' was door de Duitsers geschrapt).
* Bestuurlijke continuïteit: Opvallend is dat de ambtelijke molen wat betreft standaardisatie van plaatsnamen gewoon doordraaide tijdens de oorlogsjaren, voortbouwend op besluiten die al vóór de oorlog (in 1938) waren genomen.
* Toponiem: De naam "Terneuzen" verwijst oorspronkelijk naar "ter" (bij) de "neuzen" (landtongen of kapen). De strijd tussen de schrijfwijzen Ter Neuzen en Terneuzen werd met deze circulaire definitief beslecht in het voordeel van de aaneengeschreven vorm.