Ambtsverslag / Rapportage van een opsporingsambtenaar.
Origineel
Ambtsverslag / Rapportage van een opsporingsambtenaar. 8 oktober 1941. № $\frac{2^A}{15/1}$ M.1341 $\frac{13}{10}$
R A P P O R T
Ingevolge Uw opdracht en op grond van vermoeden, dat door iemand clandestien aardappelen zouden worden verhandeld, heb ik, ondergeteekende controleur, een onderzoek ingesteld in perceel Valentijnkade 12 huis alhier, waarbij mij het volgende is gebleken. In bedoeld perceel, dat blijkbaar was ingericht voor het f fabriceeren van consumptieijs, lag tevens opgeslagen een partij aardappelen, groot circa $2\frac{1}{2}$ ton. Zooals mij onderzoek bleek, behoorde deze partij aan J. Pool, wonende Valentijnkade 13 alhier, welke Pool tevens de huurder bleek van genoemde opslagplaats. Pool bleek zelf niet thuis te zijn zoodat deze door mij niet kon worden gehoord. Naar zijn vrouw mij verklaarde, zou het wel eenige dagen kunnen duren aleer haar man terug kwam. Waar hij heen was kon zij niet met zekerheid zeggen evenmin op welke wijze haar man aan de besproken partij aardappelen was gekomen. De vrouw verklaarde mij voorts nog, dat de aardappelen sedert eenige weken in het pakhuis opgeslagen lagen. Voordien zou haar man nimmer in aardappelen groenten of fruit hebben gehandeld. In verbandmet vorenstaande, heb ik rapporteur, de besproken partij aardappelen ten behoeve van een verder onderzoek, voorloopig inbeslag genomen, waarna ik de C.C.C.D. van dit geval in kennis heb gesteld, en heeft later op den dag de Controleur L. Geevers, wonende Keizersgracht 326, de zaak verder in behandeling genomen. De door mij, rapporteur, inbeslaggenomen aardappelen heb ik hierbij aan Geevers overgedragen.
Ten slotte vermeld ik nog, dat in de adminstratie van het Kaartenkantoor omtrent genoemden Pool niets bekend is.
Amsterdam 8 October 1941
Controleur,
(Handtekening)
Den Heer Bedrijfschef
v/h Marktwezen,
(Handtekening)
(Paraaf: Gvb) * Inhoud: Het rapport doet verslag van een inval in een pand aan de Valentijnkade 12 in Amsterdam. De ruimte, oorspronkelijk een ijsfabriekje, werd gebruikt voor de illegale (clandestiene) opslag van $2\frac{1}{2}$ ton aardappelen. De eigenaar, J. Pool, was niet aanwezig; zijn vrouw kon de herkomst van de goederen niet verklaren.
* Handhaving: De controleur nam de goederen direct in beslag. De zaak werd overgedragen aan L. Geevers van de C.C.C.D. (de 'Crisis-politie'). Opvallend is de controle bij het 'Kaartenkantoor', wat aantoont dat de overheid direct verifieerde of de verdachte legaal in voedsel mocht handelen via het distributiesysteem.
* Taal en Vorm: Het document is getypt met enkele correcties (overslag van letters, zoals "f fabriceeren"). Het taalgebruik is formeel-ambtelijk ("Ingevolge Uw opdracht", "ondergeteekende rapporteur"). Dit document stamt uit de Tweede Wereldoorlog (oktober 1941). Tijdens de Duitse bezetting was er in Nederland sprake van een strikt distributiestelsel vanwege voedseltekorten.
* Zwarte Handel: Het verhandelen van aardappelen buiten het officiële systeem (zonder distributiebonnen) werd 'clandestiene handel' of zwarte handel genoemd. $2\frac{1}{2}$ ton aardappelen was voor die tijd een zeer grote hoeveelheid, wat wijst op handel voor de zwarte markt.
* De C.C.C.D.: De Centrale Crisis Controle Dienst was belast met het opsporen van prijsopdrijving en illegale handel. Dergelijke rapporten waren essentieel voor de vervolging van handelaren die de schaarse goederen aan de officiële voedselvoorziening onttrokken.
* Locatie: De Valentijnkade ligt in de Indische Buurt in Amsterdam-Oost. Het feit dat een ijsfabriekje als dekmantel werd gebruikt, was een veelvoorkomende tactiek om illegale voorraden te verbergen. J. Pool L. Geevers Marktwezen Politie