[Boven links, in stempelkader:]
BIJBLAD VAN:
M. No. 25/8/6/1 - '41.
DOORGEZONDEN:

[Boven rechts, handgeschreven:]
185
N. Piller, pl 79 Waterlooplein
,, 224 Alb. Cuypstraat

[Hoofdtekst, handgeschreven:]
Aan N. Piller kan m.i. worden
toegestaan om zijn plaatsen op de
markten Waterlooplein en Alb.
Cuypstraat tot 1 Maart 1941
niet in te nemen.
Piller moet echter
zorg dragen dat het ook
tijdens zijn afwezigheid
verschuldigde markt-
geld, wekelijks wordt betaald.

[Invoeging midden-rechts, bij handtekening:]
21-1-'41
de Haer

[Aantekeningen rechterzijde:]
Hr. Reuz
Hr. v. d. Hoeven (?)
advies
9-1-'41
de Haer

[Onderaan links, stempels en drukwerk:]
model briefje
25/8/2 [onleesbaar, in rood stempel]
Alg. Zaken Model No. 14
10.000-10-1937-1016

[Onderaan midden en rechts, diverse notities:]
M. de Haer
25/1/41 185 besproken
23-1-41
artikel: ongeregeld
zie echter rapport
Reuz
[paraaf] Het document is een ambtelijke vastlegging van een ontheffing voor een markthandelaar. N. Piller krijgt toestemming om zijn vaste standplaatsen op het Waterlooplein (plek 79) en de Albert Cuypstraat (plek 224) gedurende de winterperiode van 1941 onbezet te laten. De ambtelijke voorwaarde is strikt: het verschuldigde marktgeld moet wekelijks worden doorbetaald om het recht op de standplaatsen te behouden.

De term "artikel: ongeregeld" geeft de branche aan waarin Piller handelde: "ongeregelde goederen", wat in de context van de markten vaak stond voor tweedehands spullen, restpartijen of algemene waren. Het document toont de gelaagde bureaucratische afhandeling (advies, bespreking, besluit) met verschillende controledata in januari 1941. Dit document dateert uit januari 1941, de vroege bezettingsjaren van Nederland door nazi-Duitsland. De datering en de locatie zijn historisch beladen. Het Waterlooplein was het hart van de Joodse handel in Amsterdam. Gezien de naam "Piller" en de locatie is het zeer waarschijnlijk dat het hier om een Joodse markthandelaar gaat.

In januari 1941 nam de druk op de Joodse bevolking snel toe; op 10 januari van dat jaar werd de verplichte registratie van Joden ingevoerd (Verordening 6/41). De aanvraag om de marktplaatsen tijdelijk niet te bezetten kan verband houden met de verslechterende omstandigheden of onzekerheid voor Joodse ondernemers. Kort na dit besluit, in februari 1941, vonden de eerste razzia's plaats op en rond het Waterlooplein, wat leidde tot de Februaristaking. Dit administratieve stukje is een verstild getuigenis van de dagelijkse bureaucratie die doorging terwijl de Jodenvervolging in een stroomversnelling raakte. M. No M. de Haer N. Piller Gemeente Amsterdam Marktwezen