Handgeschreven brief (verzoekschrift/bezwaarschrift) 29 oktober 1941 Amsterdam 29-10-41

Geachte Heer

Den reden van mijn schrijven
is, dat ik af gevoerd ben
van mijn toe wijzing van
U afslag
Daar ik niet kan begrijpen
waarom? Ik ben van af
1922 [doorgehaald] altijd visch
venter geweest van gerookte
en gebakken arisch Haring
en versche en gezoute visch
De leveranciers [doorgehaald] waren
Klaas Klok IJmuiden
Nico Steur, Volendam en de
Groot. Piet Klein Stavoren
Gerritsen enz te Amsterdam
en G Kornaat Vlaardingen
Hopende dat U inziet
dat ik altijd van den
Vischhandel mijn huishoud
ding heb moeten onder houden De brief is geschreven door een visventer die zich beklaagt over het feit dat hij van de toewijzingslijst van de visafslag is verwijderd. Deze toewijzing was essentieel om legaal handel te kunnen inkopen. De schrijver voert drie hoofdargumenten aan voor zijn bezwaar:
1. Anciënniteit: Hij benadrukt dat hij reeds sinds 1922 (bijna 20 jaar) in het vak zit.
2. Referenties: Hij noemt een reeks gerenommeerde leveranciers uit belangrijke vissersplaatsen (IJmuiden, Volendam, Stavoren, Vlaardingen) om zijn gevestigde positie in de keten aan te tonen.
3. Bestaansrecht: Hij eindigt met een emotioneel beroep, stellende dat zijn gehele huishouding afhankelijk is van deze inkomsten.

Een cruciaal historisch detail is het gebruik van de term "arisch Haring" in regel 11. Gezien de datum (oktober 1941) is dit een directe verwijzing naar de rassenwetten van de Duitse bezetter. De schrijver probeert hiermee waarschijnlijk aan te tonen dat hij en zijn handel voldoen aan de antisemitische verordeningen, in de hoop zo zijn vergunning of toewijzing te behouden. De brief dateert uit het tweede jaar van de Duitse bezetting van Nederland. In 1941 werden de maatregelen tegen Joodse ondernemers drastisch aangescherpt; zij werden uitgesloten van vele beroepen en hun bedrijven werden vaak geliquideerd of "geariërd". De visafslag stond onder streng toezicht en toewijzingen waren schaars.

In deze periode moesten kleine zelfstandigen vaak bewijzen van "Arische afstamming" overleggen om hun vergunning te behouden. Het expliciet noemen van "arisch" in een zakelijke correspondentie over visleveranties illustreert hoe diep de nationaalsocialistische ideologie was doorgedrongen in het dagelijks economisch verkeer en hoe wanhopig burgers probeerden hun broodwinning veilig te stellen binnen de nieuwe, repressieve kaders.