Getypte rapportpagina (paginanummer -18-). -18-

grootere schepen, welke in Hoorn komen, kunnen dan via
Oosterleek varen; voor de vaart van Hoorn naar Amsterdam
beteekent dit een verlenging met 13 km van de ongeveer
43 km lange vaart, hetgeen voor het overgroote deel van
de vaart, dat met kleinere schepen wordt uitgeoefend, een
bezwaar zou opleveren. Daarom moet erop gerekend worden,
dat een poldervaart met toegangssluis van het by de pol-
ders gebruykelyke type van 200/300 tons naar Hoorn zal
worden gebouwd. De meerdere kosten, welke het voor 600
tonsschepen in te richten kanaal en de toegangssluizen van
den polder in dat geval eischen, zyn ongeveer f.2.000.000.-
lager dan de kosten van het randkanaal tusschen Edam en
Schardam, met inbegrip van de schutsluis in dit kanaal by
eerstgenoemde plaats. In de begrooting zyn dan mede opge-
nomen een post voor een nieuwe inlaatsluis te Schardam
voor Schermerboezem benevens een post voor de verbetering
van de boezemkanalen van Schermerboezem, waardoor het te
Schardam ingelaten water moet worden getransporteerd.

Daar op deze wyze een belangryke besparing
wordt verkregen en voor de scheepvaart een betere toestand
ontstaat dan by een doorgaand (binnen- of buitendyksch)
randkanaal, zal de volgende oplossing moeten worden geko-
zen. De buitenhaven te Edam wordt door een buitendyksch
kanaal ter lengte van ongeveer 2 km met het Ymeer verbon-
den. De kade van dit kanaal vormt een voortzetting van de
in par.4 behandelden dyk tusschen Marken en den dykshoek
benoorden Volendam. Voor de doorgaande scheepvaart tusschen
Amsterdam en Enkhuizen wordt een verbinding, geschikt voor
schepen van 600 ton, door den polder gemaakt, van welk ka-
naal een zytak naar Hoorn leidt, terwyl by deze plaats
een toegangssluis wordt gemaakt, die geschikt is voor
schepen van 200/300 ton. By Schardam vangt een randkanaal
aan, dat normaal in open verbinding met het Ysselmeer staat.
Ten aanzien van de wyze, waarop dit randkanaal zal worden
getraceerd, valt het volgende op te merken. Het kanaal
zal buitendyks ten Zuiden van Hoorn moeten loopen, daar
anders by Hoorn, dat zeer geisoleerd zou komen te liggen,
drie spoorwegen, een ryksweg en een provinciale weg zouden
moeten worden gekruist, hetgeen zonder nader onderzoek als
te kostbaar en ondoelmatig kan worden verworpen. Voor
Hoorn is een groot belang, dat onmiddellyk by de stad een
toegangsweg naar den polder komt en een onderzoek heeft
geleerd, dat de aangewezen plaats hiervoor is aan de West-
zyde van de stad over den Westelyken havendam van de Gras-
haven. De kanaalkade zal daarom hier den havendam zoo dicht
naderen, dat een overbrugging van het kanaal zonder bui-
tensporige kosten mogelyk is.

Aan de Westzyde van Hoorn vertoont de kust
een inspringende bocht. Indien het kanaal langs deze
bocht de kust volgt, wordt de kade zoo lang, dat, vergele-
ken met een plan, waarby de kade van de bovengenoemde
overbrugging af in rechte richting wordt getrokken naar
het Noordelyk uiteinde van den buitenpolder De Rietkoog,
de meerdere kosten van de kade de waarde van den meer in-
gedykten grond overtreffen. Het is daarom aangewezen, het
laatstgenoemde tracé te volgen, te meer omdat het sparen
van de watervlakte bewesten Hoorn uit een oogpunt van
landschapsschoon en recreatiemogelykheid een belangryke
winst beteekent.

Om dezelfde reden zal ook beoosten Hoorn de
kanaalkade niet langs de kust worden gevoerd, doch volgens
een rechte lyn naar Schellinkhout of de Nek. Verder Oost-
waarts bestaat de mogelykheid om het kanaal binnen- of bui-
tendyks te leggen. Door den vorm van de Drechterlandsche
kust zal het buitendyksche kanaal een grootere lengte be-
zitten, terwyl de aard van den ondergrond den aanleg van
de kanaalkade kostbaar maakt. Voor een binnendyksch kanaal
is een korter en geschikt tracé te ontwerpen, dat in een Dit document is een technische verhandeling over de logistieke en financiële afwegingen bij de inrichting van de waterwegen rondom de (toen geplande) Markerwaard. Enkele kernpunten uit de tekst:
* Kostenbesparing: Er wordt gekozen voor een "poldervaart" (kanaal door de polder) in plaats van een randkanaal tussen Edam en Schardam, wat een besparing van circa 2 miljoen gulden oplevert.
* Infrastructuur: Men wijst een buitendijks tracé ten zuiden van Hoorn af omdat dit drie spoorlijnen en twee hoofdwegen (rijks- en provinciale weg) zou moeten kruisen, wat te duur is.
* Stedelijke belangen: Voor de stad Hoorn is een goede verbinding met de nieuwe polder essentieel, waarbij de westzijde van de stad (bij de Grashaven) als beste locatie voor een overbrugging wordt gezien.
* Landschap en Recreatie: De tekst toont een voor die tijd moderne aandacht voor "landschapsschoon en recreatiemogelykheid" door het sparen van de watervlakte ten westen van Hoorn. De tekst heeft betrekking op de Zuiderzeewerken, specifiek de plannen voor de Markerwaard. Dit was de beoogde vijfde polder in het IJsselmeer. In de tekst worden geografische bakens genoemd zoals de dijk tussen Marken en Volendam, het IJmeer en de kust van Drechterland. Hoewel de dijk tussen Enkhuizen en Lelystad (de Houtribdijk) later is aangelegd als voorbereiding op deze polder, is de Markerwaard zelf nooit drooggelegd. Dit document biedt een inkijkje in de complexe planfase waarin economie, scheepvaartbelangen (tonnages van 200 tot 600 ton) en ruimtelijke inpassing tegen elkaar werden afgewogen.