Archief 745
Inventaris 745-367
Pagina 275
Dossier 11
Jaar 1941
Stadsarchief

Archiefdocument

Dossier: 103/21/1, 14

Origineel

[Gedrukt kader linksboven:]
BIJBLAD VAN:
M. No. 103/21/1 1941
DOORGEZONDEN: 8/11-'41.

[Handgeschreven tekst centraal:]
I. Reiss heeft een vaste plaats
(nr. 31) geaccepteerd o/h Waterloo-
plein - J.

m.i. omroepen en mededeelen,
dat hij zich o/d sollicitanten-
lijst voor de Gaaspstraat kan
laten inschrijven, indien hij
afstand doet van de hem in
het Waterlooplein toegewezen
vaste plaats.
B 12/11 '41

[Onder de hoofdtekst:]
de Hoer [handtekening]
mager p. 14-11-'41

[Onderaan het document:]
afgedaan; zie br. 103/21/2 M/41.
[Stempel:] GEZIEN DE INSPECTEUR,
[Handtekening:] de Hoer B 12/11 '41
nd 22/11 '41

[Linksonder gedrukt:]
Alg. Zaken Model No. 14
10.000-10-1937-1016

[Rechtsboven handgeschreven:]
882 Het document is een interne administratieve notitie over de standplaats van een Joodse marktkoopman genaamd I. Reiss. Hij heeft standplaats nummer 31 op het Waterlooplein geaccepteerd. De ambtenaar stelt voor ("m.i." - mijns inziens) om hem te laten weten dat hij zich kan inschrijven voor een plek op de markt in de Gaaspstraat, maar alleen op voorwaarde dat hij zijn huidige vaste plaats op het Waterlooplein opgeeft. De toevoeging "- J." achter Waterlooplein staat hoogstwaarschijnlijk voor "Joodse markt" of "Joods gedeelte". De data (8 tot 22 november 1941) tonen een snelle administratieve afhandeling. Dit document is van groot historisch belang in de context van de Jodenvervolging in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. In september 1941 voerde de Duitse bezetter een verbod in voor Joden om op reguliere markten te staan. Als gevolg hiervan werden er in november 1941 specifieke "Joodse markten" aangewezen waar alleen Joden mochten handelen en kopen. De Gaaspstraat in de Rivierenbuurt was een van deze locaties.

De brief illustreert hoe de Amsterdamse bureaucratie de segregatie van Joodse handelaren uitvoerde. Kooplieden zoals I. Reiss werden gedwongen te kiezen tussen hun bestaande plekken (die vaak al tot Joodse zones waren beperkt, zoals op het Waterlooplein) en de nieuwe, verder weg gelegen Joodse markten zoals in de Gaaspstraat. Dit was een directe stap in de economische isolatie van de Joodse bevolking. I. Reiss M. No Marktwezen

Samenvatting

Het document is een interne administratieve notitie over de standplaats van een Joodse marktkoopman genaamd I. Reiss. Hij heeft standplaats nummer 31 op het Waterlooplein geaccepteerd. De ambtenaar stelt voor ("m.i." - mijns inziens) om hem te laten weten dat hij zich kan inschrijven voor een plek op de markt in de Gaaspstraat, maar alleen op voorwaarde dat hij zijn huidige vaste plaats op het Waterlooplein opgeeft. De toevoeging "- J." achter Waterlooplein staat hoogstwaarschijnlijk voor "Joodse markt" of "Joods gedeelte". De data (8 tot 22 november 1941) tonen een snelle administratieve afhandeling.

Historische Context

Dit document is van groot historisch belang in de context van de Jodenvervolging in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. In september 1941 voerde de Duitse bezetter een verbod in voor Joden om op reguliere markten te staan. Als gevolg hiervan werden er in november 1941 specifieke "Joodse markten" aangewezen waar alleen Joden mochten handelen en kopen. De Gaaspstraat in de Rivierenbuurt was een van deze locaties.

De brief illustreert hoe de Amsterdamse bureaucratie de segregatie van Joodse handelaren uitvoerde. Kooplieden zoals I. Reiss werden gedwongen te kiezen tussen hun bestaande plekken (die vaak al tot Joodse zones waren beperkt, zoals op het Waterlooplein) en de nieuwe, verder weg gelegen Joodse markten zoals in de Gaaspstraat. Dit was een directe stap in de economische isolatie van de Joodse bevolking.

Genoemde Personen 2

I. Reiss M. No

Locaties

Gaaspstraat (Joodse Markt) Waterlooplein

Producten

Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 34

Amstelmeer met Amstelmeerkanaal en Waard- en Groetkanaal
Andere hakvruchten 375000 "
Andere handels- gewassen$^2$) 9375 "
Dorpskernen en industrieterreinen
Erven van gebouwen en lustplaatsen 2,2
Boonen 87500 "
Boonen 87500 "
Groenvoeder- Gewassen - $^3)$
Kanalen, vaarten en tochten
J. Zand ( 1,3)
A. Geboorte ( 1,3)
J. Zand (16,6)
A. Geboorte (16,6)
Lichte zavel
Lichte zavel (20,8)
A. Geboorte (20,8)
N.O.polder 47600
Onbelastbare eigendommen 3,3
B. Overige 3169
B. Overige 96250 "
B. Overige 43750 "
Overige handels- gewassen 1751$^4)$
Overige knol-, Wortel- en bolgewassen 50700
Rietland, kwelders, moeras 0,1
Wieringermeerdijk en Amstelmeerdijk
Z.O.polder 93700
Alle 34 kooplieden →