Doorslag van een getypte ambtelijke brief. 29 november 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen). [Handgeschreven:] Inspecteur
[Handgeschreven:] Verzonden 1/12

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

103/32/1 M 29 November 1941.

Vergunning A. Polak
voor ververschingslokaal
hulpmarkt Gaaspstraat.

Hiermede heb ik de eer U te berichten, dat de marktkoopman A. Polak in een bestaand lokaaltje op het terrein der hulpmarkt Gaaspstraat een gelegenheid heeft geopend voor den verkoop van warme dranken aan de op deze markt staande marktkooplieden. Volgens een mededeeling van de Politie behoort hem hiervoor vergunning te worden verleend.

Ik verzoek U derhalve beleefd te willen bevorderen, dat aan Polak voornoemd de voor het houden van een ververschingslokaal vereischte vergunning (waaromtrent naar mijn meening het oordeel van den Hoofdcommissaris van Politie dient te worden ingewonnen) wordt verleend.

De Directeur, In deze brief verzoekt de directeur van een Amsterdamse gemeentedienst aan de wethouder om een exploitatievergunning te verlenen aan de heer A. Polak. Polak heeft reeds een kleinschalige voorziening ("lokaaltje") geopend op de hulpmarkt aan de Gaaspstraat om warme dranken te verkopen aan collega-kooplieden. Hoewel de politie al informeel heeft aangegeven dat de vergunning verleend zou moeten worden, wijst de directeur op de noodzaak om formeel advies in te winnen bij de Hoofdcommissaris van Politie. De brief is opgesteld in de formele, ambtelijke stijl die gebruikelijk was in die periode. De datum van de brief, 29 november 1941, is van groot historisch belang. Nederland was op dat moment bezet door nazi-Duitsland. De locatie, de hulpmarkt aan de Gaaspstraat in de Rivierenbuurt, was vanaf september 1941 door de bezetter aangewezen als een van de weinige plekken waar Joodse kooplieden nog hun waar mochten verkopen en waar Joodse Amsterdammers hun boodschappen moesten doen.

Gezien de naam (Polak) en de locatie (Gaaspstraat) is het zeer waarschijnlijk dat het hier gaat om een Joodse marktkoopman die probeerde in zijn levensonderhoud te voorzien onder de steeds restrictiever wordende maatregelen van de bezetter. Dergelijke documenten illustreren hoe de bureaucratie bleef doorwerken, zelfs terwijl de segregatie van de Joodse bevolking in volle gang was. A. Polak Marktwezen Politie